دانلود پایان نامه عوامل اقتصادی، اجتماعی مرتبط با كيفيت زندگي زنان دارای کم توانی

59,000تومان

توضیحات

دانلود و مشاهده قسمتی از متن کامل :

دانشگاه علامه طبا طبا یی

دانشکده علوم اجتماعی

پايان‌نامه جهت اخذ درجه  كارشناسي ارشد در رشته

مطالعات زنان

عنوان:

عوامل اقتصادی، اجتماعی مرتبط با كيفيت زندگي

زنان دارای کم توانی

استاد راهنما:

جناب دكترسید احمد حسینی

استاد مشاور:

سرکار خانم دکترحمیرا سجادی

پژوهشگر:

…………………….

سال 1389

 

 

چکیده

زنان دارای کم توانی دربسیاری از کشورها با تبعیضاتی چندگانه مواجهه اند، نگرش های منفی اجتماعی، زن بودن، کم توانی وفقر، زندگی آنان را با مشکلات بسیاری روبرو می سازد.

هدف اين پژوهش شناخت برخي از عوامل اقتصادی- اجتماعی مرتبط با کیفیت زندگی زنان داراي کم تواني عضو سازمان‌های غیردولتی شهر تهران در سال 1388 است. این مطالعه از نوع همبستگی است و در آن 126 نفر از زنان دارای کم توانی، که از اعضای مؤثر و مستمر سه سازمان غیردولتی شهر تهران بودند، به روش سهمیه‌ای انتخاب شدند. جمع‌آوری اطلاعات از طریق چک لیست اطلاعات دموگرافیک و پرسش‌نامة کیفیت زندگی WHO صورت گرفته است. تجزیه وتحلیل اطلاعات از طریق نرم افزار SPSS نسخۀ 14 انجام شده است. در تحلیل داده‌ها ابتدا، براي بررسی نرمال بودن توزیع متغیر كیفیت زندگی و ابعاد مختلف آن، از آزمون كولموگوروف- اسمیرنوف استفاده شد. در ادامه براي بررسی ارتباط و همبستگی بین متغیرها بنابر مورد از آزمون‌های ضریب همبستگی پیرسون، T Student، و آنالیز واریانس یكطرفه استفاده شد.

یافته‌هاي پژوهش حاضر نشان داد که عوامل اقتصادی- اجتماعی با کیفیت زندگی زنان دارای کم توانی رابطه دارد. بدين معنا كه عواملی چون داشتن شغل، دسترسی به خدمات بیمه‌ای مناسب، دسترسی به وسایل کمکی مورد نیاز، و نیز برخورداری از امکانات و تسهیلات موجود در جامعه با کیفیت زندگی زنان دارای کم توانی ارتباط دارد و می‌تواند به بهبود کیفیت زندگی آنها کمک كند.

واژگان کلیدی: زنان،  كم‌توانی، کیفیت زندگی، عوامل اقتصادی- اجتماعی

 

 

