new5
حراج!

مدیریت پایدار شهری با تاکید بر مشارکت شهروندان(مطالعه موردی منطقه 8 تهران)

49.000تومان 39.000تومان

توضیحات

دانلود و مشاهده قسمتی از متن کامل پایان نامه :

 

 

وزارت علوم ، تحقيقات و فناوری

دانشگاه شهيد بهشتی

دانشکده علوم زمين

گروه آموزشی جغرافيای انسانی

پایان‌نامه جهت اخذ درجه کارشناسی ارشد ( M.Sc. )

رشته: جغرافیا و برنامه­ریزی شهری

 

عنوان:

مدیریت پایدار شهری با تاکید بر مشارکت شهروندان(مطالعه موردی منطقه 8 تهران)

استاد راهنما:

دکتر محمدتقی رضویان

 

استاد مشاور:

دکتر زهره فنی

 

نگارنده:

………………….

نيمسال دوم تحصيلی  93 1392

 

 

 

((تجارب گذشته در  بی اثر بودن مشارکت، مانع بزرگی برای به راه انداختن مشارکت جدید

است.))

دکتر صرافی

چکیده

قرن بیستم با توجه به افزایش جمعیت شهری، تغییر­ شیوه زندگی، فاصله بین ذینعفان مدیران و برنامه­ریزان شهری ، توسعه پایدار را به عنوان یکی از مهمترین پارادایم های مدیریت شهری در سطوح مختلف مطرح کرده است . از ابعاد اصلی توسعه پایدارشهری مدیریت یکپارچه شهری، حکمروایی خوب شهری و مشارکت است.

یکی از عوامل دستیابی به رشد اجتماعی، حضور در عرصه­های اجتماعی و مشارکت شهروندان در مدیریت شهری است. مشارکت اجتماعی زمینه­های شکوفایی توانمندی­های فرد و بهبود عملکرد مدیران شهری را به دنبال دارد. امروزه برنامه­ریزان و سیاست­گذاران شهری  جذب حداکثری مشارکت مردم را یکی از راهبردهای مدیریت بهینه شهری می­دانند.

عليرغم تمام تلاش هاي انجام شده در ايران، تا به حال فرآيند مشاركت به عنوان يك فرهنگ عمومي در انديشه و عمل شهروندان، از جايگاه مناسبي برخوردار نيست يا كمرنگ است. مشاركت به عنوان يك كنش اجتماعي ريشه در باورها، نگرش ها و ارزش هاي اجتماعي افراد جامعه دارد و براي تحقق مشاركت افراد بايستي اعتماد، رضايت و آگاهي آنها را در فضاي مناسب و مطمئن جلب كرد وگرنه مشاركت در شكل مفهومي و جامعه شناختي آن پديد نخواهد آمد .

از جديدترين اسلوب ها و زمينه هاي مشاركتي، مشاركت شهروندان در مديريت شهري در جهت اداره شهرهاست. اين مشاركت يكي از الزامات زندگي اجتماعي مدرن است و هنگامي تحقق مي يابد كه شهرنشينان از شرايط فردگرايي و انزواي اجتماعي خارج و از طريق تحقق حقوق شهروندي، از حالت فرديت به طريق شهروندگرايي و جمعيت تغيير هويت دهد. ما در این تحقیق به بررسی وضعیت مشارکت شهروندان در مدیریت شهری منطقه 8 تهران پرداختیم.این پژوهش از نظر هدف کاربردی،توسعه­ای و از نظر شیوه انجام ،توصیفی و تحلیلی بوده و بر اساس مطالعه کتابخانه­ای و تکمیل پرسشنامه انجام شده است.ابتدا با استفاده از منابع و مدارک علمی از جمله،کتابها،مقالات داخلی و خارجی،سایت اینترنتی و پایان­نامه­های کارشناسی ارشد ودکتری مرتبط با تحقیق استفاده شده است.در بخش مطالعات میدانی با مراجعه حضوری به منطقه مورد مطالعه ،داده های مورد نیاز به شیوه مختلف مشاهده و تکمیل پرسشنامه تهیه شده است.تجزیه تحلیل داده­ها شامل دو بخش توصیفی و تحلیلی از طریق نرم­افزار spss انجام شد. جامعه آماری مورد مطالعه در این تحقیق را ساکنان منطقه 8 تهران تشکیل می­دهند. نتایج نشان می­دهد که میزان مشارکت شهروندان در شکل گیری مدیریت پایدار شهری در سطح پایین قرار دارد و مهمترین عامل تاثیر گذار بر افزایش مشارکت شهروندان الگوی حکمروایی خوب شهری است و اینکه برنامه ریزی جهت ارتقا میزان مشارکت شهروندان در امور شهری باید در الویت برنامه­های توسعه محله­ای قرار بگیرد.

