new5 free

بررسی محیط زیست تحت اثر و شناسایی ویژگی های سد خرسان2 در مرحله مطالعاتی

29.000تومان

توضیحات

             دانشگاه آزاد اسلامی                                          

                واحد تهران شمال                                             

             دانشکده فنی مهندسی،گروه مهندسی محیط زیست                           

پایان نامه کارشناسیB.Sc

                            عنوان:                                                        

بررسی محیط زیست تحت اثر و شناسایی ویژگی های  سد خرسان2 در مرحله مطالعاتی

 

 

143 صفحه

 

 

فهرست مطالب

 

چکیده………………………………………………………………………………………………….1

مقدمه ………………………………………………………………………………………………….2

فصل اول – کلیات

1-1- هدف …………………………………………………………………………………………..3

1-2- پیشینه مطالعاتی ……………………………………………………………………………..4

1-3- روش مطالعاتی ………………………………………………………………………………4

فصل دوم – تعاریف و اصطلاحات

2-1- ارزیابی اثرات زیست محیطی چیست؟ …………………………………………… 5

2-2- هدف ارزیابی اثرات چیست؟ ……………………………………………………….. 6

2-3- انواع روشهای تجزیه و تحلیل ………………………………………………………. 9

2-3-1- روش Ad-Hoc …………………………………………………………………… 10

2-3-2- صورت ریزها – فهرست ها ……………………………………………………… 12

2-3-3- ماتریس……………………………………………………………………………….. 13

2-3-4- شبکه ها ……………………………………………………………………………… 15

2-3-5- روی هم گذاری صفحات ………………………………………………………… 15

2-3-6- مبانی انتخاب روش ……………………………………………………………….. 16

2-4- نحوه تنظیم گزارش ارزیابی اثرات اجمالی ………………………………………… 17

2-5- قانون ارزیابی اثرات زیست محیطی در ایران ……………………………………… 24

2-5-1- قانون ارزیابی اثرات زیست محیطی پروژه های سد در ایران………………. 24

فصل سوم – مشخصات فنی سد خرسان (2)

