new5

اثربخشی آموزش گروهی فرزندپروری مثبت بر روابط مادر- کودک و نشانه های اختلال نقص توجه – بیش فعالی در کودکان

49.000تومان

توضیحات

دانشگاه شيراز

دانشکده­ی علوم تربیتی و روانشناسی

 

پايان نامه‌ي كارشناسي ارشد در رشته­ ی

 روانشناسی بالینی

 

 

اثربخشی آموزش گروهی فرزندپروری مثبت بر روابط مادر- کودک و نشانه های اختلال نقص توجه – بیش فعالی در کودکان

 

چکیده

 

ادبیات پژوهشی بر اهمیت نشانه‌های بیش فعالی در کودکان مبتلا به اختلال نقص توجه- بیش فعالی و همچنین نوع رابطه مادر- کودک صحه می‌گذارد. در پژوهش حاضر به بررسی  اثربخشی آموزش گروهی فرزندپروری مثبت بر ورابط مادر- کودک از دید کودک و نشانه های اختلال نقص توجه- بیش فعالی در کودکان پسر پرداخته شده است. در این مطالعه دو گروه آزمایش و کنترل وجود داشت که گروه کنترل 30 نفر و گروه آزمایش 33 نفر، به مدت 5/1 ماه در موقعیت مدرسه تحت آموزش قرار گرفتند. همچنین از پرسشنامه‌های علائم مرضی کودکان (CSI-4)، گزارش کودک از رفتار والدین (CRPBI-C) و سبک‌ها و ابعاد فرزندپروری (رابینسون و همکاران) استفاده شد. روش تحقیق شبه آزمایشی و نمونه‌ها از طریق نمونه‌گیری در دسترس انتخاب گردید. یافته‌ها نشان داد که در پس‌آزمون، نمرات گروه آزمایش و کنترل در نشانه‌های بیش فعالی، شیوه فرزندپروری و روابط مادر- کودک از دید کودک تفاوت معناداری با یکدیگر دارند. به علاوه در نمره نشانه‌های بیش فعالی و نمره‌ی کل شیوه فرزندپروری و گزارش کودک از رفتار مادر، گروه آزمایش نمره‌ی کمتری در پس‌آزمون نشان داد. اما در دو زیر مقیاس شیوه فرزندپروری (زیر مقیاس‌های غیر استدلالی / تنبیهی و استقلال)، گروه آزمایش در پس‌آزمون تفاوت معناداری وجود نداشت. در کل به نظر می‌رسد که آموزش گروهی فرزندپروری مثبت یک مداخله معنادار و کارآمد است. همچنین نتایج نوید تعمیم این آموزش در زندگی واقعی خانواده‌های دارای فرزند مبتلا به اختلال نقص توجه – بیش فعالی را می دهد.

کلید واژه: اختلال نقص توجه- بیش فعالی، فرزندپروری مثبت، رابطه مادر – کودک

فهرست مطالب

عنوان                                                                                                                      صفحه

فصل اول: مقدمه

1-1- کلیات…. 2

1-2- بیان مسأله……… 8

1-3- اهداف تحقیق….. 14

1-4- ضرورت و اهمیت تحقیق……. 14

1-5- تعاریف مفهومی و عملیاتی متغیرها……… 16

1-5-1-  اختلال نقص توجه – بیش فعالی………….. 16

1-5-2- شیوه های فرزندپروری…….. 17

1-5-3-  ارتباط مادر-کودک…………. 18

1-5-4- برنامه شیوه فرزندپروری مثبت……. 18

فصل دوم: مبانی نظری و پیشینه پژوهش

2-1-  مبانی نظری…. 21

2-1-1- اختلال نقص توجه- بیش فعالی… 21

2-1-1-1- تاریخچه اختلال نقص توجه – بیش فعالی……….. 21

2-1-1-2- ملاک های تشخیص اختلال نقص توجه – بیش فعالی…………. 25

2-1-1-3- انواع اختلال نقص توجه – بیش فعالی…… 26

عنوان                                                                                                                      صفحه

2-1-1-4-  همه گیری شناسی………. 26

2-1-1-5-  سبب شناسی……… 27

2-1-1-5-1- بعد زیست شناختی… 28

2-1-1-5-1-1- عوامل ژنتیکی… 29

2-1-1-5-1-2- عوامل عصبی – فیزیولوژی….. 30

2-1-1-5-1-3- عوامل عصبی – شیمیایی……. 32

2-1-1-5-2-  بعد روانشناختی………….. 34

2-1-1-5-3- بعد جامعه شناختی……… 35

2-1-1-6-  مشکلات همراه با اختلال نقص توجه – بیش فعالی…….. 38

2-1-1-6-1-  مشکلات رفتاری…….. 38

2-1-1-6-2-  مشکلات در روابط والد و فرزندی ………….. 39

2-1-1-7- مدل‌های نظری اختلال نقص توجه – بیش فعالی……….. 41

2-1-2-  شیوه‌های فرزندپروری……… 51

2-1-2-1-  تاریخچه شیوه فرزندپروری………….. 51

2-1-2-2- مدل های شیوه فرزندپروری…………. 52

2-1-2-2-1- مدل شیوه فرزندپروری بامرید………. 54

2-1-2-2-2- مدل شیوه فرزندپروری شیفر………… 54

2-1-2-2-3- مدل ترکیبی… 55

2-1-3- برنامه فرزندپروری مثبت….. 57

2-1-4- روابط مادر- کودک… 58

2-1-4-1-  دیدگاه‌های نظری مربوط به روابط مادر – کودک……….. 59

2-1-4-1-1- نظریه روانکاوی…………. 60

2-1-4-1-2- نظریه یادگیری اجتماعی…….. 62

2-1-4-1-3- نظریه کردارشناسی….. 62

عنوان                                                                                                                      صفحه

2-2- پیشینه پژوهش……. 64

2-2-1- تحقیقات مربوط به شیوه فرزندپروری و روابط مادر – کودک…………… 64

2-2-2- تحقیقات مربوط به برنامه فرزندپروری مثبت

و اختلال نقص توجه-بیش فعالی……. 67

2-3-  فرضیه های پژوهش………. 73

2-3-1- فرضیه های اصلی…. 73

2-3-2- خرده فرضیه ها…….. 73

2-4- سؤالات پژوهش…… 74

2-5- خلاصه……… 74

فصل سوم: روش تحقیق

3-1- مقدمه………… 76

3-2- روش تحقیق، بيان متغيرها و نحوه كنترل آنها…………… 76

3-3- جامعه، نمونه و روش تحقیق…….. 77

3-3-1- جامعه آماری………….. 77

3-3-2- نمونه و روش نمونه گیری…………… 77

3-3-3- ملاک های ورود در پژوهش………… 77

3-4- ابزار های پژوهش… 78

3-4-1- پرسشنامه علائم مرضی کودکان (CSI-4)………… 78

3-4-2- پرسشنامه گزارش کودک از رفتار والدین) CRPBI-C)(فرم مادر)……. 80

3-4-3- پرسشنامه سبکها و ابعاد فرزندپروری ( رابینسون و همکاران)…………… 87

3-5- روش اجرا….. 88

3-5-1- خلاصه جلسات فرزندپروری مثبت………… 88

3-6- روش تجزیه و تحلیل اطلاعات….. 91

عنوان                                                                                                                      صفحه

فصل چهارم: یافته‌های تحقیق

4-1- مقدمه…. 93

4-2- آمار توصیفی………… 93

4-3- آمار استنباطی……… 98

فصل پنجم: بحث و نتیجه‌گیری

5-1- مقدمه……….. 106

5-2- بحث و نتیجه‌گیری………… 106

5-2- 1-بحث یافته‌ی اول…. 106

5-2-2- بحث یافته‌ی دوم…. 109

5-2-3- بحث یافته‌ی سوم…………… 112

5-3- نتیجه‌گیری کلی… 117

5-4- محدودیت های پژوهش… 118

5-5- پیشنهادهای پژوهش…….. 119

5-6- کاربرد نتایج پژوهش……… 120

فهرست منابع

منابع فارسی………. 121

منابع انگلیسی…… 127

پیوست ها

پیوست یک: پرسشنامه بیش فعالی CSI-4))- فرم معلم……. 140

پیوست دو: پرسشنامه بیش فعالی CSI-4))- فرم والد……….. 142

پیوست سه: پرسشنامه شیوه فرزندپروری رابینسون… 144

فهرست جدول‌ها

عنوان                                                                                                                      صفحه

جدول 2-1. کارکردهای اجرایی اصلی، فرآیندهای اختصاصی هر کارکرد،  توانایی های اجتماعی و روانشناختی و موقعیت نروآناتومیک احتمالی آنها در مغز…… 44