فصل اول

1-1-طرح مسئله. 2

1-2- سوال اصلی تحقیق.. 3

1-3- فرضیه تحقیق.. 3

1-4- اهداف تحقیق.. 3

1-5- روش تحقیق.. 3

1-6- نمونه گیری.. 3

1-7- روش تحليل اطلاعات و داده ها 4

1-8- پيشينه تحقیق.. 4

1-9- تعريف واژگان کلیدی.. 5

1-10- مشارکت مردمی.. 6

2-1-مقدمه. 9

2-1-1-مفهوم حکمراني.. 9

2-1-3-حکمراني شهري.. 9

2-1-4-گذار از حکومت شهري  به حکمراني شهري.. 11

2-1-5-اهداف حکمراني شهري.. 12

2-2-مدیریت شهری: 13

2-2-1-مدلهاي مديريت شهري.. 14

2-2-2-تعريف حكومت محلي و سازمان محلي.. 15

2-2-3-انواع سازمان هاي محلي.. 15

2-3-جايگاه محوري شهرداريها در نظام مديريت شهري.. 16

2-3-1-مدیریت مشارکتی: 18

2-4- مشارکت: 20

2-4-1-نظریه وکالتی: 22

2-4-2-نظریه مشارکتی: 22

2-4-3-نظریه پایه برنامه ریزی مشارکتی.. 23

2-4-4-ویژگی ها و مراتب مشارکت… 24

2-4-5-ديدگاه هاي نظري درباره مشاركت: 24

2-4-6-مصاديق مختلف مشاركت: 24

2-4-7-عناصر ( اركان ) اساسي مشاركت: 25

2-4-8-موانع مشاركت: 25

2-4-9-ويژگي هاي مشاركت: 26

2-4-10-انواع مشارکت… 27

2-4-11-نظریه های رایج در زمینه مشارکت… 28

2-5-شهروند، شهروند مداری و جایگاه آن در حقوق شهری.. 30

2-5-1-شهروندی و فلسفه وجودی آن.. 30

2-5-2-ساز و کار رابطه شهروندی-شهرداری: حقوق و وظایف متقابل.. 32

2-5-3-مفهوم و حقوق شهروندی در ایران.. 33

2-5-4-غیبت شهروندی در قوانین شهری ایران.. 35

2-6-1-توسعه پايدار شهری.. 37

2-6-2-اهداف ،ابعاد و اصول توسعه پايدار 37

2-6-3-مقیاس محلی توسعه پایدار 38

2-6-4–شاخصهای توسعه پایدار 38

2-6-5-شاخص اقتصادی.. 38

2-6-6-شاخص کالبدی.. 38

2-6-7-نظریه توسعه پایدار شهری.. 39

2-6-8-نظریه توسعه پایدار و مدیریت شهری.. 40

2-7-پايداري شهري و مديريت شهري پايدار 43

2-8- مفهوم توسعه. 45

2-8-1- ديدگاههاي نظري توسعه. 45

2-8-2-مولفه‌هاي اصلي براي توسعة پايدار عنوان شده است: 46

2-8-3-سيستم متعامل در توسعة پايدار 46

2-8-4-رويكرد سيستمي و توسعة پايدار 47

2-9-نظريه توسعة پايدار شهري.. 48

2-11- مجموعه پروژه‌هاي انجام شده در شهرداري تهران در زمينه مشارکت شهروندي.. 51

2-11-1- پروژه شهر سالم.. 51

2-11-2- طرح شهردار مدرسه. 51

2-11-3-طرح غنچه‌هاي شهر. 52

2-11-4- طرح شوراياري محلات… 52

2-11-5-طرح برنامه هاي اوقات فراغت شهرداري تهران با الگوي مشارکت مردمي.. 53

2-12-سرمایه اجتماعی.. 54

2-13- الگوهاي مشارکت شهروندي مديريت شهري در كشورهاي پيشگام. 56

2-14-طراحي الگوي مشارکت شهروندان در امور شهری.. 56

3-1-مقدمه. 67

3-2محدوده مورد مطالعه. 67

3-2-1- ويژگي‌هاي منطقه (وضعيت موجود) 67

3-2-2-: تقسيمات (محدوده، وسعت و جمعيت منطقه به تفكيك نواحي و محلات) Error! Bookmark not defined.