3-1- طبقه بندی انواع سد …………………………………………………………………… 26

3-2- ویژگی های طراحی، مهندسی و اجرای پروژه ساخت سد خرسان (2) …….. 33

3-3- ویژگی های سدهای بتنی، قوسی …………………………………………………… 40

فصل چهارم – شناسایی محیط زیست منطقه

مقدمه ……………………………………………………………………………………………… 42

4-1- محیط زیست فیزیکوشیمیایی ……………………………………………………….. 49

4-1-1- وضعیت شرایط آب و هوایی ……………………………………………………. 49

4-1-1-1- اقلیم ………………………………………………………………………………. 50

4-1-1-2- بارندگی ………………………………………………………………………….. 53

4-1-1-3- دما ………………………………………………………………………………… 55

4-1-1-4- روزهای یخبندان ……………………………………………………………….. 56

4-1-1-5- نم نسبی ………………………………………………………………………….. 56

4-1-1-6- ساعات آفتابی …………………………………………………………………… 57

4-1-1-7- باد …………………………………………………………………………………. 58

4-1-1-8- تبخیر ……………………………………………………………………………… 60

4-1-2- هیدرولوژی و رسوب …………………………………………………………….. 63

4-1-2-1- مورفولوژی رودخانه …………………………………………………………… 63

4-1-2-2- ایستگاههای آب سنجی منطقه………………………………………………… 63

4-1-2-3- مشخصات توپوگرافی و فیزیوگرافی حوزه های آبریز…………………… 63

4-1-2-4- آبدهی…………………………………………………………………………….. 64

4-1-2-5- سیلاب …………………………………………………………………………… 67

4-1-2-6- رسوب …………………………………………………………………………… 68

4-1-2-7- کیفیت شیمیایی آبهای سطحی ………………………………………………. 69

4-1-3- زمین شناسی ………………………………………………………………………… 69

4-1-3-1- موقعیت زمین شناسی………………………………………………………….. 69

4-1-3-2-لرزه خیزی و خطر زمین لرزه…………………………………………………. 70

4-2- محیط زیست بیولوژیکی ……………………………………………………………… 75

4-2-1- آمار و اطلاعات فلور، فون و زیستگاه …………………………………………. 76

4-2-1-1- آمار و اطلاعات فلور ………………………………………………………….. 76

4-2-1-2- آمار اطلاعات فون ……………………………………………………………… 81

4-2-1-3- آمار و اطلاعات زیستگاه………………………………………………………. 86

4-2-2- فهرست اسامی گونه های حساس در محدوده مطالعاتی……………………. 97

4-3- محیط زیست اقتصادی، اجتماعی، فرهنگی …………………………………… 100

4-3-1- محیط اجتماعی ………………………………………………………………… 102

4-3-1-1-تسهیلات عمده مورد استفاده توسط خانوارها………………………….. 102

4-3-1-1- سکونتگاهها …………………………………………………………………. 103

4-3-1-2- ویژگی های جمعیتی ………………………………………………………. 103

4-3-2- فعالیتهای اقتصادی …………………………………………………………….. 115

4-3-2-1- اشتغال ……………………………………………………………………….. 118

4-3-3- محیط فرهنگی………………………………………………………………….. 122

فصل پنجم – بحث و نتیجه گیری

مقدمه …………………………………………………………………………………………. 124

5-1- آشنایی با ارزیابی زیست محیطی با روشICOLD  ………………………. 126

5-2- پیش بینی اثرات برخی شاخصهای محیط زیستی سد خرسان (2) ……….. 133

5-2-1- پیش بینی اثرات بر محیط فیزیکوشیمیایی ………………………………… 133

5-2-1-1- اثرات بر هوا و اقلیم ………………………………………………………. 133

5-2-1-2- اثر بر روی منابع آب ………………………………………………………. 134

5-2-1-3- اثرات بر فرسایش و رسوب………………………………………………. 134

5-2-1-4- فشرده شدن خاک…………………………………………………………… 135

5-2-1-5-تغییرات در شکل،زه کشی اراضی و ریخت شناسی   ……………….. 135

5-2-1-6- اثر بر سیلاب………………………………………………………………… 135

5-2-1-7- اثرات سد مخزنی خرسان 2 در ایجاد زلزله های القایی ……………. 135

5-2-1-8- آلودگی خاک ……………………………………………………………….. 135

5-2-2- پیش بینی و تعیین آثار بر محیط بیولوژیکی ………………………………. 136

5-2-2-1- اثر بر گیاهان ………………………………………………………………… 136

5-2-2-2- اثرات بر روی حیات وحش ……………………………………………… 136

5-2-2-3- اثرات بر اکوسیستم ها و زیستگاه ها …………………………………… 139

5-2-3- پیش بینی اثرات بر محیط اجتماعی، اقتصادی ……………………………. 140

5-2-4- جمع بندی اثرات زیست محیطی طرح ……………………………………. 144

5-3- پیشنهادات …………………………………………………………………………… 146

منابع و مأخذ…………………………………………………………………………………. 147

 

 

 

چکیده:

 

سد خرسان 2 بر روی رودخانه خرسان از سر شاخه های رودخانه کارون واقع شده است. منطقه طرح سد مخزنی و نیروگاه برقابی خرسان 2 در جنوب غربی ایران در دامنه رشته کوههای زاگرس قرار دارد. این طرح در شهرستان لردگان و بویر احمد از دو استان چهار محل و بختیاری و کهکیلویه و بویر احمد گسترش یافته است. هدف اصلی احداث سد خرسان 2 تولید انرژی برقابی بوده و کنترل سیلاب از اهداف جانبی آن به شمار می آید. نوع سد بتنی و به ارتفاع 260 متر از پی و تراز حداکثر مخزن سد حدود 1235 متر از سطح دریا خواهد بود.

طبق قوانین موجود در کشور از جمله مصوبه شماره 138 مورخ 23/1/73 شورای عالی حفاظت محیط زیست کشور، مجریان طرح های بزرگ عمرانی – از جمله سدهای با ارتفاع بالاتر از 15 متر – موظف به تهیه گزارش ارزیابی اثرات زیست محیطی پروژه می باشند. با توجه به پیش توجیهی بودن مطالعات در سد خرسان 2 ، بررسی های زیست محیطی حاضر عمدتاً بر روی تبیین و تشریح وضعیت موجود محیط زیست منطقه متمرکز گردیده است. محیط زیست منطقه در ابعاد محیط زیست فیزیکوشیمیایی، بیولوژیکی و اقتصادی، اجتماعی ، فرهنگی مورد بررسی قرار گرفته و ویژگی های وضعیت موجود تشریح شده است. در خاتمه ضمن جمع بندی مطالعات، با استفاده از روش ICOLD اثرات زیست محیطی محتمل طرح پیش بینی و به صورت خلاصه ارائه گردیده است.