جدول 3-1. شاخص‌های معناداری داده‌ها در اجرای اول………….. 82

جدول 3-2. شاخص‌های آماری تعداد سؤال ها، میانگین و انحراف معیار

 نمرات خام آزمودنی‌ها در هر سؤال…………. 83

جدول 3-3. ماتریس چرخشی برای 3 عامل……….. 84

جدول 3- 4. درصد واریانس تبیین شده توسط هر عامل پس از چرخش ……. 85

جدول 3-5. همبستگی زیر مقیاس‌ها………. 85

جدول3-6. ضریب اعتبار و سؤال‌های هر خرده مقیاس…. 86

جدول 3- 7. مقایسه‌ی مدل‌های مختلف بر اساس شاخص‌های نیکویی برازش………… 87

جدول 3-8. خلاصه جلسات آموزش برنامه فرزندپروری مثبت… 89

جدول 4-1. آماره‌های توصیفی مربوط به متغیرهای جمعیت شناختی

 به تفکیک گروه آزمایش / کنترل…. 93

جدول 4-2. آماره‌های توصیفی مربوط به متغیر بیش فعالی- گروه آزمایش

و کنترل به تفکیک پیش‌آزمون / پس‌آزمون………… 94

جدول 4-3. آماره‌های توصیفی مربوط به متغیر شیوه فرزندپروری- گروه آزمایش

 به تفکیک پیش‌آزمون / پس‌آزمون و زیر مقیاس ها……… 95

عنوان                                                                                                                      صفحه

جدول 4-4. آماره‌های توصیفی مربوط به متغیر گزارش کودک از رفتار مادر

گروه آزمایش و کنترل به تفکیک پیش‌آزمون / پس‌آزمون و زیر مقیاس‌ها…….. 97

جدول 4- 5.آزمون تحلیل کواریانس نمرات نشانه‌های بیش فعالی با کووریت

 متغیر پیش‌آزمون……. 99

جدول 4- 6. آزمون تحلیل کواریانس شیوه فرزندپروری مادر با کووریت

متغیر پیش‌آزمون……. 100

جدول 4- 7. آزمون تحلیل کواریانس نمرات زیر مقیاس‌های  شیوه فرزندپروری

 با کووریت متغیر پیش‌آزمون……….. 101

جدول 4- 8. آزمون تحلیل کواریانس نمرات گزارش کودک از رفتار مادر

با کووریت متغیر پیش‌آزمون…………. 102

جدول 4- 9. آزمون تحلیل کواریانس نمرات زیر مقیاس‌های گزارش کودک

 از رفتار مادر با کووریت متغیر پیش‌آزمون…………. 104

فهرست نمودارها

عنوان                                                                                                                      صفحه

نمودار 4-1. نمودار هیستوگرام میانگین‌های گروه کنترل و آزمایش متغییر

 بیش فعالی در پس‌آزمون…… 98

نمودار 4-2. نمودار هیستوگرام میانگین‌های گروه کنترل و آزمایش متغییر

 شیوه فرزندپروری مادر در پس‌آزمون……… 100

نمودار 4-3. نمودار هیستوگرام میانگین‌های گروه کنترل و آزمایش متغییر

 گزارش کودک از رفتار مادر در پس‌آزمون…………. 102

 

 

 

 


 

 

 

فصل اول

 

 

 

 

 

 

مقدمه

 

 

1-1- کلیات

اختلال نقص توجه – بیش فعالی[1] یک اختلال عصبی رشدی است که از دوران بچگی شروع می‌شود. در حالی که این اختلال به طور قوی‌ای موروثی است (تاپار[2] و همکاران، 2006) پیامدهای رشدی و استمرار این اختلال به وسیله عوامل محیطی خانواده مثل فرزندپروری تشخیص داده شده است (جانسون و ماش[3]، 2001؛ تاپار و همکاران، 2006). روابط والد- کودک برای کودکان مبتلا به اختلال نقص توجه – بیش فعالی در مقایسه با گروه نرمال به وسیله تعارض بیشتر، حرف شنوی کمتر کودک و با فرزندپروری استبدادی[4]، کنترل- گر و بیشتر دستوردهنده والدین توصیف می شود (بارکلی[5] و همکاران،1991؛ جانسون و ماش، 2001؛ لانگ[6] و همکاران، 2005).

همچنین این اختلال یک اختلال روانی شایع و مزمن است که نتایج زیان‌آوری در طول زندگی به همراه دارد. این نتایج زیان آور عبارتند از: آشفتگی و گسستگی شدید در روابط با والدین، معلمان، همسالان و خواهر و برادرها در دوران کودکی و مشکلات تحصیلی، بزهکاری و سوء مصرف مواد در دوران نوجوانی و بزرگسالی (بارکلی، 2006، به نقل از فابیانو[7] و همکاران 2009).

شکل غالب اختلال نقص توجه – بیش فعالی، ناتوانی پایدار در توجه کردن و یا نمایش الگوی تکانشگری – بیش فعالی[8] می باشد. اختلال نقص توجه – بیش فعالی یک اختلال عصبی رفتاری است که توانایی های کودک در حفظ توجه و بازداری‌های متناسب با سن وی را در موقعیت های شناختی، رفتاری مختل می کند. این نشانگان به وسیله برخی از نشانه های نامتناسب با سطح رشدی توصیف شده است که عبارتند از: بی- توجهی، شکست در پیروی از دستورات، ناتوانی در سازماندهی کارهای مربوط به خود و مدرسه، بازی کردن با دست‌ها و پاها، زیاد حرف زدن، مکث کردن بر تکالیف، ناتمام رها کردن کارها و برنامه های عادی روزمره، تکالیف ناتمام، عدم توجه به جزئیات (انجمن روانپزشکی امریکا[9]، 2000).

اختلال نقص توجه – بیش فعالی شایع ترین اختلال رفتاری در دوران کودکی است به طوری که برآورد می شود تقریبا 5% از کودکان دبستانی در ایالات متحده به این اختلال مبتلا هستند (انجمن روانپزشکی آمریکا، 2000). بارکلی (1993) نیز میزان شیوع این اختلال در کودکان دبستانی را بین 4% تا 5% تخمین زده است. همچنین شلتون[10] و بارکلی (1994) گزارش می کنند بین 30% تا 40% از مراجعه کنندگان به مراکز خدمات روانی-اجتماعی مدارس، ADHD می باشد.

غنی زاده (2008) میزان شیوع نشانه‌های اختلال نقص توجه – بیش فعالی و تفاوت‌های بین انواع فرعی آن را در کودکان دبستانی شیراز، جنوب ایران، در یک نمونه تصادفی از 2000 کودک دختر و پسر دبستانی بررسی کرده است. داده ها از طریق تکمیل مقیاس ارزیابی مبتنی بر DSM-IV برای نشانه‌های نقص توجه- بیش فعالی به کمک والدین گردآوری شده است. نتایج نشان می‌دهد حدود 1/10% از شرکت کنندگان نمره برش غربالگری برای نقص توجه- بیش فعالی را بدست آورده اند (6/13% در پسرها و 5/6% در دخترها). وی شایع ترین نوع را نوع ترکیبی این اختلال گزارش کرده است و خاطر نشان می سازد میزان احتمالی نقص توجه-بیش فعالی در شیراز، جنوب ایران، مخصوصاً در مورد پسرها نسبت به دخترها خیلی مشابه کشورهای دیگر است.

پژوهشگران متعددی معتقدند که کودکان دارای اختلال نقص توجه – بیش فعالی در معرض خطر بالایی برای ابتلا به مشکلات و اختلال‌های دیگر قرار دارند. این اختلال‌ها عبارتند از: ناتوانایی‌های یادگیری[11]، نقص در مهارت‌های اجتماعی، عدم پیشرفت تحصیلی، رفتارهای انحرافی، مشکلات بین فردی، اختلال بی‌اعتنایی مقابله‌ای[12] و اختلال سلوک[13] (بارکلی، 1999،1989؛ پلهام[14]،1993؛ بارکلی و همکاران، 1982).

اگرچه سیر اختلال نقص توجه – بیش فعالی ممکن است از فردی به فرد دیگر متفاوت باشد، تحقیقات نشان می دهد، اختلال نقص توجه – بیش فعالی یک اختلال مزمن است بطوری که تظاهرات رفتای و شناختی آن به طور معمول در طول سال های کودکی ظاهر می گردد اما کودکان و نوجوانان نسبت به مشکلات اجتماعی – رفتاری و تحصیلی در معرض خطر ابتلا بالاتر از متوسط قرار دارند و علی‌رغم درمان‌های مؤثری که برای این اختلال به کار می- رود، بیش از هشتاد درصد کودکان دارای اختلال نقص توجه- بیش فعالی هنوز نشانه‌های مشهودی از این اختلال را تا دوران نوجوانی و بزرگسالی به همراه دارند (بارکلی و همکاران، 1990؛ اینگرام[15]و همکاران، 1999؛ به نقل از دالی[16] ،2007).