3-2-3-: پيشينه كلي تحولات منطقه (محدوده و گسترش كالبدي) 68

3-3-‌ شاخص هاي اجتماعي – اقتصادي و … معرف منطقه. 68

3-3-1-: جايگاه منطقه در سازمان فضايي طرح جامع (محورها، مراكز و پهنه 69

3-4-الگوي توسعه و سازمان فضايي منطقه. 69

3-5- : مباني و اصول پهنه بندي.. 70

3-6- كاربري‌ها و پهنه بندي استفاده از اراضي.. 71

3-7-ساختار سلسله مراتب خدمات (مراكز و محورهاي خدماتي) 72

3-8-   طرح‌هاي موضعي.. 72

3-9-طرح‌هاي موضعي پيشنهادی طرح جامع در منطقه. 72

3-10-بررسی محلات نمونه: 73

3-11-محدوده محله تهرانپارس…. 73

3-11-1-چشم انداز محله تهران پارس…. 74

3-11-2-مشخصات عمومی و جمعیتی محله. 74

3-12-بررسی محله نارمک: 74

3-12-1-چشم انداز محله نارمک…. 75

3-12-2-مشخصات عمومی و جمعیتی محله. 75

3-12-3-مشخصات کالبدی محله. 75

3-13-محله مجیدیه. 76

3-13-1-چشم انداز محله مجیدیه. 76

3-13-2-مشخصات عمومی محله. 77

3-13-3-مشخصات کالبدی محله. 77

3-13-4-تحلیل وضعیت محله مجیدیه با تکنیک SWOT.. 78

3-13-5-مسایل و مشکلات اصلی محله مجیدیه. 79

3-13-6-مسایل اجتماعی –فرهنگی محله مجیدیه. 79

4-1-: توصیف یافته های متغیرهای جمعیتشناختی.. 82

4-1-1- جنسیت شهروندان مشارکت کننده در تحقیق.. 82

4-1-2- توزیع سنی شهروندان مشارکت کننده در تحقیق.. 83

4-1-3- توزیع تحصیلات شهروندان مشارکت کننده در تحقیق.. 84

4-1-4- توزیع شهروندان مشارکت کننده در تحقیق بر حسب مدت اقامت در محله خود. 85

4-2-میزان  مشارکت شهروندان منطقه 8 تهران در امور شهری چگونه است؟ 86

4-2-1-وضعیت حکمروایی شهری منطقه 8 تهران چگونه است؟ 89

4-2-2- وضعیت مدیریت پایدار شهری در منطقه 8 تهران چگونه است؟. 94

4-3-بین مشارکت و مدیریت پایدار شهری رابطه معناداری وجود دارد. 96

4-3-1-بین حکمروایی خوب شهری و مدیریت پایدار شهری رابطه معناداری وجود دارد. 97

4-3-2-بین حکمروایی خوب شهری و مشارکت شهروندان در امور شهری رابطه معناداری وجود دارد. 99

5-1-مقدمه. 103

5-2-آزمون فرضیه: 104

5-3-بحث و نتیجه گیری.. 107

راهکارها و پیشنهادها 108

منابع  110

 

فهرست جداول

 

جدول شماره 2-1: مقايسه ويژگيهاي اصلي حکومت و حکمروايی.. 11

جدول شمار2-2-: برخي از فعاليت‌هاي برنامه جعبه ابزار مشارکت شهروندي و تجارب بين شهرداري‌هاي جهان  54

جدول شماره 3-1- مشخصات عمومی محله. 74

جدول 3-2-:مشخصات محله نارمک…. 75

جدول شماره 3-5-:مشخصات کالبدی محله. 75

جدول شماره 3-6:مشخصات عمومی محله مجیدیه. 77

جدول شماره 3-7: مشخصات کالبدی محله. 77

جدول شماره 3-8: تحلیل وضعیت محله مجیدیه با تکنیک SWOT. 78

جدول شماره 3-9: مسایل و مشکلات اصلی محله مجیدیه. 79

جدول شماره 4-1: توزیع شهروندان مشارکت کننده در تحقیق بر حسب جنسيت… 82

جدول شماره 4-2: توزیع شهروندان مشارکت کننده در تحقیق بر حسب سن.. 83

جدول شماره 4-3: توزیع شهروندان مشارکت کننده در تحقیق بر حسب تحصیلات… 84

جدول شماره 4-4: توزیع شهروندان مشارکت کننده در تحقیق بر حسب مدت اقامت در محله خود 85

جدول شماره 4-6: نتايج آزمون T تک گروهی در رابطه با وضعیت حکمرانی شهری منطقه 8 تهران  92

جدول شماره 4-7: نتايج آزمون T تک گروهی در رابطه با وضعیت مدیریت پایدار شهری منطقه 8 تهران  95

جدول 4-8: ضریب همبستگی بین مشارکت شهروندان در امور شهری و مدیریت پایدار شهری.. 96

جدول 4-9: ضریب همبستگی بین حکمرانی شهری و مدیریت پایدار شهری.. 97

جدول 4-10: ضریب همبستگی بین حکمرواییی شهری و مشارکت شهروندان در امور شهری.. 99

فصل اول

 