 

 

مقدمه

 

آب همیشه به عنوان یک عنصر کلیدی در شکل گیری تمدن ها و استمرار آن ها بوده و همواره عامل اساسی در توسعه کشورها به شمار می رفته است. سد به عنوان سازه ای که حجم و ارتفاع معینی از آب را در یک موقعیت مکانی خاص ذخیره و اهداف متنوعی را دنبال می کند. می تواند مسائل مختلف اکولوژیکی، فیزیکی و شیمیایی، اجتماعی، فرهنگی، اقتصادی و … منطقه را تحت تغییرات جدی قرار دهد.

طبیعت در مقابل تغییرات شگرف و سریع محیط اطراف خود واکنش نشان می دهد. گاهی اوقات عواقب این واکنشها به نحوی است که با تغییر محیط، زندگی را بر بشر سخت نموده و یا حتی اهداف یک طرح را به کلی ضایع می کند. در پاره ای از اوقات این تغییرات تدریجی بوده و اثرات نامناسب پس از یک مدت طولانی ظاهر می گردد. بعضاً تغییرات زیست محیطی ناشی از احداث یک سد چنان ناگوار و شدید است که سرمایه ملی را کاملاً ضایع می کند و مشکلات زیادی را برای مردم یک ناحیه پیش می آورد.

شناخت این اثرات می تواند خطوط راهنمایی ارزنده ای برای برنامه ریزان دولتی، طراحان و سازندگان باشد. به همین دلیل ارزیابی زیست محیطی برای حذف یا تقلیل پیامدهای نامطلوب پروژه های بزرگ ضروری تشخیص داده شده است. این مطالعات با کاهش پیامدهای نامطلوب و ارائه راهکارهای مدیریتی زمینه را برای نیل به اهداف زیست محیطی در پروژه های بزرگ را فراهم می کند.

 

11- هدف

 

هدف از انجام این پروژه بررسی محیط تحت اثر پروژه سد خرسان 2 و ارزیابی و پیش بینی اثرات محیط زیستی این سد که در مرحله مطالعاتی قرار دارد می باشد.

بدین ترتیب خسارات و آسیب های احتمالی بر محیط و فشارهای وارد بر منابع طبیعی، نوع معیشت و فرهنگ مردم منطقه شناسایی می گردد.

در حقیقت ارزیابی اثرات زیست محیطی ابزاری برای اطمینان یافتن از اجرای مناسب و صحیح یک پروژه، جهت تعیین، پیش بینی و تغییر اثرات زیست محیطی بر کل مجموعه محیط زیست، بهداشت عمومی و سلامت اکوسیستم هایی دانست که حیات و تداوم انسانها به آنها وابسته است. بر اساس موارد فوق، اهداف زیر را برای این مطالعه می توان منظور داشت:

  • شناخت مسائل و مشکلات خسارت بار زیست محیطی که احتمال وقوع آنها وجود دارد.
  • محو و ترمییم خسارات وارد بر محیط زیست.
  • تأمین بهداشت و رفاه انسانها و فراهم آوری زندگی سالم و فعال جهت جامعه، همگام با حفظ کیفیت محیط زیست.
  • تهیه شناسنامه زیست محیطی منطقه.
  • بررسی گزینه های ممکن و پیش بینی روش های تقلیل اثرات نامطلوب.

1-2- پیشینه مطالعاتی

با توجه به این که این پروژه در مرحله مطالعاتی می باشد، اطلاعات زمینه ایی موجود از شرکت مهاب قدس که مجری طرح سد خرسان 2 می باشد گرفته شده است.

اما این اطلاعات برای ارزیابی نهایی این پروژه کافی نمی باشد.

1-3- روش مطالعه

روش مطالعه در این پروژه بدین شرح است: ابتدا مطالعه بر روی نحوه کلی ارزیابی، روش های ارزیابی و نحوه ارزیابی در ایران، طبقه بندی انواع سدها، از منابع و کتاب های موجود انجام شده است. سپس مطالعه بر روی ویژگیهای فنی سد خرسان 2 و محیط زیست منطقه (فیزیکوشیمیایی، بیولوژیکی، اقتصادی و اجتماعی) انجام شده است. در آخر با روش ارزیابی کمیته بین المللی سدهای بزرگ ICOLD به پیش بینی برخی آثار محتمل پروژه پرداخته شده است.

