ارائه مدل عوامل کلیدي موفقیت مدیریت دانش به منظور افزایش خلاقیت و یادگیري سازمانی

290,000تومان

توضیحات

97 صفحه

فایل word

چکیده

تاکنون عوامل کلیدي موفقیت مدیریت دانش توسط محققین در سازمانها و در شرایط متفاوتی مورد بررسی قرار گرفته، اما در این پروژه سعی شده است از بین عوامل متعدد موفقیت مدیریت دانش، عواملی تعیین گردد که باعث افزایش تواماً خلاقیت سازمانی و یادگیري سازمانی شوند. با توجه به موضوع تحقیق، بررسی تاثیر تمامی عوامل کلیدي موفقیت مدیریت دانش بر روي خلاقیت و یادگیري سازمانی کاري بس دشوار و زمانبر میباشد که با مطالعه و بررسی تحقیقات مختلف، از بین تعداد زیادي از عوامل کلیدي موفقیت مدیریت دانش، هفت عامل که با عوامل کلیدي موفقیت خلاقیت و یادگیري سازمانی مشترك میباشند را به عنوان متغیرهاي مستقل تحقیق انتخاب کرده و تاثیر آنها را بر افزایش خلاقیت و یادگیري سازمانی به عنوان متغیرهاي وابسته تحقیق بررسی شده است.

پس از تعیین و تایید شاخصه اي مرتبط با متغیرهاي مستقل و وابسته توسط تحقیقات قبلی، پرسشنامه تهیه شده در نمونه آماري توزیع گردید. با انجام تحلیل آماري بر روي داده هاي جمع آوري شده، مشخص گردید هنگامی که رابطه بین متغیرهاي مستقل و وابسته بصورت تک تک و بدون تعامل و ارتباط عوامل با یکدیگر مورد بررسی قرار میگیرد، تمامی هفت عامل کلیدي موفقیت مدیریت دانش تاثیر مثبتی بر خلاقیت سازمانی و یادگیري سازمانی دارند.

واژه هاي کلیدي : مدیریت دانش، خلاقیت سازمانی، یادگیري سازمانی، عوامل کلیدي موفقیت

  

فصل اول

کلیات پژوهش

مقدمه

گستره علوم روز به روز وسیع تر و پر دامنه تر می گردد. از جمله تحولات چشمگیر در قلمرو علوم مدیریت، بروز و ظهور پدیده هایی همچون مدیریت دانش[1]  و خلاقیت سازمانی  [2]و یادگیري سازمانی[3] می باشد. براي موفقیت سازمان، دانش به عنوان یک سرمایه، باید بین انسانها قابل مبادله بوده و توانایی رشد داشته باشد. دانش نحوه حل مشکلات، میتواند کسب شود و بدین ترتیب مدیریت دانش قادر خواهد بود یادگیري سازمانی را که منجر به خلق دانش دیگري می شود، توسعه دهد. سازمانهاي آگاه میدانند که دانش، سرمایه اي فکري است و تنها سرمایه اي است که با گذشت زمان تغییر میکند و اگر به طور موثري مهار شود، میتواند خلاقیت و وضعیت رقابتی سازمان را حفظ نماید. استفاده از کل منابع فکري سازمان، می تواند مزایاي مالی قابل توجهی را در پی داشته باشد .

مدیریت دانش فرایندي است که به سازمانها در شناسایی، انتخاب، سازماندهی، انتشار و انتقال اطلاعات مهم و مهارتهایی که بخشی از سابقه سازمان هستند و عموما به صورت ساختارنیافته در سازمان وجود دارند، یاري میرساند. به کمک مدیریت دانش، مفاهیم و روشها، روشن هستند، چالشها واضحند و میتوان برآنها غلبه نمود، منافع مشخصند و میتوانند قابل توجه باشند. در اینجا موضوعات کلیدي،حمایت اجرایی و ارزیابی موفقیت هستند و مسائل تکنولوژیکی در مقایسه با این موارد، از اهمیت چندانی برخوردار نیستند. جهت موفقیت در اجراي مدیریت دانش، عوامل کلیدي متعددي وجود دارند که در شرایط و فرهنگ هاي مختلف، متفاوت میباشند.