کودک پرتحرک فردی است که نسبت به سایر کودکان انرژی بیشتری دارد و نیاز دارد راهی برای به جریان انداختن این انرژی پیدا کند. انرژی و تحرک زیاد کودک پرتحرک را نمی- توان سرکوب کرد اما تا حدی زیادی می‌توان آن را تعدیل کرد یا به آن جهت داد. در روانشناسی بالینی کودک، بیش فعالی یا پرتحرکی، واژه بحث انگیزی است که موجب هشدارها و نگرانی‌هایی شده است. یکی از دلایل این مجادله‌ها این بوده است که برخی تنها به یک جنبه از این مساٌله توجه کرده‌اند و آن را به عنوان کل مشکل مطرح کرده‌اند، اما نکته‌ای که کمتر به آن توجه شده است این است که والدین، سایر اعضای خانواده و مربیان چقدر می توانند در درمان پر تحرکی مفید باشند (کلانتری، 1379).

این اختلال یکی از اختلالات روانشناختی دوران کودکی است که امروزه بیشترین تحقیقات در مورد آن به عمل می آید. میزان شیوع نسبتا بالای این اختلال باعث می شود که متخصصان بالینی و دانشجویان رشته ی روانشناسی بالینی کودک به ارزیابی شایسته‌ی این اختلال قادر شوند و مداخلات درمانی مؤثری را طرح ریزی کنند (کرانچویل و موریس[17]، 1378).

وجود منابع فردی، وخامت نشانه های اختلال نقص توجه- بیش فعالی در کودکان مبتلا، ضعف در مهارت های شناخی و رفتاری و مشکلات خانوادگی از عوامل تعیین کننده انتخاب روش های درمانگری هستند. با این همه خطوط کلی درمانگری اختلال نقص توجه- بیش فعالی را می توان به صورت زیر مشخص کرد:

1-دارو درمانی[18]، 2- درمان های روانی – اجتماعی[19] (روش های شناختی-  رفتار درمانی، روش های آموزشی)، 3- رویکرد چند وجهی[20] (ترکیبی[21])

اهداف عمده تمام مداخلات درمانی عبارتند از: فراخنای توجه ضعیف کودک، تکانشگری یا فقدان خویشتن داری و نافرمانی در برابر دستورات منابع قدرت و بیش فعالی و پرجنبی کودک.

دنیای شادمانه کودکان سرشار از تحریک و نشاط است اما گاهی اختلال نقص توجه – بیش فعالی این مرز فطری و طبیعی تحرک را شکسته و به عنوان یک نابهنجاری روانی و رفتاری، مشکلات فراوانی را در زندگی روزمره کودک به وجود می‌آورد، که نه فقط کودک بلکه خانه، مدرسه و جامعه را تحت تأثیر قرار می دهد (تیلور[22]، 1990؛ به نقل از صالح مجتهد، 1373).

از آنجایی که اولین و مهمترین واحد اجتماعی که هر نوزاد پس از تولد در آن پا می‌گذارد و با آن آشنا می شود خانواده است، پس خانواده بطور کلی، روابط والد و فرزند در شکل‌گیری هر فرد، بسیار مهم است. کودک در خانواده چگونگی روابط با بزرگترها، کوچکترها، روابط اجتماعی، طریقه‌ی برخورد با مسائل و مشکلات، احترام، عطوفت، خشونت و پرخاشگری را می‌آموزد (شعاری نژاد، 1386). گرچه رابطه‌ی نامطلوب میان والدین و فرزندان، به گونه‌ی کلی تأثیرات منفی در پی دارد، تأثیرات منفی رابطه نامطلوب با مادر بیش از تأثیرات منفی ناشی از وجود این گونه روابط با پدر است؛ زیرا کودکان زمان بیشتری را با مادر می‌گذرانند و در نتیجه تأثیر بیشتری از وی می‌پذیرند. همچنین می‌توان گفت رفتار اجتماعی کودکان بیشتر متأثر از رفتاری است که از مادر خود مشاهده کرده‌اند (احدی و بنی جمال، 1385).

ارتباط والد و فرزندی به ویژه ارتباط مادر و کودک یکی از عوامل خانوادگی مهم در رشد بهنجار یا نابهنجار هیجانات و رفتارهای کودک می باشد (لیفورد و همکاران، 2007). روابط والد و فرزند با همدیگر کنش متقابل دارند، به این معنا که تأثیرات کودک و والدین دو سویه است (ماسن، 1380). تحقیقات مختلف نشان داده‌اند که وجوه رفتاری متعدد اختلال پایداری چون نقص توجه-بیش فعالی، می‌تواند به افسردگی مادران، اضطراب و احساس محدود شدن نقش والدین، احساس عدم لیاقت در امر تربیت فرزند، وابستگی ضعیف عاطفی بین کودک و والد، روابط منفی‌تر این کودکان با خواهران و برادرانشان، بالا رفتن سطح تنش در خانواده، بالاتر بودن میزان طلاق و از هم گسیختگی روابط خانوادگی در خانواده‌های کودکان مبتلا به این اختلال منجر شود (شیبر و جانستون، 1992؛ جانستون، 1996؛ به نقل از هوش ور و همکاران، 1388).

رابطه والد-کودک (به طور نوعی رابطه مادر- کودک) به عنوان عامل خانوادگی مهم در اختلاف بین کودکان نرمال و غیر نرمال در رشد هیجان، رفتاری و اجتماعی تعریف شده است (کاکس و پالی[23]، 1997؛ پالی[24] و همکاران، 2000؛ واترز و کومینگ[25]، 2000).

برخی از تحقیقات، گزارش کرده‌اند که رفتارهای نامناسبی در روابط والد –  فرزندی افراد با اختلال نقص توجه – بیش فعالی وجود دارد (مک برنت و فیفنر[26]، 2008). کودکان مبتلا به این اختلال، در مقایسه با کودکان عادی، رفتارهای نامناسب بیشتری دارند و فرمان بری کمتری از خود بروز می دهند و والدین آنها بیشتر منفی‌گرا هستند و کمتر در فعالیت‌های اجتماعی شرکت می‌کنند (پیسترمن، فایرستون، مک گراث و همکارن[27]، 1992؛ مک برنت و فینفر، 2008). همچنین این مادران در مقایسه با مادران کودکان سالم، هنگام تعامل با فرزند خود از رفتارهای آمرانه بیشتری بهره می گیرند، بیشتر مخالفت می‌کنند، پاداش‌های کمتری به رفتارهای مناسب کودک می دهند و پاداش‌های ایشان بیشتر جنبه اتفاقی دارد. به طور کلی، این مادران نسبت به مادران کودکان بهنجار، منفی‌نگر هستند (بارکلی[28] و همکاران، 1985؛ راجرز[29] و همکاران، 2003). به علاوه این والدین ممکن است مشکلات کودک را به نقایص خود در ارتباط با عدم شایستگی در سرپرستی کودک نسبت دهند، این نتایج معمولاً همراه با خود سرزنشی است. والدین کودکان مشکل‌دار دارای باورهای غیر واقع‌بینانه در مورد کودک و خودشان هستند (محمداسماعیل، 1385).

مطالعات از ارزیابی اثر جنبه‌های فرزندپروری (استبدادی در مقابل اقتداری) گرفته تا ارزیابی جنبه های بیشتر ابعادی فرزندپروری (مثل خصومت در مقابل گرمی) را بر رشد هیجانی و رفتاری کودکان نشان داده است (به نقل از لیفرد و همکاران، 2008). پژوهشی که بارکلی (2000) به منظور بررسی تأثیر مهارت‌های فرزندپروری بر اختلال نقص توجه – بیش فعالی انجام داد، بیانگر این است که اگرچه رفتارهای منفی و ناماناسب مادر نسبت به فرزند مبتلا به این اختلال، نشانه‌ها و علائم اختلال را تشدید می کند، ولی صرفاً دلیل ایجاد آن نیست. گاهی اوقات تنیدگی موجود در یک خانواده هم سبب تشدید علائم این اختلال می شود (ترنبال، ترنبال، شانک و همکاران[30]، 2002). بنابراین، می توان نتیجه گرفت که این روابط نامناسب و تنیدگی زای بین والدین و کودک بیش فعال به صورت یک دور باطل رخ می دهد (لیفورد، هارلد و تپر[31]، 2008).

[1]– Attention Deficit Hyperactivity Disorder

[2]– Thapar A

[3]– Johnston & Mash

[4]– Outhoritarian Parenting

[5]– Barkley

[6]– Longe

[7]– Fabiano

[8]– Hyperactivity-Impulsive

[9]– American Psychiatric Association

[10]– Shelton

[11]– Learning Disabilities

[12]– Oppositional Defiant Disorder

[13]– Conduct Disorder

[14]– Pelham

[15]–  Ingram

 [16]- Dally

[17]-Kranochevil & Moriss

[18]– Pharmachotherapy

[19]– Psychosocial Treatment

[20]–  Multimodal

[21]– Combine

[22]– Taylor

[23]–  Cox & Paley

[24]– Paley B

[25]– Waters  & Cummings

[26]–  McBurnett & Pfiffner

[27]– Pisterman, Firestone, McGrath, Goodman, Webster, Mallory & Goffin

[28]– Barkley

[29]– Rogers

[30]– Turnball, Turnball, Shank, Smith & Leal

[31]– Liffore, Harold & Thapar

فهرست منابع

منابع فارسی

آرزو مانیانسن، آ. (1378). رشد و تکامل انسان. تهران: نور دانش

آذر پیکان، جابر. (1390). بررسی رابطه مؤلفه های فرزندپروری و سبک پردازش هویت در دانش آموزان دبیرستانی شهر شیراز. پایان نامه کارشناسی ارشد. دانشگاه شیراز.