2-1- ارزیابی اثرات زیست محیطی چیست؟

ارزیابی اثرات زیست محیطی جریان یک فرایند رسمی است و نتایج و پیامدهای احتمالی اجرای یک طرح یا پروژه پیشنهادی را به منظور پیش بینی با دیدگاه کاهش اثرات سوء و مهم در محیط زیست بررسی می نماید. (5)

تعاریف مختلفی در ارتباط با ارزیابی اثرات زیست محیطی ارائه شده است. لیکن کلیه آنها بر موارد زیر تأکید دارند:

1- ارزیابی، یک روش است.

2- ارزیابی، یک ابزار مدیریت زیست محیطی است.

3- ارزیابی، برای شناخت اثرات احتمالی پروژه های پیشنهادی به کار می رود.

4- ارزیابی، نتایج احتمالی و پیامدهای اجرای یک پروژه را بر عناصر محیط زیست پیش بینی می کند.

5- ارزیابی، ابزاری برای اطمینان یافتن از اجرای مناسب و صحیح یک پروژه است.

6- ارزیابی، در پی یافتن راه های کاهش اثرات سوء بر محیط زیست می باشد.

کلیه موارد فوق را می توان در تعاریف مختلفی که برای ارزیابی ارائه شده است جستجو نمود. بر این اساس تعاریف جامع و منتقل از یکدیگر در زیر عنوان می گردد:

  • ارزیابی، پژوهش، مطالعه، شناسایی و پیش بینی اثرات پروژه ها در محیط های بیوژئوفیزیکی، بهداشت و رفاه اجتماعی بوده و به شرح و ارتباط اطلاعات درباره این اثرات می پردازد.
  • ارزیابی، تکنیک مهمی است که برای اطمینان یافتن از این که اثرات احتمالی پروژه های توسعه در محیط زیست کاملاً مورد شناسایی و محاسبه قرار گرفته اند به کار می رود.
  • ارزیابی، عبارت است از ارائه روشی جهت تعیین، پیش بینی و تفسیر اثرات زیست محیطی یک پروژه بر کل محیط زیست، بهداشت عمومی و سلامت اکوسیستم هایی است که زندگی بشر به آنها وابسته است.
  • ارزیابی، اثرات فعالیت های یک پروژه را با دیدگاه اجتناب و یا کاهش اثرات آنها بر محیط زیست بررسی می کند.
  • ارزیابی، عبارت است از جریان یک مطالعه رسمی که به منظور پیش بینی نتایج زیست محیطی یک پروژه پیشنهادی به کار می رود. (4)

2-2- هدف ارزیابی اثرات چیست؟

بررسی سوابق موضوعی اجرای طرح ها و پروژه های عمرانی در کشور نشان می دهد که در برنامه ریزی های گذشته، به مانند بسیاری از کشورهای در حال توسعه، اهمیت و ارزشهای منابع طبیعی و محیط زیست از دیدگاه تصمیم گیران پنهان بوده و بسیاری از آنها بدون توجه به ملاحظات زیست محیطی طراحی و بهره برداری گردیده اند. حاصل و پیامدهای چنین اقداماتی بروز آلودگی های مختلف و تخریب و تهی سازی شدید منابع محیطی در کشور بوده است.

در حال حاضر، هدف نهایی از حفاظت محیط زیست، دستیابی به توسعه پایدار در قالب برنامه های اقتصادی هماهنگ با اصول حفاظت از محیط زیست و ممانعت از تخریب و تهی سازی منابع تجدید شونده و غیر قابل تجدید می باشد.

از این رو برای حل بنیادی مشکلات بحرانی محیط زیست می باید دیدگاه های کلان و زیربنایی توسعه منطبق با قانون مندی های حفاظت محیط زیست طراحی شود و هر گونه سیاست گذاری و برنامه ریزی های توسعه اقتصادی و اجتماعی و فرهنگی آینده کشور بر شالوده حفاظت محیط زیست، منابع طبیعی و بهره وری خردمندانه از این منابع با ایجاد تعادل و تناسب بین قانون مندی های محیط زیست و توسعه پایدار صورت گیرد.