موضوع دیگري که در این تحقیق بررسی شده است، خلاقیت سازمانی میباشد. علیرغم سابقه طولانی خلاقیت در حیات بشري، سازمانها اخیرا به واسطه سرعت شگرف تغییرات تکنولوژیکی، رقابت جهانی و عدم اطمینان اقتصادي کشف کرده اند که یکی از منابع کلیدي و مستمر مزیت رقابتی و بقا، خلاقیت سازمانی میباشد. خلاقیت کارکنان سازمان به این صورت به بقاي سازمان کمک میکند که وقتی کارکنان در کارهایشان خلاق باشند، قادر خواهند بود ایده هاي تازه و مفیدي در مورد محصولات، عملکرد، خدمات یا رویه هاي سازمان ارائه داده و بکار گیرند. تبدیل شدن به یک سازمان خلاق وسیله اي جهت رقابتی شدن در محیط تجاري پویا و تغییر پذیر امروز شده است .[28]

خلاقیت سازمانی را میتوان به این صورت تعریف کرد: خلاقیت سازمانی به عنوان توسعه یا پذیرش یک ایده یا رفتار در کارهاي تجاري بوده که براي کل سازمان جدید می باشد. خلاقیت سازمانی واقعیت  ساختن تکنولوژي یا کارهاي مدیریتی جدید در ارتباط با محصولات یا فرایندهاي جدید می باشد.[55]

سومین بحث در این تحقیق پیرامون یادگیري سازمانی میباشد. محوریت پارادایم هاي جدید، یادگیري است و بنابراین، سازمانهایی موفقتر هستند که زودتر، سریعتر و بهتر از رقبا یاد بگیرند و این یادگیري و آموخته ها را در فرایندهاي کاري خود نشان دهند. دقیقا به همین دلیل است که مفهوم سازمان یادگیرنده و یادگیري سازمانی در سالهاي اخیر مطرح شده و رشد قابل توجهی داشته است. سایمون یادگیري سازمانی را، رشد بینش و تجدید ساختدهی و بازنگري موفقیت آمیز مشکلات سازمانی توسط افراد که  نتایج آن در عوامل ساختاري و نتایج سازمان منعکس میشود، تعریف کرده است.[57]

با توجه به وضعیت عدم اطمینان محیطی که سازمانها در حال حاضر با آن روبرو هستند، جهت کسب و کار و تجارت بهتر ، شرکتها باید در وضعیت یادگیري قرار گیرند تا مزیت رقابتی خود را حفظ کنند. یادگیري سازمانی پایه هاي مناسبی را براي دانش ساختاریافته فراهم میکند تا در سازمانها توسعه یابد[62]به منظور توسعه قابلیت هاي یادگیري، سازمان باید فرایندهاي مدیریت دانش را بخوبی تکمیل کند. بدون مدیریت دانش یک سازمان نمیتواند قابلیتهاي یادگیري گروهی یا شخصی را گسترش دهد.

سازمانها و اعضاي سازمانی باید از طریق روشهاي جدید و پویا یاد بگیرند، به جاي آنکه از روشهاي قدیمی و ساکن یادگیري استفاده کنند. سابقاًٌ که یادگیري بطور سکون و ناکارا انجام میگرفت ، اثر منفی بر یادگیري سازمانی داشت[34] به عبارت دیگر، جهت افزایش خلاقیت سازمانی، دانش باید از طریق یادگیري سازمانی اجرا شود.[54]

در این فصل شرح موضوع و زمینه پژوهش، سؤالاتی که محقق در جستجوي پاسخ به آنهاست، اهداف و سابقه تحقیق، فرضیه هاي پژوهش، کاربردها و مزایاي حاصل از پژوهش، روش انجام تحقیق، ابزار گردآوري اطلاعات، جامعه آماري، قلمرو زمانی و مکانی تحقیق بیان خواهد شد. در خاتمه ساختار کلی پایان نامه ارائه خواهد شد.

-1-1 شرح موضوع پژوهش و منطق پشتوانۀ آن:

1 یکی از مباحث غیر قابل انکار در سازمانهاي امروزي، این مساله است که دانش بطور فزایندهاي به عنوان یک دارایی مهم مورد توجه است و در بخشهاي خصوصی و دولتی جهت ایجاد مزیت رقابتی مدیریت میشود. اما اینکه چطور دولت ها پروژه هاي مدیریت دانش را اجرایی کنند و اینکه چطور دولتها فعالیتهاي مدیریت دانش را در فرایندهاي عملیاتی سازمان بکار گیرند هنوز خیلی واضح نمیباشد. در سالهاي اخیر بسیاري از صاحبنظران به این موضوع توجه کرده اند که دولتها به وسیله فعالیتهاي مدیریت دانش به راندمان مدیریتی بهتري دست یابند و اطلاعات صحیح و به موقعی به افراد منتقل کنند و همچنین سطوح رضایت مدیریتی را افزایش دهند.