فهرست مطالب

فهرست مطالب… ‌ه

فهرست جداول. ‌ح

فهرست شکل‌ها ‌ي

1- فصل اول: کلیات پژوهش…. 1

1-1- مقدمه. 2

1-2- بیان مسئله. 5

1-3- اهمیت و ضرورت… 8

1-4- هدف کلی پژوهش…. 10

1-4-1- اهداف اختصاصی.. 10

1-5- انگیزه پژوهشگر. 11

1-6- فایده پژوهش…. 11

2- فصل دوم: ادبیات موضوع. 12

2-1- مقدمه. 13

2-2- سیر تحول ناتوانی در طول تاریخ.. 13

2-2-1- روند تاریخی شرایط افراد دارای کم توانی.. 15

2-2-1-1- آغاز تحول در وضعیت زندگی افراد دارای کم توانی.. 16

2-3- آمار افراد دارای کم توانی در جهان. 18

2-4- آمار افراد دارای کم توانی درایران. 19

2-5- حقوق بشروکیفیت زندگی.. 20

2-6- ارتباط بین فقرو ناتوانی.. 25

2-7- وضعیت زنان دارای کم توانی.. 29

2-7-1- عرصه شغل و درآمد. 31

2-7-2- عرصه زندگی خانوادگی و مسائل عاطفی وجنسی.. 33

2-7-3- عرصه کسب آموزش… 36

2-7-4- عرصه دسترسی به تسهیلات ومنابع عمومی در جامعه. 38

2-7-5- عرصه دسترسی به خدمات پزشکی و درمانی.. 39

2-7-6- عرصه ارتباطات اجتماعی ومشارکت… 40

2-7-7- عرصه مسکن.. 42

2-8- تئوری‌ها و مبانی نظری تحقیق.. 44

2-8-1- تعاریف مربوط به کیفیت زندگی.. 44

2-8-2- رویکردهای مرتبط با کیفیت زندگی.. 49

2-8-3- مدل‌های ادراکی برای تحقیقات کیفیت زندگی.. 52

2-8-3-1- مدل ادراکی کیفیت زندگی فرانس…. 52

2-8-3-2- مدل ادراکی کیفیت زندگی ران. 53

2-8-3-3- مدل ادراکی سازمان جهانی بهداشت… 53

2-8-4- رویکردهای مربوط به ناتوانی.. 55

2-9- چارچوب نظری تحقیق.. 59

2-10- فرضیه‌های اصلی تحقیق.. 61

2-10-1- سئوالات تحقیق: 61

2-11- مروری بر پژوهش های انجام شده در خارج از ایران. 62

2-12- مروری بر پژوهش های انجام شده درایران. 65

3- فصل سوم: روش‌شناسی.. 71

3-1- مقدمه. 72

3-2- روش پژوهش…. 72

3-3- نوع مطالعه. 72

3-4- جامعه آماری.. 72

3-5- حجم نمونه. 73

3-6- روش نمونه گیری.. 74

3-7- تکنیک جمع آوری اطلاعات… 74

3-8- اعتبار وروایی.. 75

3-9- روش اجرا 77

3-10- فنون تجزیه و تحلیل داده‌ها 77

3-11- ملاحظات اخلاقی.. 77

3-12- تعریف مفاهیم اصلی تحقیق.. 78

4- فصل چهارم: تجزیه وتحلیل داده ها 81

4-1- مقدمه. 82

4-2- داده ‌ها ی توصیفی.. 83

4-3- داده ‌ها ی تبینی : 93

5- فصل پنجم: نتیجه‌گیری و پیشنهادات… 96

5-1- مقدمه. 97

5-2- بحث و نتیجه گیری.. 98

5-3- یافته‌های نظری.. 111

5-4- پیشنهادات منتج از یافته‌ها 112

5-5- پیشنهاد برای پژوهش‌های آتی.. 115

5-6- محدودیت‌های پژوهش…. 116

منابع. 117

منابع فارسی.. 117

منابع لاتین.. 120

پیوستها 123

پیوست یک: چک‌لیست اطلاعات دموگرافیک… 123

پیوست دو: پرسشنامه کیفیت زندگی.. 125

 

 

 

 

 

فهرست جداول

جدول 1 تعداد زنان دارای کم توانی  به تفکیک نوع ناتوانی.. 20

جدول 2 حقوق و اصول شمرده شده در کنوانسیون. 23

جدول 3 مدل‌های ناتوانی.. 57

جدول 4 مقایسه مدل‌های پزشكی و اجتماعی.. 58

جدول 5 توزیع افراد مورد مطالعه برحسب نوع ناتوانی.. 83

جدول 6 میزان تحصیلات بر حسب انواع ناتوانی.. 83

جدول 7 میانگین سن افراد مورد مطالعه باتوجه به نوع ناتوانی.. 84

جدول 8 وضعیت تاهل افراد مورد مطالعه بر حسب نوع ناتوانی.. 84

جدول 9 وضعیت اشتغال افراد مورد مطالعه بر حسب نوع ناتوانی.. 84

جدول 10 وضعیت بیمه آزمودنی‌ها بر حسب نوع ناتوانی.. 85

جدول 11 وضعیت مسكن آزمودنی‌ها بر حسب نوع ناتوانی.. 85

جدول 12 توزیع میزان درآمد آزمودنی‌ها بر حسب نوع ناتوانی.. 86

جدول 13 وضعیت دسترسی افراد دارای کم توانی به امکانات موجود در جامعه حسب نوع ناتوانی.. 86

جدول 14 وضعیت دسترسی به وسایل كمكی بر حسب نوع ناتوانی.. 87

جدول 15 رضایت از وضعیت مناسب‌سازی محل زندگی برحسب نوع ناتوانی.. 87

جدول 16 توزیع كیفیت زندگی كلی بر حسب نوع ناتوانی.. 88

جدول 17 توزیع كیفیت زندگی كلی بر حسب وضعیت تاهل.. 88

جدول 18 توزیع كیفیت زندگی كلی بر حسب وضعیت اشتغال. 88

جدول 19 توزیع كیفیت زندگی كلی بر حسب دارا بودن بیمه دولتی.. 89

جدول 20 توزیع كیفیت زندگی كلی بر حسب دسترسی به محیطهای مناسب سازی شده 89

جدول 21 توزیع كیفیت زندگی كلی بر حسب دسترسی میزان درآمد. 90

جدول 22 میانگین كیفیت زندگی كل بر حسب نوع ناتوانی.. 90

جدول 23 میانگین بعد سلامت جسمانی بر حسب نوع ناتوانی.. 90

جدول 24 میانگین بعد سلامت روانی بر حسب نوع ناتوانی.. 91

جدول 25 میانگین بعد روابط اجتماعی بر حسب نوع ناتوانی.. 91

جدول 26 بعد سلامت محیط بر حسب نوع ناتوانی.. 91

جدول 27میانگین كیفیت زندگی و ابعاد آن بر حسب نوع ناتوانی.. 92

جدول 28 بررسی نرمال بودن توزیع متغیرهای پیوسته پژوهش…. 93

جدول 29 بررسی كیفیت زندگی كل افراد دارای کم توانی بر حسب دسترسی به تسهیلات و امکانات موجود در جامعه  93