آل بهبهانی، م، (1384). بررسی اثرات درمانی آموزش مهارت های اجتماعی به کودکان و ترکیب آن با مداخله حل مسأله به والدین بر اختلال نارسایی توجه – فزون کنشی در کودکان. پایان نامه کارشناسی ارشد. دانشکده علوم تربیتی و روانشناسی، دانشگاه شیراز.

احدی، حسن. بنی جمال، شکوه السادات. (1385). روانشناسی رشد، چاپ شانزدهم، تهران: انتشارات شرکت پردیس 57.

اردبیلی، الهام. (1390). بررسی تاثیر درمان رابطه کودک-مادر بر تنیدگی مادران و مشکلات رفتاری کودکان مبتلا به اختلال نقص توجه-بیش فعالی. پایان نامه کارشناسی ارشد. دانشگاه شیراز.

اعرابی، ناهید. شفیعی، فرهاد. فردخانی، شاهین. (1389). شیوع اختلال کاهش تمرکز – بیش فعالی در خانواده های ساکن شهرک های سازمانی شهر تهران در سال 1385. مجله علمی پژوهشی دانشگاه علوم پژشکی ارتش، شماره 2، 185-179.

انجمن روانپزشکی آمریکا. (1381). راهنمایی آماری و تشخیصی اختلالات روانی. ترجمه نیکخو، م، ر. آوادیس، یانس، ه. تهران: سخن.

برک، لورا. (1387). روانشناسی رشد. ترجمه سید محمدی، یحیی. چاپ سیزدهم. تهران: انتشارات ارسباران.

بهمنی، طاهره. علیزاده، حمید. (1390). بررسی اثر آموزش مدیریت به مادران بر بهبود شیوه فرزندپروری و کاهش نشانه های اختلال نارسایی توجه/بیش فعالی فرزندان. مجله ی روانشناسی افراد استثنایی، سال اول، شماره اول.

بیرامی، منصور. حکمتی، عیسی. سودمند، محسن. (1388). مقایسه عملکرد خانواده های دارای کودکان مبتلا به اختلال نقص توجه – بیش فعالی با خانواده های دارای کودکان بهنجار. فصلنامه علمی-پژوهشی روانشناسی دانشگاه تبریز، سال چهارم، شماره 16، 47-27.

پشت مشهدی، مرجان. محمدخانی، پروانه. پورشهباز، عباس. خوشابی، کتایون. (1389). تحت عنوان اثربخشی مداخله ترکیبی درمان دلبستگی و آموزش فرزندپروری در مادران دلبسته ناایمن بر نشانه های کودکان مبتلا به اختلال نقص توجه – بیش فعالی. مجله ی روان شناسی بالینی. سال اول، شماره 3. 76- 63

پوراحمدی، الناز. جلالی، محسن. شعیری، محمدرضا. طهماسیان، کارینه. (1388). بررسی اثر کوتاه مدت آموزش برنامه فرزندپروری مثبت (3P) بر تغییر شیوه های فرزندپروری مادران کودکان مبتلا به اختلال نافرمانی مقابله ای. مجله ی خانواده پژوهی. سال پنجم. شماره 20. 532-519.

توکلی زاده، ح. بوالهری، ح. مهریار، ام. دژکام، م. (1375). همه گیر شناسی اختلالات رفتار ایذایی و کمبود توجه در دانش آموزان دبستانی شهر گناباد. مجله دانشکده علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی گناباد. سال دوم. شماره 6. 56-45.

تهمتن، کلثوم (1377). رابطه شیوه فرزندپروری والدین و انگیزش پیشرفت دانش آموزان. پایان نامه کارشناسی ارشد روان شناسی ترییتی دانشگاه شیراز. دانشکده علوم تربیتی.

جاودان، موسی (1383). بررسی رابطه ی شیوه های فرزندپروری و خود ادراکی علل موفقیت تحصیلی دانش آموزان دختر و پسر دبیرستانی. پایان نامه کارشناسی ارشد روانشناسی تربیتی دانشگاه شیراز. دانشکده علوم تربیتی.

جعفری، بهناز سادات. موسوی، رقیه. فتحی آشتیانی، علی. خوشابی، کتایون. (1389). اثربخشی برنامه فرزند پروری مثبت بر سلامت روان مادران کودکان مبتلا به اختلال بیش فعالی/کمبود توجه. فصلنامه خانواده پژوهی، سال ششم، شماره 24، 510-497.

جعفری، بهناز سادات. فتحی آشتیانی،علی. طهماسیان، کارینه. (1390). بررسی اثر بخشی آموزش گروهی برنامه فرزندپروری مثبت به مادران بر کاهش نشانه های مرضی کودکان مبتلا به اختلال نقص توجه – بیش فعالی. فصلنامه فرهنگ، مشاوره و روان درمانی. سال دوم. شماره 7. 138- 123.

حاجبی، ا. حکیم شوشتری، م و خواجه الدین، ن. (1283). نأثیر آموزش مدیریت رفتاری به والدین کودکان پیش دبستانی مبتلا به اختلال نقص توجه – بیش فعالی. مجله ی اندیشه و رفتار.

دادستان، پ. (1382). روانشناسی مرضی تحولی از کودکی تا بزرگسالی، تهران، انتشارات سمت.

دادستان، پریرخ. طهرانی زاده، مریم. رسول زاده طباطبایی، کاظم. آزاد فلاح، پرویز. فتحی آشتیانی، علی. (1388). اثربخشی برنامه درمانگران کندال بر سبک های مقابله ای کودکان ایرانی مبتلا به اختلال های درونی سازی شده. فصلنامه علمی-پژوهشی پژوهش در سلامت روانشناختی، دوره سوم، شماره سوم، 68-59.

زارعی، م، ب. (1379). بررسی تاثیر آموزش رفتاری والدین و دارو درمانی بر میزان علائم بیش فعالی کودکان مبتلا به اختلال نقص توجه-بیش فعالی. پایان نامه کارشناسی ارشد. دانشکده علوم تربیتی و روانشناسی، دانشگاه اصفهان.

زرگری نژاد، غزاله (1383). بررسی اثر بخشی آموزش والدین بر کاهش مشکلات رفتاری کودکان مبتلا به نقص توجه و بیش فعالی. پایان نامه کارشناسی ارشد روانشناسی بالینی. دانشگاه علوم پزشکی ایران.

شاهی، عبدالستار. (1388). اثربخشی گروهی برنامه والدگری مثبت به مادران کودکان مبتلا به اختلال نقص توجه-بیش فعالی در کاهش مشکلات برونسازی کودک. پایان نامه کارشناسی ارشد، مشاوره توانبخشی. دانشگاه علوم بهزیشتی توانبخشی.

شعاری نژاد، علی اکبر (1386). روانشناسی رشد، تهران؛ اطلاعات.

سامانی، سیامک؛ خیر، محمد؛ صداقت، خدیجه و امیدی، محمد (1388). بررسی اعتبار و پایایی پرسشنامه والدگری آلاباما برای استفاده در ایران. مقاله ارائه شده در چهارمین کنگره سراسری آسیب شناسی خانواده. تهران. دانشگاه شهید بهشتی.

سلیمان نژاد، ح. (1376). همه گیر شناسی اختلال نقص توجه-بیش فعالی در دانش آموزان 11-7 سال مدارس ابتدایی شهر ایلام. پایان نامه کارشناسی ارشد. دانشگاه آزاد اسلامی واحد خوراسگان اصفهان.

سادوک،ب، ج. سادوک، و، آ. (1382). خلاصه روانپزشکی. ترجمه رفیعی، ح و سبحانیان، خ. تهران: انتشارات ارجمند.

صالح مجتهد، م. (1373). بررسی میزان اختلال کاهش توجه در دانش آموزان پسر دبستان های شهر تهران بر اساس مقیاس کانرز. مجله اندیشه و رفتار، سال اول، شماره 2 و 3، 92-87.

صادقی، اکبر. (1387). اثربخشی آموزش مدیریت والدین بر کارکرد خانواده، کیفیت زندگی و علائم اختلال نقص توجه – بیش فعالی. پایان نامه کارشناسی ارشد. تهران: دانشگاه شهید بهشتی. 113-110.

کرانوچویل، ت. آر. موریس، آر، جی. (1378). روانشناسی بالینی کودک (روش های درمانگری). ترجمه م. نائینیان و همکاران. تهران: انتشارات رشد.