1-1-طرح مسئله

روند رو به رشد جمعیت و شهرنشینی و بروز مشکلات متعدد اجتماعی، اقتصادی از یک سو و ناکارآمد بودن روشهای مدیریت و کنترل توسعه شهری از سوی دیگر شهر­­های نابسمان و ناپایداری را خلق نموده است که از اصلی­ترین علت ایجاد چنین نابسامانی و ناپایداری چالش­های مدیریتی است در این میان نبود مدیریت یکپارچه شهری و بخصوص شکل نگرفتن مدیریت مشارکت عمومی که مبتنی بر کنش متقابل و فعلانه تمامی ذینعفان و بازیگران کلیدی دخیل در مدیریت توسعه شهری است. قرن بیستم با توجه به افزایش جمعیت شهری، تغییر­ شیوه زندگی، فاصله بین ذینعفان مدیران و برنامه ریزان شهری ، توسعه پایدار را به عنوان یکی از مهمترین پارادایم های مدیریت شهری در سطوح مختلف مطرح کرده است .هدف از این توسعه، پاسخگویی به نیازهای سطوح مختلف مدیریتی در همان سطح و یکپارچگی مکانی و برنامه­ریزی است. از ابعاد اصلی توسعه پایدارشهری مدیریت یکپارچه شهری، حکمروایی خوب شهری و مشارکت است. در گذاشته آنچه بر نظام مدیرت شهری ایران حاکم بوده برنامه­ریزی متمرکز و از بالا به پایین بود که نمی توانست مشکلات شهری را بر طرف کند و نیازها و خواست های ساکنین را برآورده نماید . به همین دلیل در چند دهه اخیر برنامه­ریزی و مدیریت با مشارکت شهروندان در نظام مدیریت شهری مطرح شده است . علی رغم پیشینه طولانی شهرنشینی و وجود الگوهای سنتی در ایران پیروی از الگوی متمرکز برنامه­ریزی و مدیریتی امکان دخالت و مشارکت شهروندان رادر اداره امور شهر­ها نداده است.در چنین شرایطی نظام مدیریت شهری به منظور کاستن از مسائل و مشکلات رو به فزونی شهرنشینی در جستجوی راههای برای تسهیل و بهبود اداره امور شهرها است .این مهم هنگامی تحقق می­یابد که ساکنان شهر را در اداره امور شهرها دخالت داد. منطقه8 تهران جزءمناطق22 گانه شهری است که بین دو محور شرقی- غربی در شرق تهران واقع شده است و از سه ناحیه و 20محله تشکیل شده است. براساس بررسیهای انجام شده در منطقه بویژه مقایسه تطبیقی طرحهاو برنامه باید گفت ،معضلات مدیریت شهری در منطقه و ریشه های آن از دیدگاه استراتژیک در قالب زیر مساله­هایی چون برنامه­ریزی بدون توجه به اجرا و عدم مشارکت شهروندان در طرح ها است.بنابرین مطالعه و شناخت راههای جلب مشارکت شهروندان در طرح ها و اداره امور شهری و ارایه راهکارهای مناسب برای ارتقاءمشارکت شهروندان در سیستم مدیریت شهری در منطقه ضروری است .و هدف اصلی تحلیل تاثیرات و تاثرات متقابلی است که بین مشارکت شهروندی و مولفه های کیفیت زندگی شهری در راستای نیل به توسعه پایدار شهری وجود دارد.

 

 

 

1-2- سوال های اصلی تحقیق

آیا شاخص مشارکت در مدیریت شهری از مهمترین علل تحقق مدیریت شهری پایدار است؟

آیا شاخص حکمروایی خوب  شهری با مدیریت شهری پایدار رابطه دارد؟

1-3- فرضیه های تحقیق

شاخص مشارکت در فرآیند مدیریت شهری یکی از مهمترین علل تحقق مدیریت شهری پایدار است.

شاخص حکمروایی شهری رابطه مستقیمی با مدیریت شهری پایدار دارد.

1-4- اهداف تحقیق

هدف از ارائه­ی این پایان­نامه  بررسی زمینه­ها و امکانات موجود برای بهره­گیری از مشارکت مردم در اداره امور شهری است. تلاش محقق این است که در پرتو نظریه های معتبر به شناخت وضع موجود بپردازد و راهکار­های کارآمد و مناسبی را در جهت بهبود وضعیت مشارکت شهروندان در سیستم مدیریت شهری منطقه 8 ارایه دهد.

1-5- روش تحقیق

روش تحقیق این پایان نامه بر اساس اطلاعات کمی می باشد و روش کار تحلیلی- توصیفی است با توجه به ماهيت موضوع مورد مطالعه و گستردگي آن ما از تحقيق كاربردي استفاده مي كنيم تحقيق كاربردي به يافتن پاسخ، براي مشكلاتي كه مطرح است مي پردازد. برخورد با موقعيت مسئله اي اساس تحقيقات كاربردي است. انسان متعهد و متفكر در برخورد با مسائل و مشكلات اجتماعي بي تفاوت نمي باشد بلكه براي يافتن راه حل مسائل در تكاپو است.

1-6- نمونه گیری

جامعه آماری این پژوهش شامل ساکنان منطقه هشت شهرداری تهران می باشد، که با استفاده از فرمول نمونه گیری کوکران و اصلاحیه آن حجم نمونه 400 پرسشنامه تعیین گردید.

