بررسي و طراحي مبلمان شهري يكپارچه

25,000تومان

توضیحات

157 صفحه

فایل Word

 

– شناخت فرصتها ونيازها

1-1- جستجوي نيازها :

باتوجه به رشد روز افزون شهرها وتوسعه هر چه بيشتر شهر نشيني در تمام جهان و بخصوص كشورعزيزمان نياز هاي شهري شهروندان در كانون توجه هرچه بيشتر قرارمي گيرد.
فشارهاي روز مره وارد بر شهروندان يك شهر به اندازه‌هاي بالاست كه وظيفه طراحان شهري ايجاب مي كند با در نظر گرفتن نيازهاي شهروندان در سطح شهر وايجاد فضاي مناسب براي شهروندان تلطيف هر چه بيشتر فضاي شهري بكوشد. امروزه نيازهاي شهروندان با گذشت زمان كاملا تغيير يافته . شهروندان شهر هاي بزرگي مانند تهران در دنيا در شهركهاي مسكوني خاصي زندگي مي كنند كه در داخل ويا حومه شهر قرار دارندو اكثر آنها بيشتر براي انجام كار از شهركهاي اطراف شهر ونقاط حاشيه شهر خود را به مركز شهر مي رسانند. با گسترش شهر ووسعت دامنه آن وهمين طور مزاياي انبوه سازي مسكن روز به روز بر نياز به اين شهركها افزوده مي شود وتعداد آنها نيز با همين نيازرو به افزايش است.
اين شهركها در واقع شهرهايي هستند دراشل كوچك آنها تمام نيازهاي يك شهر را دارند ولي بايد اين مسئله را مد نظر قرار داد كه نيازهاي اين شهر در واقع نياز شهروندان اين شهركها نيازهاي خاصتري مي باشد اين توسعه روز افزون شهري از يك جهت وازجهت ديگر نياز به ارتباطات در زندگي مدرن شهري امري بديهي مي باشد. امروزه بسياري ازشهروندان از تلفن همراه در سراسر دنيا بهره مندند ولي بايد اعتراف كرد تلفن همراه به هيچ وجه نتوانسته نقش تلفن هاي عمومي شهري را ايفا كند وشهروندان را از اين تلفنها بي نياز كند وبا وجود تلفنهاي همراه تلفنهاي عمومي داخل شهرها هنوز يك نياز واقعي محسوب مي شود وجزئ كارامد ترين تجهيزات شهري مي شود.در نتيجه در شهركهاي مسكوني نيز كيوكسهاي تلفن عمومي مي باشد كه مي‌توان به طور خاص طراحي آنرا براي اين شهركها مورد مطالعه قرار داد.
براي اين كار لازم است كه اطلا عات بيشتري در مورد مبلمان شهري وجايگاه طراحي مبلمان شهري در فضاهاي شهري داشته باشيم .به طور كاملا مشخص امروزه مبلمان شهري جزء لاينفك يك شهر مي باشد و از اهميت خاصي درشهرها برخوردار است. البته اين موضوع از ابتداي قرن بيستم وانقلاب صنعتي در انگلستان ومتعاقب آن در اروپا كه باعث شكل گيري شهرهاي مدرن شد كاملا احساس مي شود .براي شناخت بيشتربه مبلمان شهري اندكي در مورد توسعه تاريخي مبلمان شهري خواهيم نوشت ولي بطور كلي بايد بدانيم كه با توجه به نيازهاي شهروندان بخصوص شهركهاي مسكوني به مبلمان شهري بر طرف كردن نياز هاي شهروندان در محيط شهر وشهركها امروزه يك نياز است.