کلانتری، م. نشاط دوست، ح. زارعی، م. (1380). تاثیر آموزش رفتاری والدین و دارو درمانگری بر میزان علائم فزون کنشی کودکان مبتلا به اختلال نارسایی توجه/ فزون کنشی، مجله روانشناسی، سال پنجم، شماره 2، 118-135.

کلانتری، م. مولوی، ح. توسلی، م. (1384). رابطه بین شیوه فرزندپروری و اختلالات رفتاری در کودکان پیش دبستانی شهر اصفهان. مجله دانش و پژوهش در روانشناسی کاربردی. شماره 24

کندل، اف، سی (1382). اختلالات کودکی، ترجمه، کلانتری، م. گوهری انارکی، م. اصفهان. جهاد دانشگاهی واحد اصفهان.

طبائیان، س، ر. (1386). تاثیر آموزش مهارت های اجتماعی بر افزایش مهارت های اجتماعی و بهبود روابط با همگنان در کودکان پسر مبتلا به اختلال نقص توجه- بیش فعالی مقطع ابتدایی. پایان نامه کازشناسی ارشد. دانشکده علوم تربیتی و روانشناسی دانشگاه اصفهان.

فتحی، نادر. (1374). تاثیر برنامه آموزش مدیریت والدین در کاهش علائم اختلال بیش فعالی و نقص توجه. پایان نامه کارشناسی ارشد، انستیتو روانپزشکی تهران.

فرمند، آ. (1385). سودمندی درمان ترکیبی: برنامه گروهی فرزند پروری و دارو درمانی بر علائم و شیوه های تربیتی کودکان 12-3 ساله مبتلا به اختلال نقص توجه-بیش فعالی. پایان نامه دکتری روان پزشکی، دانشگاه علوم بهزیستی و توانبخشی، تهران. 97-90.

قشنگ، نیره (1382). تأثیر آموزش مادران بر کاهش تنیدگی رابطه مادر و کودک . پایان نامه کارشناسی ارشد روانشناسی عمومی. دانشگاه شهید بهشتی.

قطین حور، ش. (1375). بررسی رابطه اختلالات رفتاری فرزندان با شیوه های فرزندپروری مادران در بین دانش آموزان پسر کلاس های چهارم و پنجم شهر اردبیل در سال تحسیلی 75-74. پایان نامه کارشناسی ارشد. دانشگاه تربیت معلم. تهران.

عابدی شاپور آبادی، ثریا. پور محمد رضای تجریشی، معصومه. محمدخانی، پروانه. فرضی، مرجان. (1391). اثربخشی برنامه گروهی والدگری مثبت بر رابطه مادر – کودک در کودکان با اختلال نقص توجه-بیش فعالی. مجله ی روانشناسی بالینی. 4(3). 73-63.

عاقبتی، اسماعیل. (1390). اثربخشی و رضایت از برنامه فرزندپروری مثبت در مادران کودکان مبتلا به اختلال نقص توجه – بیش فعالی و مقایسه آن با مادران کودکان مبتلا به اضطراب جدایی. پایان نامه دکتری روانشناسی بالینی. دانشگاه علوم پزشکی تهران. انستیتو روانپزشکی تهران.

علیزاده، حمید. (1383). اختلال نارسایی توجه/فزون جنبشی. تهران: انتشارات رشد.

ماسن، پاول هنري و همكاران (۱۳۸۰). رشد و شخصيت كودك. ترجمه مهشيد پاسايي. چاپ هفدهم. تهران: نشر مركز.

محمداسماعیل، ا. (1385). درسنامه درمان رفتاری شناختی کودکان مبتلا به بیش فعالی/نارسایی توجه. تهران: انتشارات دانش.

مرادی، م. (1380). بررسی تأثیر خانواده درمانی به روش ساختی بر کاهش تعارضات زناشویی زوجین متقاضی طلاق شهرستان اصفهان. پایان نامه کارشناسی ارشد. دانشکده علوم تربیتی و روانشناسی. دانشگاه اصفهان.

مفتاق، داوود. (1388). مقایسه اثربخشی گروه درمانی مبتنی بر آموزش رفتاری مادران، خودآموزی کلامی به کودکان و دارو درمانی بر اختلال نقص توجه-بیش فعالی کودکان. پایان نامه کارشناسی ارشد، دانشگاه شیراز.

مؤمنی، ف. بهرامی، ه. (1381). بررسی کارایی روش عصبی روانی دلاکائو در میان کودکان بیش فعال. مجله ی اندیشه و رفتار، سال نهم، شماره 4، 78-73

مینایی، اصغر. (1385). مطالعه ساختار عاملی فرم گزارش معلم آخنباخ با استفاده از تحلیل عاملی تاییدی. پژوهش در حیطه کودکان استثایی، سال ششم، شماره سوم، 786-769.

هیبتی، خلیل (1381). بررسی شیوه های فرزندپروری والدین و رابطه آن با شیوه های مقابله با استرس دانش آموزان دختر و پسر سال سوم دبیرستانهای شهر زرقان. پایان نامه کارشناسی ارشد روانشناسی تربیتی. دانشکده علوم تربیتی. دانشگاه شیراز

هادیان فرد، ح؛ نجاریان، ب (1380). درمان شناختی تعلیم خودآموزی کلامی. فصلنامه تازه های رواندرمانی، شماره 19، 79-67.

هالجین، آر، پی. ویتبورن، اس، س. (1385). آسیب شناسی روانی. ترجمه سید محمدی. تهران. نشر روان.

هوش ور، پارسا. بهینا، فاطمه. خوشابی، کتایون. میرزایی، هوشنگ. رهگذز، مهدی. (1388). بررسی تاثیر آموزش گروهی والدین دارای کودکان  ADHD 4 تا 10 ساله بر میزان اختلالات رفتاری فرزندانشان. مجله علوم توانبخشی، شماره 10، 20-34.

منابع انگلیسی

Achenbach, T. M., & Rescorla, L. A. (2001). ASEBA School Age Forms and Profiles. Burlington, Vt.: ASEBA.

Alford, J. L. (2006). Inhibition in Children with attention deficit – hyperactivity disorder. combined type (ADHD + C): An examination of barkley’s hybrid model and rentall’s optimal stimulation models. A dissertation presented to the faculty of pacific graduate school of psychology Palo Alto, CA in partial fulfilment of the Requirements for the degree of doctor in philosophy in psychology.

Alizadeh, H., & Andries, C. (2002). Interaction of parenting styles and attention deficit hyperactivity disorder in Iranian parents. Journal of Child & family behavior therapy. 24(3), 37-52.

Alizadeh , H. Kimberly F, Applequist. Frederick L, Coolidge (2007). Parental self-confidence, parenting styles, and corporal punishment in families of ADHD children in Iran. Journal of Child Abuse & Neglect. 31. 567–572.

Anastopoulos, A. D., DuPaul, G. J., & Barkley, R. A. (1991). Stimulant medication and parent training therapies for attention deficit-hyperactivity disorder. Journal of Learning Disabilities. 24(4), 210-218.

Anastopoulos, A. D., Guevremont, D. C., Shelton, T. L., & DuPaul, G. J. (1992). Parenting stress among families of children with attention deficit hyperactivity disorder. Journal of Abnormal Child Psychology, 20(5), 503-520.

Anastopoulos, A. D., Shelton, T. L., DuPaul, G. J., & Guevremont, D. C. (1993). Parent training for attention-deficit hyperactivity disorder: Its impact on parent functioning. Journal of Abnormal Child Psychology, 21(5), 581-596.

Andry, R.G. (1957). Faulty parental and maternal-child relationship, affection, and delinquency. British Journal of Delinquency, 8, 34-38.

Armentrout, J.A & Burger, G.K. (1972). Children’s reports of parental child-rearing behavior at five grade levels. Developmental Psychology, 7 (1), 44-48.

Arnold, D.S., O’leary, S.G., Wolff, L.S. & Acker, M. M.(1993). The parenting scale: A measure of dysfunctional parenting in discipline situations. Psychological Assessment, 5(2), 137-144.

Ballantine, J. (2001). Raising competent kids: the authoritative parenting style. Childhood Education Journal. 76 (1), 46-47.

Barkley, R.A. (1989). Hyperactive girls and boys: Stimulant drug effects on mother – children interactions, Journal of child Psychology and Psychiatry, 30, 379-390.

Barkley, R.A. (1993). Best practices in school – based assessment and treatment of ADHD. Communique, 22 (4), 12-13.

Barkley, R.A (1997). ADHD and the nature of self – control. New York: Guilford press.

Barkley, R.A. (1999). Managing deficit children, (Manual to accompany  workshop, May 21, 1999). M anhattan Ville Collage.

Barkley, R. A. (2000). Taking Charge of ADHD: The Complete, Authoritative Guide for Parents. Revised Edition. New York: Guilford.

Barkley, R. A. (2002). Psychosocial treatments for attention-deficit/hyperactivity disorder in children. Journal of Clinical Psychiatry, 63, 36-43.

Barkley, R. A., DuPaul, G. J., & McMurray, M. B. (1990). Comprehensive evaluation of attention deficit disorder with and without hyperactivity as defined by research criteria. Journal of Consulting and Clinical Psychology, 58(6), 775.