منطقه مورد مطالعه دارای جمعیتی حدود 378725 نفر است که با استفاده از فرمول کوکران تعداد 383.77 نفر برآورد گردید که جهت اطمینان بیشترو بهتر شدن نتایج کار حجم نمونه را تقریبا400 نفر در نظر گرفته و به همین تعداد پرسشنامه تهیه و از طریق مراجعه به منطقه و مصاحبه حضوری با ساکنان و مسولین آن منطقه اطلاعات مورد نیاز جمع آوری گردید.

T=1.96      p= 0.5       q= 0.5     d= 0.05     N=378725  n= 383.77                  400 نفر=

1-7- روش تحليل اطلاعات و داده ها

پس از جمع آوری اطلاعات مورد نیاز، به تجزیه و تحلیل اطلاعات و داده ها پرداخته می شود، که این مرحله به دو شیوه کمی و کیفی صورت خواهد گرفت. در روش کمی ابتدا اطلاعات جمع آوری شده با استفاده از نرم افزار های آماری توصیفی مانند Spss و Excel مورد تجزیه و تحلیل قرار خواهد گرفت و نتایج آن به صورت جداول و نمودار مختلف ارائه خواهد شد. در روش کیفی نیز با توجه به مبانی نظری مسائل به تحلیل داده ها و بررسی ابعاد مختلف آن پرداخته می شود.

در مرحله بعد با توجه به نتایج بدست آمده به نتیجه گیری و آزمون فرضیات پرداخته خواهد شد در نهایت با توجه به نتایج بدست آمده و مسائل موجود در فضای مورد مطالعه، به ارائه پیشنهادات چند پرداخته خواهد شد.

1-8- پيشينه تحقیق

1-شورایی در سال1387در پایان نامه خود با عنوان ارزیابی الگوی مشارکتی شهروندان تهران درطرح های توسعه شهری و ارایه بهینه شفاف سازی فعالیت های مدیریت شهری برای شهروندان ،حذف ضوابط دولتی برای مشارکت مردم را در مدیریت شهری موردتوجه قرار می­ دهد.

2-معصومی در سال1388 در پایان­نامه­ی مدیریت توسعه مشارکتی در راستای پایدار کلان شهر تهران نیاز جامعه شهری ما را ایجاد عرصه  های می­داند که شهروندان بتوانند با خیال راحت و ارامش کامل بتوانند برای حل مسایل شخصی و عمومی باهم مشارکت کنند .این مهم جزء با مشارکت مردمی در مدیریت شهری میسر نمی­باشد.

3-سعید رضوانی در سال 1384در پایان نامه خود تحت عنوان شهرسازی مشارکتی برای ساماندهی فضایی شهر به دنبال آن است تا راههای جلب مشارکت شهروندان در اداره امور شهری جستجو و موانع  اصلی جلب مشارکت انان را کاهش دهد.

بنابرین در این پایان­نامه تاثیرات وتاثرات متقابلی که بین مشارکت شهروندی و مولفه­های کیفیت زندگی شهری در راستای نیل به توسعه پایدار شهری هست،بررسی خواهد شد

1-9- تعريف واژگان کلیدی

مشاركت: مشاركت عبارتست از فعاليت هاي اداري و داوطلبانه اي كه از طريق آن اعضاي يك جامعه در امور محله، شهر، و يا روستاي خود شركت مي كنند و به صورت مستقيم يا غيرمستقيم در شكل دادن به حيات اجتماعي خود سهيم مي شوند

مشاركت اجتماعي: باز نمودن ميدان تصميم گيري و دخالت مردم در اجراي تصميمات است كه مسئوليت پذيري آحاد جامعه را امكان پذير مي كند و زمينه تحرك، پويايي و ارتقاء همه جانبه جامعه رافراهم مي سازد. در مشاركت دو نوع رهيافت مطرح است؛ يكي دستيابي به فايده هاي اقتصادي يا كسب منزلت بالاي اجتماعي كه امر اقتصادي بر همه چيز مقدم است. و ديگري مشاركت در فعاليت اجتماعي و سياسي في نفسه هدف است و از طريق آن توانايي ها و خلاقيت هاي انسان به عنوان موجودي عقلاني و ارتباط جو فعليت مي يابد. در اين نظريه مشاركت در سياست و فعاليت هاي سازمان هاي اجتماعي وظيفه شهروند فعال است و صرفاً به خاطر تامين نيازهاي مالي و منافع شخصي صورت نمي گيرد.