جدول 30 بررسی كیفیت زندگی كل افراد دارای کم توانی بر حسب درآمد افراد. 94

جدول 31 بررسی كیفیت زندگی كل افراد دارای کم توانی بر حسب سطح تحصیلات… 94

جدول 32 بررسی كیفیت زندگی كل افراد دارای کم توانی بر حسب وضعیت اشتغال. 94

جدول 33 بررسی كیفیت زندگی كل افراد دارای کم توانی بر حسب دارا بودن بیمه دولتی.. 94

جدول 34 بررسی كیفیت زندگی كل افراد دارای کم توانی بر حسب دسترسی به وسایل كمكی.. 95

جدول 35 بررسی همبستگی متغیر كیفیت زندگی كل با سن افراد دارای کم توانی.. 95

 

 

 

فهرست شکل‌ها

نمودار 1 نمودار مدل ادراکی کیفیت زندگی فرانس…. 52

نمودار 2 نمودار کیفیت زندگی (مدل ران) 53

نمودار 3 مدل کیفیت زندگی بهداشت جهانی.. 55

1- فصل اول: کلیات پژوهش

مقدمه

بیان مسئله

انگیزه پژوهشگر

هدف پژوهش

اهمیت وضرورت پژوهش

فایده پژوهش

 

 

1-1- مقدمه

در سراسر جهان ودر تمام سطوح اجتماع افراد دارای کم توانی وجود دارند. تعداد این افراد در جهان بسیاراست واین تعدادپیوسته رو به افزایش می‌باشد علل بوجود آورنده کم توانی و پیامد‌های ناشی از آن در جهان یکسان نمی‌باشد. تفاوت در پیامد‌ها ناشی از اوضاع واحوال گوناگون اقتصادی، اجتماعی وفرهنگی جوامع ونیزتسهیلاتی است که دولت ها به رفاه شهروندان خود اختصاص می‌دهند. در عرصه کم توانی شرایط متعدد وخاصی وجود دارد که وضعیت زندگی افراد ناتوان را تحت تاثیر قرار می‌دهد. جهل، غفلت، خرافات وترس ازجمله عوامل اجتماعی هستند که در طی تاریخ کم توانی باعث در انزوا قرار گرفتن افراد ناتوان وبه تاخیر انداختن رشد توانایی‌های آنها شده است. مطالعات تاریخی حاکی از تلاش‌های مستمر افراد دارای کم توانی برای دستیابی به حقوق و فرصت‌های برابر با دیگران است.

کم توانی شرایطی است که در توانایی فرد برای انجام کار‌های روزانه وانطباق وی برای داشتن یک زندگی عادی و مستقل در بعد شخصی ویا اجتماعی اختلال ایجاد می‌شود بعبارت دیگرکم توانی مرتبط با محرومیت‌هایی است که فرد بعنوان نتیجه اختلالات و کم توانی‌های خود تجربه می‌کند واین امر باعث می‌شود فرد دارای کم توانی نتواند نقش‌های خود را بسته به سن ویا جنس که در شرایط اجتماعی وفرهنگی طبیعی در نظر گرفته می‌شود انجام دهد. اما درک، توضیح وتبیین این امر ارتباط تنگاتنگ با الگو‌های مفهومی دارد که آن را به اشکال گوناگون توجیه می‌کند، به عنوان مثال دیدگاه‌های پزشکی، اجتماعی، حقوقی و… هر یک توجیهات متفاوتی از کم توانی ارایه می‌کنند. اگر در دیدگاه پزشکی تمرکز بر فرد دارای کم توانی وتوانایی‌های وی می‌باشد، در دیدگاه اجتماعی کم توانی تابعی از ارتباط میان فرد دارای کم توانی ومحیط است و هنگامی اتفاق می‌افتد که این افراد با موانع فرهنگی و اجتماعی مواجه می‌شوند که مانع از برخورداری آنها از سیستم‌های مختلف جامعه که برای دیگر افراد قابل دسترسی است، می‌شود. اگر این واقعیت را بپذیریم که همه افراد بشر آزاد و برابر آفریده می‌شوند، پس باید به این حقیقت نیز اذعان نماییم که همه انسانها می‌باید از منزلت، کرامت و حقوق برابر خوردار باشند. بنابراین هر نوع محرومیت از حقوق انسانی و شهروندی بر مبنای نژاد، رنگ، جنسیت ویا کم توانی تبعیض قلمداد می‌شود، در شرایطی که چارچوب حقوق بین الملل زندگی افراد را در هر نقطه از جهان تغییر داده افراد دارای کم توانی نیز باید بتواننداز تمامی حقوق انسانی برابر با دیگران بهره مند شوند. علیرغم نادیده گرفته شدن تاریخی این افراد، نگاه به آنان می‌باید مورد تجدید نظر جدی قرار گیرد بر اساس حقوق بین الملل و قانون اساسی کشورباید تمام افراد دارای کم توانی بادیده احترام نگریسته شوند و به آنان فرصت برابر برای داشتن یک زندگی عادی داده شود. لذا کم توانی نباید به عنوان عامل عقب ماندگی فرد از جریان عادی زندگی تلقی گردد.