Barkley, R.A., Fischer, M. Edelbrock, C.S. & Smalish, I. (1990). The adolescent outcome of the hyperactive children diagnosed by research criteria – 1, An 8 year prospective Follow – up study. Journal of the American Academy of Child and Adolescent Psychiatry, 29(4), 546-557.

Barkley, R.A., Guevremont, D.C., Anastoplos, A.D. & Fletcher, K,E. (1992). A comparison of three family therapy programs for treating family confilicts in adolescents with attention deficit – hyperactivity disorder. Journal of Consulting and Clinical Psychology, 60, 450-462.

Barkley, R. A., Karlsson, J., & Pollard, S. (1985). Effect of age on the mother-child interactions of hyperactive children. Journal of Abnormal Child Psychology, 13, 631-638.

Barkley, R. A., Fischer, M., Edelbrock, C., & Smallish, L. (1991). The adolescent outcome of hyperactive children diagnosed by research criteria-III. Mother-child interactions, family conflicts and maternal psychopathology. Journal of Child Psychology and Psychiatry, 32(2), 233-255.

Baumrind, D. (1991). The influence of parenting style on adolescent competence and substance use. The Journal of Early Adolescence, 11(1), 56-95.

Baumrind, D. (1996). Effects of authoritative control on child behaviors. Journal of Child Development, 37, 887–907.

Befera, M.S. & Barkley, R.A. (1985). Hyperactivie and normal girls and boys: Mother – child interaction, parent Psychiatric status, and child Psychopathology. Journal of Child Psychology and Psychiatry, 26, 439-452.

Bentler, P.M, (1988). Comparative fit indexes in structural model, Psychological Bulletin, 107, PP 238- 246.

Berk, L. E., & Potts, M. K. (1991). Development and functional significance of private speech among attention-deficit hyperactivity disordered and normal boys. Journal of Abnormal Child Psychology. 19(3), 357-377.

Biederman, J., Lopez, F. A., Boellner, S. W., & Chandler, M. C. (2002). A randomized, double-blind, placebo-controlled, parallel-group study of SLI381 (Adderall XR) in children with attention-deficit/hyperactivity disorder. Pediatrics, 110(2), 258-266.

Bor W, Sanders MR, Markie-Dadds C.(2002). The effectiveness of the triple p-positive parenting program an preschool children with co-occurring disruptive behavior and attention/hyperactivity difficulties. Journal of Abnorm Child Psychol; 30(6):572-587.

Bouffard, T. r. s., & Nathalie, C. (2000). Motivational profile and academic achievement among students enrolled in different schooling tracks. Educational Studies, 29(1), 19-38.

Bronson, W.C., Katten, E.S. & Livson, N. (1959). Pattern of authority and affection in two generations. Journal of Abnormal Social Psychology, 58, 143-152.

Brown, W.T., Pacini, J.N. (1989). Perceived family functioning, marital status, and depression in parents of boys with attention deficit disorder. Journal of Learning Disabilities, 22(9), 581-587.

Capute, A,J.,& Accardo, P,J. (Eds) (1991). developmental disabilities in infancy and childhood. Maryland: Paul H. Brooks publishing co.

Chronis, A. M., Chacko, A., Fabiano, G. A., Wymbs, B. T., & Pelham, W. E. (2004). Enhancements to the behavioral parent training paradigm for families of children with ADHD: Review and future directions. Clinical Child and Family Psychology Review, 7(1), 1-27.

Cox, M. J., & Paley, B. (1997). Families as systems. Annual review of psychology, 48(1), 243-267.

Crisante, L. (2003). Training in parent consultation skills for primary care practitioners in early intervention in the pre-school context. Advances in Mental Health, 2(3), 191-200.

Curatolo, P.,Paloscia,Agati, E.D., Moavero,R, Pasini, A. (2008). The neurobiology of a attention deficit/ hyperactivity disorder. European Journal of Pediatric Neurobiology, In Press.

Cunningham, C. E., & Boyle, M. H. (2002). Preschoolers at risk for attention-deficit hyperactivity disorder and oppositional defiant disorder: Family, parenting, and behavioral correlates. Journal of Abnormal Child Psychology, 30(6), 555-569.

Daley, B.P., Creed, T,. Xanthopoulos, M., Brown, R, T. (2007). Psychosocial Treatments for children with Attention Deficit Hyperactivity Disorder. Neuropsychol Review, 17, 73-89.

Danforth, J. S., Harvey, E., ulaszeck, W. R., & Mckee, T. E. (2006). The outcome of group parent training for families of children with ADHD and defiant/ aggressive behavior. Journal of Behavior Therapy and Experimental Psychiatry, 37, 188-205.

Danforth, J.S., P,A.L., Barkley, R.A. (1991). Observations of parent – child interactions with hyperactivive children: Research and clinical implicantions, Clinical Psychology Review. 11(6), 703-727.

Darling, N. (1999). Parenting style and Its correlates, ERIC Digest. ERIC Clearinghouse on Elementary and Early Childhood Education (ED 427896).

Darling, N., & Steinberg, L. (1993). Parenting style as context: An integrative model. Psychological Bulletin, 113(3), 487.

Deault, L. C. A. (2010) systematic review of parenting in relation to the development of comorbidities and functional impairments in children with attention-deficit/hyperactivity disorder (ADHD). Child Psychiatry & Human Development, 41(2), 168-192.

Dean, C., Myors, K., & Evans, E. (2003). Community-wide implementation of a parenting program: the South East Sydney Positive Parenting Project. Advances in Mental Health, 2(3), 179-190.

Devereux, E.C., Bronfenbrenner, U & Rodgers, R.R. (1969). Child-rearing in England and United States : A cross-national comparison. Journal of Marriage and The Family, 31, 257-270.

Dretzke, J., Davenport, C., Frew, E., Barlow, G., Brown, S., Bayliss, S., Taylor, R.,Sandercock, J., & Hyde, C. (2009). The clinical effectiveness of different parenting programs for children with conduct problems. University of Birmingham, U. K. [Online]. Available: http://www.camph.com

Durston, S., & Konrad, K. (2007). Integrating genetic, psychopharmacological and neuroimaging studies: A converging methods approach to understanding the neurobiology of ADHD. Developmental Review, 27(3), 374-395.

Elgar, F, J., Waschbasch, D, A., Dadds, M, R., & Sigvaldson, N. (2007). Development and validation of a short form of Alabama parenting questionnaire. Journal of Child and Family Studies. 16, 243- 256.

Ellis, A., & Bernard, M. E. (2006). Rational emotive behavioral approaches to childhood disorders: theory, practice and research: Springer.

Enright, K (2001). Family factors and self-steem in gifted versus nongifted children. Submitted in partial fulfillment of the Requirements of the Degree of Doctor of Philosophy. Seton Hall University.

Erhardt, D., & Baker, B. L. (1990). The effects of behavioral parent training on families with young hyperactive children. Journal of Behavior Therapy and Experimental Psychiatry, 21(2), 121-132.

Epstein, J. N., Johnson, D. E., Varia, I. M., & Conners, C. K. (2001). Neuropsychological assessment of response inhibition in adults with ADHD. Journal of Clinical and Experimental Neuropsychology, 23(3), 362-371.

Fabiano, G. A., Pelham Jr, W. E., Coles, E. K., Gnagy, E. M., Chronis-Tuscano, A., & O’Connor, B. C. (2009). A meta-analysis of behavioral treatments for attention-deficit/hyperactivity disorder. Clinical Psychology Review, 29(2), 129-140.

Fino, H., & Sanders, M. R. (2002). A feasibility study of Enhanced Group Triple P- positive parenting program for parents of children with attention-deficit/hyperactivity disorder. Behaviour Change, 19(04), 191-206.

Frauenglass, M. H., & Diaz, R. M. (1985). Self-regulatory functions of children’s private speech: A critical analysis of recent challenges to Vygotsky’s theory. Developmental Psychology, 21(2), 357.

Frick, P. J. (1991). The Alabama parenting questionnaire. Unpublished rating scale, University of Alabama.

Frick, P.J., &  Lahey, B.B. (1991). The  nature and characteristics of attention deficit hyperactivity disorder. School  Psychology Review, 20, 163-173.

Gecas, V., Thomas D,L & Weigert, A. (1970). Perceived parent-child interaction and boy’s self-steem in two cultural contexts. Iternational Journal of Comparative Sociology, 11, 317-324.

Ghanizadeh, A. (2008). Small brain among out-patient children and adolescent with of attention deficit hyperactivity disorder. Journal of The Interactional Society for Brain Injuries, Burns, 34(4), 546-548.

Ghanizadeh, A., & Shahrivar, F. Z. (2005). The effect of parent management training on children with attention deficit hyperactivity disorder. Journal of Child and Adolescent Mental Health, 17, 31-3.

Ghashang N.( 2003). The effect of parent training on reduction of stress in parent-child relationship. [MA thesis in clinical psychology]. Tehran, Iran: Shahid Beheshti University.