شهروند: به تنهايي فقط براي معرفي صفت شهر نشيني به كار مي رود و هر انساني كه مقيم شهر است را در علوم اجتماعي شهروند مي گويند. مارشال شهروندي را پايگاهي مي داند كه به تمامي افرادي كه عضو تمام عيار اجتماع هستند، داده شده است. يعني هر شهروند حق و حقوق، وظايف و تكاليفي متناسب با اين پايگاه دارد. مارشال حقوق شهروندي را در سه حوزه مي داند. 1) حقوق قانون مدني 2) حقوق قانون سياسي 3) حقوق اجتماعي

مديريت: كاركردن افراد و گروه ها براي رسيدن به مقاصد سازمان در چهار مقوله برنامه ريزي، سازماندهي، نظارت و انگيزش

مديريت شهري: بايد براي انجام امور شهر برنامه ريزي انجام داده و فعاليت هاي شهر را سازمان دهد و بر فعاليت هاي انجام شده نظارت كند و حتي براي انجام امور انگيزش لازم را در سازمان و شهروندان ايجاد نمايد.

شهرداري: از نظر دانش اداري، شهرداري سازماني محسوب مي شود كه داراي نقش هاي سياسي است. شهرداري سازماني است حقوقي، محلي و مستقل كه در محدوده شهر براي رفع نيازهاي عمراني، رفاهي و خدماتي مردم شهر كه جنبه محلي دارد تشكيل مي گردد و منظور آن است كه امور مشاركت شهروندان حل و فصل گردد.

1-10- مشارکت مردمی

مشاركت مردمي امروزه در اجتماعات بشري از جايگاه ويژه اي برخوردار است. استراتژي مشاركت در همه ابعاد بيانگر روح دموكراسي و مردم سالاري حكومت ها و دولت هاست. هر چقدر نقش مردم در عرصه هاي مختلف يك نظام حكومتي زياد باشد نشان از مشروعيت بالاي آن حكومت و دولت ميان آحاد جامعه و نظام بين المللي است.

يك سازمان و سيستم اجتماعي براي رسيدن به اهداف كلان و تحقق برنامه هايش احتياج دارد به اقداماتي دست بزند كه مهم ترين آنها پرداختن به اصل مشاركت مي باشد. شهرداري به عنوان يك سازمان نيمه دولتي و غير انتفاعي كه وابستگي هاي زيادي به امكانات جامعه خود دارد، مي بايستي ساختار مديريتي و سازمان اداري خود را به سوي يك سيستم مشاركتي سوق دهد تا بتواند به بهترين وجه از شرايط و امكانات جامعه استفاده نمايد و علاوه بر اينكه به اهداف سازماني خود نائل مي شود، با ايجاد روند مشاركتي و دخالت مردم در تصميم گيري ها و سرنوشت شهر، نوعي مشروعيت قانوني را از جانب شهروندان اخذ كند و بدين ترتيب هم مسائل اقتصادي و هم مشكلات اجتماعي و سياسي خود را به حداقل برساند. مشاركت به معناي سهمي در چيزي يافتن و از آن سود بردن است و يا در گروهي شركت جستن و با آن همكاري كردن است. كه از ديدگاه جامعه شناسي به عنوان حالت يا وضع (امر به شركت داشتن) و مشاركت به عنوان عمل و تعهد است. گروهي از صاحب نظران مديريت مشاركت را اينگونه تعريف كرده اند:

درگيري ذهني و عاطفي اشخاص در موقعيت هاي گروهي است كه آنان را بر مي انگيزاند تا براي دستيابي به اهداف گروهي، يكديگر را ياري دهند و در مسئوليت كار شريك شوند. در تعريف فوق سه جزء زير اهميت دارد كه به تشريح آنها مي پردازيم:

الف) درگيري ذهني و عاطفي: مشاركت تنها به كوشش هاي بدني محدود نمي شود. در مشاركت خود شخص هم درگير است و تنها مهارت و توانايي هاي وي يا امكانات فراهم شده توسط او درگير نيست.

ب) انگيزش براي ياري دادن: شخص در مشاركت اين فرصت را پيدا مي كند تا از قابليت ها، ابتكارات و آفرينندگي خود براي دستيابي به هدف هاي گروهي استفاده كند. مشاركت يك داد و ستد دو سويه  ميان مردم است نه روش قبولاندن انديشه هاي مسئولان بالا دست. در واقع در مشاركت نقش اصلي با مشاركت كننده است كه مي كوشد تا توانايي هايش را آشكار سازد.

ج) پذيرش مسئوليت: مشاركت اشخاص را بر مي انگيزد تا در كوشش هاي گروه خود مسئوليت بپذيرد. در واقع مشاركت هنگامي محقق مي شود كه بي تفاوتي و بي مسئوليتي جاي خود را به احساس وابستگي، هم سرنوشتي و مسئوليت بدهد.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

منابع

1-اکبري، غضنفر، سرمايه اجتماعي و حکمراني شهري. فصلنامه تحقيقات جغرافيائي. شماره ،1385،83

2- آخوندي، عباس؛ برک­پور، ناصر و ايرج اسدي(1387). آسيب شناسي مدل اداره امور شهر در ايران. فصلنامه پژوهش هاي جغرافيايي. شماره 63 ، بهار. صص156-13

3-اجلالی، پرویز. (1391). نظریه برنامه­ریزی: دیدگاه­های سنتی و جدید، انتشارات آگه، تهران.)مبانی نظری)