3 موفقیت سازمانها بطور فزاینده اي به این موضوع وابسته است که چطور بطور موثر سازمان میتواند دانش را بین کارکنان سطوح مختلف سازمانها جمع آوري ، ذخیره و بازیابی کند.[43]

4 تحقیقات گذشته نشان می دهند که مباحث مدیریت دانش پیچیده میباشند. برخی از تحقیقات در رابطه با مزیت رقابتی، و برخی دیگر در رابطه با یادگیري سازمانی و برخی نیز در رابطه با خلاقیت سازمانی میباشند. برخی از صاحب نظران معتقد هستند که یادگیري سازمانی و مدیریت دانش در هم آمیخته شده است و ارتباط بین یادگیري سازمانی و مدیریت دانش به روشنی مشخص نمی باشد.

5 مرور مقالات گذشته نشان میدهد که محققین در جستجوي این موضوع هستند که ارتباط بین مدیریت دانش و خلاقیت سازمانی و یادگیري سازمانی را به طور جداگانه درك کنند. بر اساس تئوريهاي موجود در این زمینه ، مباحث مدیریت دانش و خلاقیت سازمانی و یادگیري سازمانی نباید بطور جداگانهاي بحث شوند.[54]

پیلار اعتقاد دارد که دانش) و خصوصاًٌ ایجاد دانش، در امتداد انتشار و جمع آوري آن در سازمان(میتواند یک منبع استراتژیک کلیدي براي یادگیري سازمانی باشد.[47]

6 در این پژوهش سعی شده است ابتدا با مطالعه و بررسی تحقیقات پیشین، عوامل کلیدي موفقیت[4]  مدیریت دانش در سازمانهاي مورد تحقیق بررسی و مشخص گردند. سپس از بین عوامل تعیین شده، مواردي که باعث افزایش تواماً خلاقیت و یادگیري سازمانی میشوند، شناسایی گردند و بر اساس آنها مدلی ارائه شود.

2-1 – زمینۀ پژوهش:

موارد اشاره شده زیر، زمینه ساز انجام این پژوهش می باشد:

¨تاثیر فراوان موفقیت سیستمهاي مدیریت دانش در افزایش کارایی سازمانها

¨عدم وجود تحقیقات کافی در زمینه هاي مدیریت دانش، خلاقیت سازمانی و یادگیري  سازمانی در ایران

¨عدم وجود مدلی جهت تعیین ارتباط بین عوامل کلیدي موفقیت مدیریت دانش، خلاقیت و  یادگیري سازمانی

-3-1 پرسش هاي پژوهش:

مساله اصلی در این تحقیق را میتوان بصورت زیر عنوان کرد:

“افزایش خلاقیت و یادگیري سازمانی بوسیله مدل عوامل کلیدي موفقیت مدیریت دانش”

جهت بررسی مساله اصلی تحقیق باید به سوالهاي اصلی تحقیق که به شرح زیر میباشند، پاسخ داد:

١- عوامل کلیدي موفقیت مدیریت دانش چه عواملی هستند؟

٢- عوامل کلیدي موفقیت مدیریت دانش جهت افزایش خلاقیت در سازمانها چه عواملی هستند؟

٣- عوامل کلیدي موفقیت مدیریت دانش جهت افزایش یادگیري سازمانی چه عواملی هستند؟

۴- عوامل کلیدي موفقیت مدیریت دانش جهت افزایش تواماً خلاقیت ویادگیري سازمانی چه عواملی هستند؟

-4-1 اهداف پژوهش:

این تحقیق به منظور رسیدن به اهداف زیر انجام شده است:

-1 تعیین عوامل کلیدي موفقیت مدیریت دانش جهت افزایش خلاقیت در سازمانها

-2 تعیین عوامل کلیدي موفقیت مدیریت دانش جهت افزایش یادگیري سازمانی

-3 تعیین عوامل کلیدي موفقیت مدیریت دانش جهت افزایش تواماً خلاقیت و یادگیري سازمانی

-4 تعیین مدلی براي عوامل کلیدي موفقیت مدیریت دانش جهت افزایش تواماً خلاقیت و یادگیري سازمانی

1-5- سابقه و ضرورت انجام تحقیق:

در گذشته عوامل کلیدي موفقیت مدیریت دانش در سازمانها و شرایط گوناگون مورد بررسی قرار گرفته اند، که از جمله آنها میتوان به تحقیقی تحت عنوان عوامل کلیدي موفقیت سیستم هاي مدیریت دانش در چند شرکت بین الملی اشاره نمود. همچنین تحقیق دیگري، عوامل حیاتی موفقیت مدیریت دانش در کشور تایوان را بررسی نموده است. نمونه دیگر این تحقیقات، تحقیقی میباشد که در آن خلاقیت سازمانی به عنوان بخشی از مدیریت دانش در نظر گرفته شده است. همچنین میتوان به تحقیقی که در آن از مدیریت دانش به عنوان مدلی براي یادگیري سازمانی استفاده میشود، اشاره کرد. نمونه دیگر این تحقیقات اشاره به ارتباط خلاقیت و ایجاد دانش دارد. مقاله دیگري به بررسی تاثیر عوامل مدیریت دانش و یادگیري سازمانی بر روي تجارت الکترونیک پرداخته است. از تحقیقات دیگر در این زمینه میتوان به مقاله اي اشاره نمود که در آن مدلی براي قابلیت هاي مدیریت دانش و خلاقیت ارائه شده است. و نهایتا تحقیقی به بررسی رابطه شیوه هاي مدیریت دانش و کارایی خلاقیت پرداخته است.

اما در این تحقیق سعی شده است ارائه مدل عوامل کلیدي موفقیت مدیریت دانش جهت افزایش خلاقیت و یادگیري سازمانی بررسی و تعیین شوند. با انجام این تحقیق عواملی مشخص میشوند که با اجراي صحیح و کامل آنها، خلاقیت و یادگیري سازمانی تواماً در سازمانها افزایش مییابند.

-6-1 فرضیه هاي پژوهش:

فرضیه هاي اصلی تحقیق به شرح زیر میباشند:

فرضیه اول: بین عوامل کليدي موفقيت مديريت دانش و  يادگيري سازماني در فرودگاه رشت رابطه معنی داری وجود دارد.

فرضیه دوم: بین عوامل کلیدی موفقيت مديريت دانش و خلاقيت در فرودگاه رشت رابطه معنی داری وجود دارد.

1-7-کاربردهاي پژوهش:

با انجام این تحقیق مشخص میشود که در سازمانها از مدیریت دانش میتوان استفاده هاي بهینه تري نمود و با اجراي صحیح و کامل برخی از عوامل کلیدي موفقیت مدیریت دانش، خلاقیت و یادگیري سازمانی افزایش مییابد.

سازمانها و شرکتهاي دولتی در ایران از نتایج این تحقیق میتوانند جهت افزایش خلاقیت سازمان و پرسنل آن و همچنین جهت افزایش یادگیري سازمانی استفاده نمایند. البته شرکتهاي خصوصی که شرایط و فرهنگ سازمانی مشابهی با سازمانهاي دولتی دارند، میتوانند از نتایج این تحقیق استفاده نمایند.

-8-1 مزایاي حاصل از پژوهش:

با اجراي صحیح و کامل مدل ارائه شده در این تحقیق، سازمان از مزایاي زیر بهره مند میگردد:

-1 سیستم مدیریت دانش بطور کامل در سازمان پیاده سازي و اجرا میگردد.

-2 اشتراك دانش بین کارکنان افزایش مییابد که باعث یادگیري بیشتر افراد میشود.

-3 تجارب و تخصصهاي کارکنان در قالب ساختاري منسجم در می آیند که در مواقع ضروري جهت حل مشکلات سازمانی استفاده میشوند.

-4 شرایطی جهت شکوفایی استعداد کارکنان خلاق و نوآور فراهم میگردد.

-5 یادگیري سازمانی افزایش یافته و در نتیجه سطح دانش کارکنان سازمان ارتقا مییابد.

-9-1 روش تحقیق:

تحقیق حاضر به روش تحقیق همبستگی[5] انجام میگیرد. بدین صورت که ابتدا عوامل کلیدي موفقیت مدیریت دانش مشخص شده، سپس بر اساس این عوامل، فرضیه هاي مبنی بر وجود رابطه مثبت بین این عوامل و خلاقیت و یادگیري سازمانی مطرح، و سپس این فرضیه ها آزمایش میشوند.

-10-1 روش و ابزار گردآوري اطلاعات:

روش گردآوري اطلاعات پژوهش حاضر از دو بخش تشکیل شده است که عبارتند از:

1-10-1- مطالعات کتابخانه اي:

براي بررسی ادبیات موضوعی تحقیق به طور عمده از کتب، مقالات و منابع لاتین و فارسی حاصل از جستجو در اینترنت، بانکها و منابع اطلاعاتی و کتابخانه ها استفاده شده است.