Golish DT.( 2000). Changes in closeness between adult children and their parents: A turning point analysis. Journal of Commun Report; 13(2): 79-97.

Granite, B.H. (1985). An investigation of the relationship among self-concept, parental behaviors, and the adjustment of children in different custodial living arrangements. Dissertation Abstracts International, 46 (8-A), 22-32.

Greenhiil, L.L., Haiperin, J.M., Abikoff, H. (1999). Stimulant medications. Journal of the American Academy of child and Adolescent Psychiatry. 38, 503-512.

Hajebi, A., Hakim Shoushtari, M., & Khajeddin, N. (2006). The Effect of Parent Management Training for Parents of Preschoolers with ADHD. Iranian Journal of Psychiatry and Clinical Psychology, 11(4), 435-440.

Hardy, D. F., Power, T. G., & Jaedicke, S. (1993). Examining the relation of parenting to children’s coping with everyday stress. Child Development, 64(6), 1829-1841.

Harold, G. T., Shelton, K. H., Goekeâ€گMorey, M. C., & Cummings, E. M. (2004). Marital conflict, child emotional security about family relationships and child adjustment. Social Development, 13(3), 350-376.

Hauser, P., Soler., R., Brucker- Davis, F., Wetiraub, B.D. (1997). Throid hormones correlate with symptoms of hyperactivity but not in attention deficit hyperactivity disorder. Psychoneuroendocrinology. 22 (2), 107-114.

Heaven, P. C. L., & Goldstein, M. (2001). Parental influences and mental health among some Australian youth. Australian. Journal of Psychology, 53(3), 170-175.

Hechtman L.( 2000). Assessment and diagnosis of Attention-Deficit/ Hyperactivity Disorder. Child and Adolesct Psychiat Clin of North AM; 9(3): 481-489.

Hinshow, S. P. (2006). Treatment for children and adolescents with attention deficit/hyperactivity disorder. In P.C. Kendall (Ed). Children and adolescent therapy: Cognitive – behavioral procedures. Third edition. New York: Guilford Press.

Huang H, Chao C, Yang PC.( 2003). Behavior Parent Training for Taiwanese parent of children with Attention Deficit/ Hyperactive Disorder. Psychiatry Clinical Neurosis; 57: 275-281.

Johnston, C., & Mash, E. J. (2001). Families of children with attentiondeficit/hyperactivity disorder: Review and recommendations for future research. Clinical Child and Family Psychology Review, 4, 183–207.

Kadesjo, C., Hagglof, B., & Gillberg, C. (2003). Attention deficit hyperactivity disorder with and without oppositional defiant disorder. Developmental Medicine & Child Neurology, 45(10), 693-699.

Kimiaee SA, Beigi F.(2010). Comparison the family functions of mothers of normal and ADHD children and examine the effect of problem solving skill on family function of mothers. Journal Behavioral Sciences; 4(2): 141-146.

Kuczynski L, Kochanska G, Radke-yarrow M, Girnius-Brown O.( 1987). A developmental interperetation of young childrens. Noncomplicance Dev Psychology; 23: 799-806.

Lange, G., Sheerin, D., Carr, A., Dooley, B., Barton, V., Marshall, D. (2005). Family factors associated with attention deficit hyperactivity disorder and emotional disorders in children. Journal of Family Therapy, 27(1), 76-96.

LeFever, G. B., Arcona, A. P., & Antonuccio, D. O. (2003). Adhd among american schoolchildren: evidence of overdiagnosis and overuse of medication. Scientific Review of Mental Health Practice, 2(1), 49-60.

Lehner-Dua, L. (2001). The effectiveness of Russeli A.Barkley’s parent training program on parents with school-aged children who have ADHD on their perceived severity ADHD, Stress, on scense of competence. Dissertation submitted in partial fulfillment of the requirements for the degree of doctor of psychology Hofstra university.

Leung, C., Sanders, M. R., Leung, S., Mark, R., Lau, J. (2003). An outcome evaluation of the implementation of the Triple P- Positive Parenting Program in Hongkong. Family Process, 42(2), 531-544.

Lifford, K. J., Harold, G. T., & Thapar, A. (2008). Parent- child relationships and ADHD symptoms: a longitudinal analysis. Journal of Abnormal Child Psychology, 36(2), 285-296.

Loo, S. K., Hale, T., Macion, J., Hanada, G., McGough, J. J., McCracken, J. T. (2009). Cortical activity patterns in ADHD during arousal, activation and sustained attention. Neuropsychologia, 47(10), 2114-2119.

Luecken , L. J., Hagan, M. J., Sandler, I. N., Tein, J. Y., Ayers, T.S & Wolchik, Sh. (2010). A Longitudinal Mediators of a Randomized Prevention Program Effect on Cortisol for Youth from Parentally Bereaved Families. Journal of Society for Prevention Research.

Maccoby, E. E., & Martin, J. A. (1983). Socialization in the context of the family: Parent-child interaction. Handbook of child psychology, 4, 1-101.

Margolies, P.J. & Weintraub, S. (1977). The revised 56-item CRPBI as a research instrument: Reliability and factor structure. Journal of Clinical Psychology, 33 (2), 472-476.

McBurnett, K., & Pfiffner, L. (2008). Attention deficit hyperactivity disorder: Concepts, controversies, new directions. New York: Informa Health Care.

Mc Kinnon, M.M. (2001). Evaluation of a group training program for parent of children with attention deficit hyperactivity disorder. A thesis submitted to the Department of Education in partial fulfillment of the requirements for the degree of master of art in school Psychology. Mount Saint Vincent University.

Mirenda, A., Marco, R., Grau, D. (2007). Parenting stress in families of children with attention deficit / hyperactivity disorder. The comorbidity. Advances in Learning and Behavioral Disabilities, 20, 139-162.

Morrongiello, B. A., & Hogg, K. (2004). Mothers’ reactions to children misbehaving in ways that can lead to injury: implications for gender differences in children’s risk taking and injuries. Sex Roles, 50(1), 103-118.

Namazi, F., Mohammadkhani, P & Khoshabi, K. (2010). Parent management training used in abusive parent – child interaction in children with ADHD. Jornal of Procedia Social and Behavioral Sciences. 5 (2010) 244-249.

Nazemi F.( 2007). Effectiveness of parent’s management training program on parent-child annoying relationships and maternal stress of mothers who having ADHD children. [MA Thesis in Clinical Psychology], Tehran, Iran: University of Social Welfare and Rehabilitation Sciences.

Neophytou, K., & Webber, R. (2005). Attention deficit hyperactivity disorder: The family and social context. Australian Social Work, 58(3), 313-325.

Oord SVD, Bogels SM, Peijnenburg D. The Effectiveness of Mindfulness Training for Children with ADHD and Mindful Parenting for their Parents. Journal of Child Fam Student. 2012; 21: 139-147.

Pelham, W. E., Carlson, C., Sams, S. E., Vallano, G., Dixon, M. J., & Hoza, B. (1993). Separate and combined effects of methylphenidate and behavior modification on boys with attention deficit-hyperactivity disorder in the classroom. Journal of Consulting and Clinical Psychology, 61(3), 506.

Pelham, W.E., & Murphy, H.A. (1986). Behavioral and pharmacological treatment of attention deficit and conduct disorders. In M. Herson (Ed). Pharmacological and behavioral treatment: An integrative approach. New York: Wiley.

Pisterman, S., Firestone, P., McGrath, P., Goodman, J. T., Webster, I., Mallory, R. (1992). The effects of parent training on parenting stress and sense of competence. Canadian Journal of Behavioural Science/Revue canadienne des sciences du comportement, 24(1), 41.

Pisterman S, Firestone P, McGrath P.( 1992) The role of parenting training in treatment of preschool withADHD. AM J Psychiat. 62: 397-408.

Pisterman, S., McGrath, P., Firestone, P., Goodman, J. T., Webster, I., & Mallory, R. (1989). Outcome of parent-mediated treatment of preschoolers with attention deficit disorder with hyperactivity. Journal of Consulting and Clinical Psychology, 57(5), 628-635.

Pliszka, S. R. (1999). Effect of anxiety on cognition, behavior, and stimulant response in ADHD. Journal of the American Academy of Child & Adolescent Psychiatry, 28(6), 882-887.

Pliszka, S.R. (2005). The neuropsychopharmacology of attention deficit / hyperactivity disorder. Biological Psychiatry, 57 (11), 1358-1390.

Paley, B., Conger, R. D., & Harold, G. T. (2004). Parents’ affect, adolescent cognitive representations, and adolescent social development. Journal of Marriage and Family, 62(3), 761-776.

Rey, J. M., Walter, G., Plapp, J. M., & Denshire, E. (2001). Family environment in attention deficit hyperactivity, oppositional defiant and conduct disorders. Australian and New Zealand Journal of Psychiatry, 34(3), 453-457.

Robinson, C. C., Mandleco, B., Olsen, S. F., & Hart, C. H. (2001). The parenting styles and dimensions questionnaire (PSDQ). Handbook of Family Measurement Techniques, 3, 319-321.