4-آزاد ارمكي، تقي، مشاركت و توسعه اقتصادي – اجتماعي، فرهنگ و توسعه، شماره دهم، 1374

5- استيوارت هيوز، آگاهي و جامعه، ترجمه عزت الله فولادوند، شركت سهايم انتشار، تهران، 1369

6- اسكندري، علي اكبر، اداره امور شهرداري ها، استانداتري آذربايجان شرقي

7- اديبي، حسين، مقدمه اي بر جامعه شناسي شهري، انتشارات شبگير، تهران، 1355

8- ايمان، جاجرمي، سرمايه اجتماعي و مديريت شهري، فصل نامه مديريت شهري، شماره هفتم، سال دوم، پاييز 1380

9-ابراهیمی. جهانبخش، تخلفات ساختمانی و نحوه رسیدگی آن در حقوق ایران، تهران: نشر موج، 1381.

10- ایمانی جاجرمی و سعیدی رضوانی، دو مقاله در خصوص مدیریت شهری در ایران، تهران: وزارت کشور، مرکز مطالعات برنامه ریزی شهری، 1374

11-اجلالی،پرویز،(1391)نظریه برنامه­ریزی،دیدگاهای سنتی و جدید،انتشارات آگه تهران

12-اوكلي، پيتر و ديويد مارسدن؛ رهيافت­هاي مشاركت در توسعه روستايي­، ترجمه منصور محمدنژاد، مركز تحقيقات روستايي، تهران، سلسله انتشارات روستا و توسعه، ش 4، 1370

13- ا ردشيري، مهيار؛ توسعه پايدار و مديريت شهري، فصلنامه مديريت شهري، سال اول، ش 1379

14-برک پور، ناصر و اسدي، ايرج (1388). مديريت و حکمراني شهري. تهران.، دانشگاه هنر. معاونت پژوهشي

15-پاداش حمید، جهانشاهي، بابک و علي صادقين(1386). مؤلفه ها و شاخص هاي حکمراني شهري. فصلنامه جستارهاي شهرسازي. شماره 19-20،بهار

16-پاتنام، رابرت، دموكراسي و سنت مدني، ترجمه محمد تقي دل افروز، انتشارات دفتر مطالعات و تحقيقات وزارت كشور، چاپ اول،

17-پي­ير، جان و گاي پيترز، گاي (2000). انواع رويکردهاي نظري درباره مدیریت پایدار شهری ترجمه محمد تقي­زاده مطلق. فصلنامه جستارهاي شهرسازي. شماره 20-19، بهار86)

18- پلرر، جِي و جي پيترز (2000). دربارۀ دولت و حکمراني. فصل اول: نگاهي به تعاريف و مفاهيم حکمراني. ترجمه محمد حسين جهانشاهي. فصلنامه جستارهاي شهرسازي. شماره 20-19.بهار 86.

19-تی هال، ادوارد، بعد پنهان، ترجمه طبیبیان، انتشارات دانشگاه تهران، 1376.

20-توسلي، غلام عباس، جامعه شناسي شهري و شهر نشيني، دانشگاه پيام نور، 1374

21-جعفری لنگرودی، محمد جعفر، مقدمه عمومی علم حقوق، تهران: گنج دانش، 1362

22-حسين زاده دلير – كريم – برنامه ريزي ناحيه اي – انتشارات سمت – چاپ اول – تهران – 1380

23-ذاکری، هادی. (1390). مدیریت محله، انتشارات مدیران، تهران.(مقدمه

24-ذاکري، هادي .( 1389). کتاب آموزشي مديريت محله، شرکت سفير هواي تازه، (مقدمه)

25-رفیعیان،مجتبی (1391)،برنامه­ریزی و حاکمیت اجتماعات محلی ،نامه مدیریت شهر

26-زياري كرامت اله – برنامه ريزي شهرهاي جديد – انتشارات سمت – چاپ اول – تهران 1378

27-رضویان، محمّد تقی؛ مدیریت عمران شهری؛ تهران: انتشارات پیوند نو، 1381

28- سعيد­­­نيا، احمد ( 1383). كتاب سبز شهرداريها. جلد يازدهم : مديريت شهري. سازمان شهرداري ها و دهياري هاي كشور ، تهران

29-شریفیان ثانی ،مریم (1380)مشارکت شهروندی حکمروایی شهریی و مدیریت شهری،فصلنامه مدیریت شهری ،شماره 8

30-شريفيان ثاني، مريم (1380). سرمايه اجتماعي؛ مفاهيم اصلي و چارچوب نظري. فصلنامه علمي پژوهشي مددکاري اجتماعي. شماره 8 . تهران: دانشگاه علوم بهزيستي