توسعه تاريخي :

از ميان انبوه موضوعات مرتبط با مبلمان شهري ,گروهي انتخاب و تفسير شده اند كه در حيطه طراحي صنعتي بنا بر تعريف آن جاي دارند . اين تقسيم بندي براساس نظريات ودرك نگرنده از موضوع انجام پذيرفته است.
در ادامه لازم به ذكر است از ميان آنچه گفته خواهدشد به غير از اطلاعات مشخص و متعارفي كه در نزد طراحان بديهيات واصول شمرده مي شود ,مابقي حاصل تجارب شخصي,مصاحبه وگفتگو با متخصصان ,مشاهده برسي منابع و مراجع تخصصي متعدد است .به همين منظور ذكر ماخذ مورد استفاده به ويژه در اين فصل ,بسيار مورد توجه بوده است .همچنين هر زير مجموعه در كنار نوشتار خود با نمونه هاي تصويري متنوع ومرتبط ,همراه گشته است .تا درك موضوع نزد خوانندگان واستفاده كنندگان از اين پژوهش كامل تر صورت پذيرد.
اين چراغ ها در القاي حس سمبوليك خود به خوبي موفق بودند اما عملكردشان زيرسوال بود .عده‌اي در صدد ترويج اين عقيده ميان آراي عمومي بودند كه محيط زيست شهري ,چيزي است كه احترام گذاردن به آن لازم است. بايد مايه مباهات يك شهروند باشد واين كار ممكن نيست مگر با پيكرهاي عظيم الجثه وغول آسا.
از اين قبيل آثار در عصر ويكتوريا زياد به چشم مي خورد ,كلاه فرهنگي هندو در اكسان(تصوير 20) شتر چدني غول آسا در لندن ( تصوير 21) وحتي نيمكت معمولي عهد ويكتوريا با فرمي رايج تر .(تصوير 22) .عرف رايج آن زمان ,تقليد مهندسان وطراحان از سبك معماري گذشته براي طرح هاي مبلمان خود بود .الهام از ستونهاي قاشقي تراش يونان وروم باستان در ميان طرح هاي شير آتش نشاني ,پايه صندوق پست ,تير چراغ برق واز اين قبيل بسيار عادي به نظر مي‌رسد.علت اين امر مقبوليت ورضايت سبك هاي گذشته در بين عموم بود كه خطر پذيري يك طرح نو را كمتر مي كرد.
بعد از اختراع تلفن در سال 1876 به تدريج نياز به تماسهاي عمومي ميان مردم افزايش يافت .اين وسيله به همراه خود شماري از مشكلات را هم به وجود آورد. پيچيده ترين اين مسائل تلفن عمومي سكه اي بود كه بايد مكانيزمي براي آن ابداع مي شد ,مكانيزمي ساده ,مطمئن وكارآمد كه در برابر سارقان نيز تاب مقاومت داشته باشد.همچنين مساله ديگري مطرح بود: اتاقك هاي مخصوص تلفن هايي كه به طور مستقل در اماكن عمومي نسب مي شدند و ديگر نمي توانستند داخل يك ساختمان باشند .در دهه 20 در انگلستان طرح هاي در اين زمينه ارائه شد كه تا سال 1935 تكامل يافت و تا به امروز به شكل تقريبا استانداردباقي مانده است.(تصاوير 23)
با ظهور طراحان قرن بيستمي از گوشه وكنار دنيا ,اين شاخه از گرايشهاي طراحي هم بسيار گسترده ومتنوع شد .نو آوري در موارد فرايند هاي توليد وفناوري ,طرح هاي كامل تر و جامع تري را سبب گشت. مفاهيمي همچون يك پارچگي ,هماهنگي ,هويت ودوام در سر لوحه كار طراحي براي مجموعه اجزاي مبلمان شهر قرار گرفت .
حال در آغاز قرن بيست ويكم آنچه كه بيش از همه مورد توجه قرار گرفته است ,تخريب هاي جهاني زيست محيطي است .مي توان پيش بيني كرد كه طراحي در آينده در صدد عرضه محصولاتي خواهد بود كه با محيط زيست سازگار باشند .مبلمان شهري نيز از اين قاعده مستثني نيست واگر تا بحال بدان توجه شده است در آينده چنين نخواهد بود.