کاربرد ارزیابی اثرات زیست محیطی به عنوان یکی از ابزارهای مدیریت محیط زیست، چنان که از سه دهه قبل در بسیاری از کشورهای توسعه یافته و در حال توسعه معمول می باشد، الزام استفاده از این نگرش برای پروژه های بزرگ عمرانی نظیر سد و سازه های آبی جانبی تأکید می نماید. (5)

هدف اولیه از تهیه یک گزارش ارزیابی اثرات زیست محیطی اطمینان یافتن از رعایت سیاست ها و اهداف تعیین شده در برنامه ها و فعالیت های یک پروژه در راستای ضوابط ، معیارها، قوانین و مقررات زیست محیطی دولتی می باشد.

از این رو یک گزارش ارزیابی، شامل کلیه مباحث مربوط به اثرات مهم و برجسته پروژه پیشنهادی بوده و با ارائه گزینه های منطقی و مقبول که دارای حداقل اثرات و دربرگیرنده کلیه شرایط ارتقای کیفیت محیط زیست انسان ها باشد و حداکثر اعتماد و اطمینان را در سطوح تصمیم گیرندگان و مردم ایجاد نماید.

بر اساس موارد فوق اهداف را می توان در زمینه های زیر خلاصه نمود:

  • محو وترمیم خسارات وارده بر محیط زیست.
  • افزایش سطح آگاهی جامعه.
  • استفاده از آراء و نظرات عموم جامعه در فرایند تصمیم گیری.
  • شناخت مسائل و مشکلات خسارت بار زیست محیطی که احتمال وقوع آنها وجود دارد.
  • پیش بینی بروز اثرات زیست محیطی مهم و پایدار.
  • تعادل بخشی به اهداف بلند مدت توسعه و ضرورت برخورداری اکثریت مردم از منابع توسعه در راستای حفاظت محیط زیست.
  • ازدیاد سطوح همکاری و هماهنگی بین سازمان های دولتی و خصوصی.
  • به کارگیری و تلفیق معیارهای زیست محیطی در برنامه ریزی های عمرانی.
  • مشخص نمودن وظایف هر یک از ارگانهای دولتی جهت حفظ محیط زیست.

10- برقراری تعادل بین جمعیت و منابع طبیعی.

11- حفظ کیفیت منابع تجدید پذیر برای بهره برداری از بیشترین بازده با نگهداشت صحیح چرخه های حیاتی.

12- فراهم آوری زندگی سالم و فعال جهت جامعه.

13- شناساندن روشهای صحیح استفاده از محیط زیست.

14- شناختن مسائل و مشکلات بحرانی محیط زیست که نیاز به بررسی، مطالعه، کنترل و مراقبت دارند. (4)

 

 

منابع و مأخذ:

 

  • سازمان مدیریت و برنامه ریزی کشور، 1381، دستورالعمل ارزیابی پیامدهای زیست محیطی طرح های عمرانی
  • سیمافر، شجاع الدین، 1374، محاسبه و اصول سد سازی، انتشارات نیما.
  • شرکت توسعه منابع آب و نیروی ایران، مهندسی مهاب قدس 1379، گزارش محیط زیست خرسان 2
  • شریعت، محمود، مسعود، منوری، 1375، مقدمه ای بر ارزیابی زیست محیطی، توسعه، انتشارات سازمان حفاظت محیط زیست
  • منوری، مسعود، 1380، راهنمای ارزیابی اثرات زیست محیطی سدها، مجوعه راهنمای ارزیابی اثرات زیست محیطی، شماره 3، انتشارات سازمان حفاظت محیط زیست برنامه عمران ملل متحد
  • منوری، مسعود، 1384، ارزیابی اثرات زیست محیطی، نشر میترا

نجمایی، محمد، 1382، سد و محیط زیست، نشریه شماره 55، انتشارات وزارت نیرو- کمیته ملی سدهای بزرگ ایران

دیدگاهها

هیچ دیدگاهی برای این محصول نوشته نشده است.

اولین نفری باشید که دیدگاهی را ارسال می کنید برای “بررسی محیط زیست تحت اثر و شناسایی ویژگی های سد خرسان2 در مرحله مطالعاتی”

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

28 + = 36