31- صرافی، مظفر. (1383). مفهوم و مبانی و چالش­های مدیریت شهری، فصلنامه مدیریت شهری، شماره دوم، کاظميان، غلامرضا(1386). درآمدي بر الگوي حکمراني شهري. فصلنامه 32-کلمن، جيمز (1384) نقش سرمايه اجتماعي در ايجاد سرمايه انساني، چاپ شده در تاج بخش، کيان، سرمایه اجتماعی، اعتماد، دموكراسي و توسعه، مترجمين: خاكباز، و پويان، ح، تهران: شيرازه

33-لاله پور، منيژه(1386). حکمراني شهري و مديريت شهري در کشورهاي درحال توسعه. فصلنامه جستارهاي شهرسازي. شماره 20-19. بهار

34-هاشمي، فضل‏الله؛ مشاركت شهروندان در طرح‏ريزي شهري و منطقه‏اي، نشريه آبادي، ش 88 13

35-هاشمی،فضل الله ،حقوق و قوانین شهرسازی،تهران مرکز مطالعات و تحقیقات شهرسازی و معماری ایران ،1370

136- Astleithner, F. and Hamedinger, A. (2003). Urban sustainability as a new form of Governance: obstacles and potentials incase of Vienna. Journal of innovation. Vole 16.No 1. Pp 51-75

37-Hall, J (2005). Governance. Published in Encyclopedia of city. Edited

38- Rakodi, C. (2001). Forget planning, put politics first? Priorities for urban management in developing countries. Journal of JAG1. Volume 3.issue 3

39-UN- HABITAT (2009) Urban Governance index (UGI) a tool to measure progress in achieving good urban governance. www.un habitat.org

 

40-Campbell, S. (1997). Reading in Planning Theory, Oxford.

41-Dekker، K & Kempen، R (2004). Urban Governace within the big cities policy، journal of citice ، vol 21. pp 41-55

42-Habermas, J . (1989). “Citizenship and National Identity: same Reflections on the future of Europe” in B. S. turner and P. Hamilton, ed., citizenship critical concepts, London: Routledge.

43-Habermas, J. (1994). “Citizenship and National identity” in B. van steenberergen, ed., the  condition of citizenship London: say.

44-Hamilton Peter . (1983). Talcott Parsons, Routledge London. February,P.74

45-Holton Robert . (1989). Bryan-Turner “Max Weber on Economy and Society Routledye, London

46-Gulling Worth,J.B . ( 1997). Planning in USA. London: Routledge.

Abstrac

In the twentieth century, due to urban population growth, changes in life style, and the gap between beneficiary managers and urban planners, sustainable development has been recognized as one of the most important paradigms in urban management. One of the key aspect of sustainable urban development is unified urban management, good governance and cooperation.

Presence in social activities and citizen’s cooperation in urban management are among factors contributing to social development. Social cooperation will provide opportunities for individuals’ capabilities to thrive and improves urban managers’ performance. Nowadays, urban planners and policy makers consider maximum level of people cooperation as one of the approaches in efficient urban management.

Despite all of the efforts in Iran, cooperation has not penetrated into people mind and performance as a public culture. Cooperation as a social action has its roots in people’s beliefs, attitudes and social values. In order to have people cooperation, it is necessary to ensure their trust, satisfaction and awareness otherwise cooperation, in conceptual and sociological form, will not take place.

One of the recent areas of cooperation is people cooperation urban management in order to manage cities. This kind of cooperation is one of the pre-requisite of modern life and it will happen when people move from individualism and social isolation, through understanding civil rights, to pluralism. People cooperation in urban management in district 8 of Tehran is investigated in this study. This study is an applied-developmental study and adopts a descriptive-analytical methodology. Furthermore, library study and questionnaire was is used. First, scientific sources and documents such as books, national and international articles, websites and M.A. and Ph.D. theses pertinent to the purpose of the study were explored. Next, in the field study, observation and questionnaire were used to collect data in the specified district. Data analysis was conducted both descriptively and analytically using SPSS. The population of this study is the residents of district 8 in Tehran. The findings suggests that people have a low level of cooperation in urban management and the most important factor affecting people cooperation is good governance. Additionally, suitable planning must be given priority in order to increase people cooperation in urban affairs.

Ministry of Science, Research and Technology

Shahid Beheshti University

FACULTY OF EARTH SCIENCES

Department of Human Geography

Dissertation for the degree Master of Science (M.Sc.)

Master degree Geography and Urban Planning

Title:

Title: Sustainable Urban Management with Emphasis on Citizen Participation

(District 8 of Tehran municipality)

Supervisor:

Dr.Mohammad Taghi Razavian       

Advisor:

Dr.Zohreh Fanni

Author:

Milad gharamanpur

Academic Year 2014

 

دیدگاهها

هیچ دیدگاهی برای این محصول نوشته نشده است.

اولین نفری باشید که دیدگاهی را ارسال می کنید برای “مدیریت پایدار شهری با تاکید بر مشارکت شهروندان(مطالعه موردی منطقه 8 تهران)”

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

+ 1 = 5