1-10-2- تحقیقات میدانی:

7 به منظور جمع آوري اطلاعات مورد نظر و سنجش متغیرهاي تحقیق، از پرسشنامه استفاده شده است. همچنین جهت تکمیل اطلاعات لازم، از ابزار مصاحبه با افراد متخصص در زمینه تحقیق نیز، استفاده میشود.

پرسشنامه مذکور مشتمل بر دو بخش است:

الف) نامه همراه: در این قسمت هدف اصلی از انجام این پژوهش بیان شده و هدف از گردآوري داده ها به وسیلۀ پرسشنامه و ضرورت همکاري پاسخ دهنده در ارائه داده هاي مورد نیاز و همچنین واژه نامه و اهداف پرسشنامه تشریح شده است.

ب ) سوال هاي پرسشنامه: سوالات پرسشنامه شامل دو بخش است. بخش اول شامل اطلاعات مربوط به پاسخ دهنده و بخش دوم شامل سوالات اصلی تحقیق است.

اگر وسیله جمع آوري اطلاعات از صفت جامعیت و مانعیت برخوردار نباشد و یا به عبارتی نتواند، همه آنچه را که مدنظر است به درستی اندازه گیري نماید و یا نتواند مانع شود تا آنچه را که نمی خواهیم بسنجیم در یافته ها دخالت نماید، نتایج حاصله دور از واقعیت خواهد بود. به لحاظ پیشگیري از این امر، باید ابتدا اعتبار علمی پرسشنامه محقق گردد .در این پژوهش براي افزایش روایی محتوایی پرسشنامه از ابزارهاي ذیل استفاده شده است.

-1 بررسی و مطالعه پرسشنامه ها و سؤالهایی که در تحقیقات مشابه مورد استفاده قرار گرفته اند.

-2 مطالعه مقالات و کتب متعدد در رابطه با موضوع مدیریت دانش، خلاقیت سازمانی، یادگیري سازمانی و کلیه مسایل مرتبط با آن.

-3 جویا شدن نظر خبرگان و افراد صاحب نظر و اخذ راهنمایی از آنان در رابطه با شاخصهاي تحقیق

در این تحقیق روش آلفاي کرونباخ جهت تعیین روایی پرسشنامه نیز مورد استفاده قرار گرفته است. آلفاي کرونباخ یک ضریب است که میزان همبستگی مثبت اعضاي یک مجموعه را با هم منعکس میکند. آلفاي کرونباخ برحسب میانگین داخلی میان پرسشهایی که یک مفهوم را میسنجد محاسبه میشود و هر قدر آلفاي کرونباخ به عدد یک نزدیکتر باشد اعتبار سازگاري درونی بیشتر است.

-11-1 جامعه آماري:

8 این تحقیق جهت استفاده در سازمانها و شرکتهاي دولتی در ایران انجام میگیرد ، از آنجایی که جمع آوري اطلاعات از کلیه سازمانهاي دولتی امري بسیار مشکل میباشد، لذا از سازمانها و شرکتهاي زیر مجموعه وزارت راه و ترابري جهت جمع آوري اطلاعات استفاده میشود.(فرودگاه رشت)

 روش نمونه گیري در این پایان نامه بصورت نمونه گیري مرحله اي  [6]است که شکل گسترش یافته نمونه گیري خوشهاي می باشد. در این روش عناصر نمونه اصلی طی چند مرحله انتخاب میشوند(یعنی انتخاب نمونه از نمونه دیگر).بدین صورت که ابتدا چند سازمان از سازمانهاي زیرمجموعه وزارت راه و ترابري انتخاب میشوند، سپس از بین آن سازمانها، چند واحد که ارتباط بیشتري با موضوع پایان نامه دارند، انتخاب شده و از بین واحدهاي سازمانی، اطلاعات مورد نظر جمع آوري میشود.

در این پایان نامه فرضیه هاي تحقیق از طریق آزمون آماري متناسب با سئوالات پرسشنامه ها مورد بررسی و تجزیه و تحلیل قرار میگیرند. لازم به ذکر است که تجزیه و تحلیل اطلاعات آماري این تحقیق بوسیله نرم افزارهاي SPSS انجام میگیرد.

[1] Knowledge Management

[2] Organizational Innovation

[3] Organizational Learning

[4]-Critical Success Factors(CSF)

-Correlation Research[5]1

[6] -Stage Sampling

دیدگاهها

هیچ دیدگاهی برای این محصول نوشته نشده است.

اولین نفری باشید که دیدگاهی را ارسال می کنید برای “ارائه مدل عوامل کلیدي موفقیت مدیریت دانش به منظور افزایش خلاقیت و یادگیري سازمانی”

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

49 − = 43