مبلمان شهري يكپارچه :

ابداع خانواده قابل توسعه از مبلمان شهري كه اتصالات مشابه وپايه نگهدارنده مشترك داشته باشد , هدف سيستم هاي مبلمان يك پارچه است .ويژگي چنين سيستمي ضمن ايجاد هماهنگي در اجزائ شهر موجب كا هش مصرف مواد ,تقليل هزينه هاي ساخت و كاهش ابعاد مي شود .
تعريف پايه يا ستوني واحد كه مورد استفاده روشنايي و اسامي خيابان ,علايم وزباله دان وغيره باشد مي تواند از تكثير جز ئيات اضافي بسيار در خيابان بكاهد . در حالي كه هم
اكنون هر سازماني براي خودپايه اي تعبيه مي كندوفقط ازقسمت محدودي از آن بهره مي جويد ,ضمن آنكه اتصا لات نگهدارنده خاص خود و دهها ماده ورنگ نا همگون ديگر را نيز به آن اضافه مي كند . يكپارچه‌گرايي و اشتراك مداري در چنين مواردي نه تنها موجب هماهنگي بصري مي شود بلكه به هويت منطقه اي وشهري هم كمك مي كند .
نكته ظريف در اين ميان وجه تمايز سيستم هاي يك پارچه با سيستم هاي چند منظوره است .در يك سيستم چند منظوره ,محصول از ابتدا به اين قصد طراحي مي شود و احتمال دگرگوني در سيما وپيكره آن زياد است .اما در مبلمان يك پارچه لزوماً چنين هدفي دنبال نمي شود .بلكه اجزا و عناصر مورد نظر در صورت تطابق وحفظ پيوستگي ظاهري با عنصر ثابتي يك پارچه مي شود .