Roelofs, J., Meesters, C., ter Huurne, M., Bamelis, L., & Muris, P. (2006). On the links between attachment style, parental rearing behaviors, and internalizing and externalizing problems in non-clinical children. Journal of Child and Family Studies, 15(3), 319-332.

Rogers, H., Cann, W., Cameron, D., Littlefield, L., & Lagioia, V. (2003). Evaluation of the Family Intervention Service for children presenting with characteristics associated with attention deficit hyperactivity disorder. Advances in Mental Health, 2(3), 216-225.

Rohner, R. P. (2004). The parental “acceptance rejection syndrome”: Universal correlates of perceived rejection. Journal of American Psychologist, 59, 827-840.

Rohner, R. P., Khaleque, A., & Cournoyer, D. E. (2005). Introduction to parental acceptance rejection theory, methods, evidence, and implications. In R. P. Rohner & A. Khaleque(Eds.) Handbook for the study of parental acceptance and rejection (4th editin)(pp. 1-35). Storrs, CT: Rohner Research Publications.

Roushanbin M, Pouretemad HR, Khoushabi K.( 2007) The effect of group positive parenting program training on parenting stress in mothers of ADHD children aged 4-10 years old. Family Research Quarterly; 3(10): 555-572.

Salbach H, Lenz K, Huss M, Vogel R, Felsing D, Lehmkuhl U.( 2005) Treatment effects of parent management training for ADHD. Z Kinder Jugendpsychiatr Psychother 33 (1): 59-68.

Samani, S. (2008). Validity and reliability of the family process and content scales. Paper presented in the XXIX international congress of Psychology. Berlin. Germany. July 20-25.

Sanders, M. R. (2002). Parenting interventions and the prevention of serious mental health problems in children. Medical Journal of Australia, 177(7), 87. [on line]. Available: http://www.psy.uq.edu.au.

Sanders, M. R. (2003). Triple P-Positive Parenting Program: A population approach to promoting competent parenting. Advances in Mental Health, 2(3), 127-143.

Sanders, M. R., & Markie-Dadds, C., Bor, W. (2002). The effects of the Triple P-Positive Parenting Program on preschool children with co-occurring disruptive behavior and attentional/hyperactive difficulties. Journal of abnormal child psychology, 30(6), 571-587. Retrieved from the web.http://www.psy.uq.edu.

Sanders, M. R., Bodenmann, G., Cina, A., Ledermann, T (2008). The efficacy of the Triple P-Positive Parenting Program in improving parenting and child behavior: a comparison with two other treatment conditions. Behaviour Research and Therapy, 46(4), 411-427.

Sanders, M. R., & McFarland, M. (2000). The treatment of depressed mothers with disruptive children: A comparison of parent training and cognitive behavioral family intervention. Behavior Therapy, 31, 89-112.

Sanders MR, McFarland MC.(2006). Treatment of depressed mothers with disordered children: Acontrolled Elevation. Cognitive. Behavior. Therapy; 31(1): 86-112.

Schaefer, E. S. (1965a). Children’s reports of parental behavior: An inventory. Child development, 413-424.

Schaefer, E. S. (1965b). A configurational analysis of children’s report of parent bihavior. Journal of Consulting Psychology, 29, 552-557

Shaw, D. S., Winslow, E. B., Owens, E. B., Vondra, J. I., Cohn, J. F., & Bell, R. Q. (1998). The development of early externalizing problems among children from low-income families: A transformational perspective. Journal of Abnormal Child Psychology, 26(2), 95-107.

Shelton, T. L., & Barkley, R. A. (1994). Critical issues in the assessment of attention deficit disorders in children. Topics in Language Disorders, 14(4), 26-41.

Shur-Fen Gau, S. (2007). Parental and family factors for attention-deficit hyperactivity disorder in Taiwanese children. Australasian Psychiatry, 41(8), 688-696.

Sigelman, C, K. (1999). Life – Span Human Development (3th ed). Washington: Books/cole Publishing company.

Solanto, M. V. (2002). Dopamine dysfunction in AD/HD: integrating clinical and basic.

Srofe AL, Fox NE, Pancake VR.(1983). Attachment and dependency in developmental perspective. Child de.; 54(6): 1615-1627.

Spencer, T., Biederman, J., Wilens, T., Harding, M., O’Donnell, D., & Griffin, S. (1996). Pharmacotherapy of attention-deficit hyperactivity disorder across the life cycle. Journal of The American Academy of Child & Adolescent Psychiatry, 35(4), 409-432.

Steineberg, L,. D. (1996). Adolescence (4th ed). New York: Mc Graw- Hill.

Tarver- Behring, S., Barkley, A., Karlsson, J. (1985). The mother-child interactions of hyperactive boys and their normal siblings. American Journal of Ortheopsychiatry, 55, 202-209.

Thapar, A., O’Donovan, M., & Owen, M. J. (2005). The genetics of attention deficit hyperactivity disorder. Human molecular genetics, 14(suppl 2), R275-R282.

Thapar, A., van den Bree, M., Fowler, T., Langley, K., & Whittinger, N. (2006). Predictors of antisocial behaviour in children with attention deficit hyperactivity disorder. European child & adolescent psychiatry, 15(2), 118-125.

Thorell, Lisa B., Rydell, Ann-Margret & Bohlin, Gunilla. (2012). Parent–child attachment and executive functioning in relation to ADHD symptoms in middle childhood. Journal of Attachment & Human Development. 14(5), 517–532.

Toplak, M. E., Connors, L., Shuster, J., Knezevic, B., & Parks, S. (2008). Review of cognitive, cognitive-behavioral, and neural-based interventions for Attention-Deficit/Hyperactivity Disorder (ADHD). Clinical Psychology Review, 28(5), 801-823.

Turnball, R., Turnball, A., Shank, M., Smith, S., & Leal, D. (2002). Exceptional lives: Special education in today’s schools (3rd ed.). New York: Merill Prentice hall.

Turner, K, T., Mrkie-Dadds, C., & Sanders, M. R. (2002). Facilitator’s manual group Triple P. (ed. II Revised). Militon: Triple P International Pty. Ltd.

Turner, K. M. T., & Sanders, M. R. (2006). Help when It’s needed first: a controlled evaluation of brief, preventive behavioral family intervention in a primary care setting. Behavior Therapy, 37(2), 131-142. Available: http://www.elsevier.com.

Van der Oord, S., Prins, P. J. M., Oosterlaan, J., & Emmelkamp, P. M. G. (2008). Efficacy of methylphenidate, psychosocial treatments and their combination in school-aged children with ADHD: a meta-analysis. Clinical Psychology Review, 28(5), 783-800.

Vigotsky, L. S. (1978). Mind in society: Cambridge, MA: Harvard University Press. (Orginal works published in 1930, 1933 and 1935).

Waters, E., & Cummings, E. M. (2000). A secure base from which to explore close relationships. Child Development, 71(1), 164-172.

Winsler, A. (1998). Parent-child interaction and private speech in boys with ADHD. Applied Developmental Science, 2(1), 17-39.

Weiner, B. (1979). A theory of motivation for some classroom experiences. Journal of Educational Psychology, 71(1), 3- 25.

Weiner, B. (1985). An attributional theory of achievement motivation and emotion. Psychological review, 92(4), 548- 573.

Weiss M, Weiss G. ADHD. IN M. Lewis. (2002). Child and Adolescent psychiatry. USA, Lippincott Williams & Wilkins.

Whalen, C.K., Henker, P. (1991). Therapies for hyperactive children: Comparisons, combinations and comparises, Journal of  Comsulting and Clinical Psychology, 59, 126-137.

Wood,F.B., & Felton, R.H. (1994). separate linguistic and attentional factors in the development of reading special issue: ADHD and its relationship to spoken and written language, Topic in language Disorders, 14(4), 42-57.

Woodford, K. (2001). Private Speech, Attention and response in children with ADHD. A thesis submitted to the Department of  Education in paritial fulfillment of the requirement for the degree of master of school Psychology in Mount Saint Vincent University National library of Canada.

Zentall, S. (1975). Optimal stimulation as theoretical basis of hyperactivity. American Journal of Orthopsychiatry, 45(4), 549-563.

Zentall, S. S., & Zentall, T. R. (1983). Optimal stimulation: a model of disordered activity and performance in normal and deviant children. Psychological bulletin, 94(3), 446- 471

Zentall, S. S., Zentali, T. R., & Barack, R. C. (1978). Distraction as a function of within-task stimulation for hyperactive and normal children. Journal of Learning Disabilities, 11(9), 540-548.

دیدگاهها

هیچ دیدگاهی برای این محصول نوشته نشده است.

اولین نفری باشید که دیدگاهی را ارسال می کنید برای “اثربخشی آموزش گروهی فرزندپروری مثبت بر روابط مادر- کودک و نشانه های اختلال نقص توجه – بیش فعالی در کودکان”

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

76 + = 82