3- سابقه تاريخي

مبلمان شهري , مجمواي از تجهيزات وتسهيلاتي است كه كيفيت وكارايي زندگي را در شهر وخيابان ارتقا مي بخشد . در برسي سير تحول اين مجموعه وسابقه تلاشهاي پيشين
انچه كه قابل ذكر است ,ارتباط تنگا تنگ تاريخي وتفكيك ناپذير اين عنا صر با خاستگاه خود است . خيابان وكوچه , ميدان ,پارك ودر كل خود شهر, خاستگاههاي نخستين انواع مبلمان هستند .تاثيرات مستقيم ومشخص هر شهري بر مجموعه عناصر وفضاهايش بر كسي پوشيده نيست .شهر بر خيابان وميدان – دو عنصر اصلي فضاهاي شهري- اثر مي گذارد وآنها نيز بر مبلمان وتجهيزات ديگر شهري.
تاريخ تحول مبلمان شهري با تاريخ شهر و خيابان آميخته است . تاريخي كه تفكيك ناپذير است ومروري هر چند مختصر را بر شهر وشهر سازي ,اجتناب ناپذير مي نمايد .از پيدايش نخستين تمدنها تا ظهور نو شهر هاي پيشرفته معاصر ,اين امر مصداق دارد.
با عنايت به مطالب فوق وتاكيدي كه بر اصل موضوع –مبلمان شهري وجود دارد و بررسي سابقه تاريخي تجهيزات شهري در دو بخش با نامهاي : تاريخ خيابان و شهر ,تاريخ مبلمان شهر ارائه مي شود .همچنين واقعه مهم انقلاب صنعتي كه در زمان خود تاثير عميقي بر صنايع وزندگي شهري گذاشت ,در روند بررسي تاريخي مذكور نقطه عطفي بحساب مي آيد.1-3- خيابان وشهربرسي مسير تحول شهر وخيابان در دوره هاي مختلف واعصار متفاوت به واسطه انقلاب
صنعتي به دوره پيش از انقلاب و پس از انقلاب تقسيم مي شود .1-1-3- پيش از انقلاب صنعتي در عهد قديم در شهرهاي بزرگ يونان وروم ,فضاهاي عمومي قبل از هر چيز ,مكاني مخصوص براي نمايش قدرت حكومت بوده و علاوه بر ويژگي كاربردي هميشه بعدي تزئيني داشتند . از همان زمان شهر و خيابان به تدريج از بناهاي ياد بود و زيبا انباشته و محدوده شهر با كاشت درخت آراسته شد .لبه پشت بامها وبالكن ها به گياهان سبز مزين گشت واستفاده از نيمكت و تجهيزات مخصوص فضاي آزاد وساخت ونصب كتيبه ,لوح و مجسمه افراد زنده يا مرده گسترش يافت .مورخي لبناني در سال 360 بعداز ميلاد در انتاكيه- از شهر هاي روم باستان- از دالانهاي سر پوشيده اي نام برده وگفته است كه روشنايي اين دالانها در شب بوسيله يك سيستم روشنايي عمومي تامين مي شد وتا 25 كيلومتر در شهر گسترش داشت .در زمان امپراتوري مقدس روم ,خيابانهاي شهر روم با قطعات سنگي چند ضلعي از جنس چخماق فرش شده بودند و ميدانها ,سنگفرش تراورتن و خيابانهاي عريض تر پياده رو داشتند. در اين خيابانها وميدانها تيركهاي سنگي به چشم مي خورد كه اغلب داراي نوشته بودند . اين تيركها يا به افتخار خدايان وشاهان برپامي شد يا براي مشخص كردن نام منطقه ومحله اي به كار مي رفتند كه در آن ناحيه قرار داشتند .در بعضي موارد نيز به عنوان تابلو علامت بكار مي رفتند و فاصله رانشان مي دادند .از ديگر تجهيزات شهري چوبه دار بود كه بر حسب ضرورت برپا مي شد وگاهي براي عبرت ديگران سالها بر جاي مي ماند . در خيابانهاي روم تعداد زيادي آبنما نيز به چشم مي خورد .
در قرن چهاردهم اكثر شهرهاي مهم فرانسه سنگفرش شدند .در اين زمان استفاده از پرچم به دليل فاقد شماره ونام بودن خيابانهاي شهرهاي قرون وسطي رشد چشم گيري داشت .با آغاز رنسانس و به ويژه بعد از سال 1600 ميلادي در شهرها گرايش به نوعي تجمل به سبك شهر هاي ايتاليايي مشاهده شد .البته اين تغييرات بيشتر در محله هاي اعياني انجام شد وبيشتر فضاهاي شهري به همان شكل قبلي باقي ماند .در قرن هفدهم فضاهاي مخصوص مردم كه اساسا از كوچه باغهاي عمومي تشكيل مي‌شد به وجود آمد ند .مساله روشنايي خيابانها نيز پيشرفتهاي قابل توجهي داشت . افزايش روشنايي شهرها در فرانسه با اختراع چراغ فانوس نفتي وآينه دار به جاي شمع در سال 1745 رشد اعجاب انگيزي كرد .از سال 1769 تمام خيابانهاي پاريس به اين نوع چراغ مجهز شد . تمام اين چراغها در وسط خيابانها با پنج متر ارتفاع و 60 متر فاصله از يكديگر قرار داشتند . در اين دوره باغسازي نيز بسيار رايج شد .
2-1-3- انقلاب صنعتي وپس از آانقلاب صنعتي به همراه پيامدهايش در نيمه دوم قرن هجده و نيمه اول قرن نوزدهم چهره زندگي مردم را به ويژه در انگلستان متحول كرد. افزايش توليد ماشيني، اختراع ماشين بخار، توسعه كشاورزي، رشد كارخانه ها، گسترش صنعت نساجي، دگرگوني سيما و زندگي شهري واصلاحات اساسي در نظام اجتماعي وسياسي جوامع پيامدهاي پر شتاب اين تحول بودند . در گذر از اين برهه تاريخي هر عنصري تاثيري را به خود پذيرفت .
تغيير شكل حقيقي فضاهاي شهري از قرن نوزدهم آغاز شد . اين عصر تاثير بسزايي در رشد اين فضاها بر جا گذاشت .
در قرن نوزدهم به ويژه هنگام فرمانروايي ناپلئون سوم در فرانسه پارك عمومي در محيط شهري قرار گرفت. انواع تسهيلات وتجهيزات شهري در اين تفريح گاه ها براي عموم در نظر گرفته شده بود . و استفاده از گياهان در فضاهاي شهري كه نتيجه مستقيم بازسازي‌هاي شهري بود در نيمه دوم قرن نوزدهم افزايش يافت .
در پاريس شهردار شهر هوسمان بر هماهنگي كف سازي خيابانها ,بدنه نما ها ومبلمان شهري توجه بسيار داشت .او باغهاي زيادي درپاريس ايجاد كرد كه انواع تجهيزات شهري مانند كيوسكهاي موسيقي ,نيمكت ها و سايبان در آنها وجود داشت.
احداث اصولي بناها دراين زمان به مثابه نشان بارزي از توجه به كيفيت زندگي شهري بود . در اين زمان در پاريس سيستم روشنايي نيز به طور محسوسي بهبود يافت .از سال 1850 استفاده از گاز عموميت پيدا كرد .خانه ها وخيابانها شماره گذاري شدند . در سالهاي 1860-1880 منظره شهري بوسيله تجهيزات جديدي غني تر شد . از جمله آنها ستونهاي موريس بودند كه آگهي هاي تئاتر و كنسرت و غيره روي آنها قرار مي گرفت.
( تصوير 12) در نخستين سالهاي قرن بيستم مدرنيسم موجب تغيير چهره خيابانها وفضاها وعناصر تشكيل دهنده آنها شد . به طور مثال شهرها در مقابل تجاوز وسائل نقليه براي حفظ پيادگان , از سيستم هاي حفاظتي ,مانند ميله هاي فلزي ونرده هاي يكپارچه ,كمك گرفتند .شهر امروزي مي خواست خود را مظهر نوعي نظم و منطق معرفي كند .در سالهاي دهه 1960 با باز نگري هاي اصلاحگرانه بار ديگر خيابان به عنوان فضاي دلپذير و به دور از ترافيك مطرح شد .در چنين شرايطي تجهيز بيش از پيش خيابانها براي استفاده مردم اجتناب ناپذير مي نمود . اين روند با شتابي روز افزون در بيشتر شهرها پيشرفته دنيا دنبال شد و تا به امروز هم ادامه دارد .2-3- مبلمان شهربسياري از عناصر به كار رفته در يك خيابان , سابقه‌اي به قدمت تمدن بشري دارد, از جمله اين عناصر مي توان به انواع سر پناهها ونشستگاه ها اشاره كرد . برخي ديگر از اين عناصر به طور مشخص معلول ابداع يا اختراعي تاريخي هستند . به طور مثال نياز به تلفن همگاني مكانهاي عمومي پس از ظهور تلفن و فراگيري آن در اروپا وساير نقاط دنيا شكل گرفت . همچنين پست و مراسلات ديگر , گرچه از راه هاي مختلف و از گذشته هاي دور متداول بودند . ولي صندوق هاي پست نتيجه مستقيم توسعه فناوري وگسترش شهرها ورشد جمعيت بوده است .
همچنان كه در بخش پيش اشاره شد , در برسي سير تحول شهر وخيابان ,نقطه عطف بسيار مهمي وجود دارد وآن انقلاب صنعتي است . اين پديده نه تنها بر سيماي ظاهري شهر تاثير گذاشته بلكه تا اعماق وجودي جزي ترين مسائل شهري نيز ريشه دواند.
وابستگيهارا از بين برد و نياز ها را ايجاد كرد . اگر تا قبل از انقلاب صنعتي مبلمان شهري در اكثر نقاط فانوس هاي روشنايي , صندوق پست , چند تابلوي راهنما , نيمكت ويك آبخوري را شامل مي شد پس از انقلاب شمار اين اجزا رو به فزوني گذاشت . باجه هاي تلفن سر پناه ايستگاه اتوبوس ,ساعت پاركو متر , تابلو هاي تبليغاتي , چراغ راهنمايي ورانندگي وتجهيزات بازي كودكان تنها نمونه هايي از اين تحول هستند .
در بين مواد و مصالحي كه براي مبلمان شهري از آنها استفاده مي شد آهن جايگاه ويژه اي دارد .اين ماده كار آمد فراگير وانعطاف پذير تاثير زيادي بر تو سعه طراحي وساخت نمو نه هاي متنوع مبلمان داشته است . داستان آهن وچگونگي توسعه فرايند هاي توليد آن، خالي از لطف نيست. تا قبل از انقلاب صنعتي آهن چندان جايگاهي در ميان طراحان و معماران نداشت .
حتي براي برخي معماران كلاسيك موجب تنفر وعدم اطمينان مي شد . اگر چه وسايل و صنايع تزئيني ساخت آهن از قرن چهاردهم وجود داشت و اسلحه سازان به روش آهنگري , پايه , فانوس , شبكه وريلهاي زيبا ومفيد مي ساختند .

دیدگاهها

هیچ دیدگاهی برای این محصول نوشته نشده است.

اولین نفری باشید که دیدگاهی را ارسال می کنید برای “بررسي و طراحي مبلمان شهري يكپارچه”

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

57 + = 67