افراد دارای کم توانی اقلیتی بزرگ را در تمامی جوامع تشکیل می‌دهند، هرچند که آنان در کشور‌های پیشرفته و توسعه یافته شرایطی متفاوت از کشورهای در حال توسعه ویا کمتر توسعه یافته دارند لیکن همه در یک تجربه مشترکند و آن تبعیض است. براساس آمار‌های منتشره از سوی سازمان ملل درسند آخرین میثاق جهانی افراد دارای کم توانی در سال 2006، 65 میلیون نفر با کم توانی درسراسر جهان زندگی می‌کنندکه با در نظر گرفتن خانواده‌های آنان حدود دو میلیارد انسان بنوعی با موضوعات مربوط به کم توانی درگیر می‌باشند که این امر خود نشان از لزوم توجه ویژه به شرایط این افراد می‌باشد. در مناطق مختلف ودر هر کشوری از جهان بخصوص در کشور‌های در حال توسعه افراد دارای کم توانی در حاشیه زندگی می‌کنند اغلب آنها از تجربه‌های اساسی زندگی از جمله دستیابی به اموری چون مدرسه رفتن، بدست آوردن شغل، داشتن مسکن مناسب، ازدواج، گذران اوقات فراقت، دسترسی به تسهیلات عمومی، حمل ونقل وحتی سیستم‌های اطلاع رسانی محرومند.

در حدود 20 درصد از فقیر‌ترین افراد جهان دارای کم توانی هستند.

بیش از 85 درصداز افراد دارای کم توانی با فقر زندگی می‌کنند.

بیش از 50 درصد از کم توانی‌هایی که قابل پیشگیری هستند، مستقیماً با فقر ارتباط دارند. این موضوع مخصوصاً در مورد کم توانی‌های ناشی از سوء تغذیه بویژه تغذیه دوران بارداری و بیماری‌های عفونی صدق می‌کند.

در حدود 98 درصد از بچه‌های دارای کم توانی در کشور‌های در حال توسعه به مدرسه نمی‌روند.

در حدود 30 درصد از بچه‌های خیابانی جهان دارای کم توانی هستند.

میزان سواد برای افراد بزرگسال دارای کم توانی کمتر از 3 درصد است ودر برخی کشور‌ها این آمار برای زنان دارای کم توانی  کمتر از 1 درصد می‌باشد.

سطح مرگ ومیر در کودکان دارای کم توانی بالغ بر 81 درصد می‌باشد با اینکه مرگ ومیر در میان کودکان زیر پنج سال به طور کل به زیر 20 درصد کاهش یافته است در برخی موارد بنظر می‌رسد که کودکان دارای کم توانی از جامعه حذف شده اند.

زنان دارای کم توانی احتمالا 2 یا 3 برابر بیشتر از زنانی که دارای کم توانی نیستند، قربانی مسایل فیزیکی وسوء استفاده‌های جنسی می‌شوند. تقریباً 20 میلیون زن هر ساله به دلیل عوارض دوران بارداری یا هنگام زایمان دچار کم توانی می‌شوند(2006, UN).

میان فقر و کم توانی همبستگی وجود دارد، در حالی که افراد فقیر ممکن است در طول زندگیشان دچار کم توانی گردند، کم توانی نیز می‌تواند به فقر منتهی گردد. این افراد معمولاً با تبعیض ومسائل حاشیه نشینی مواجه اند. تبعیض دارای یک پیامد مشخص نیست بلکه بیانگرمحرومیت از سلسله ی بهم پیوسته‌ای از موقعیت هاست که سرنوشت افراد مورد تبعیض را دگرگون میکند. کودک دارای کم توانی که امکان رفتن به مدرسه را پیدا نمی‌کند از دستیابی به درآمد وداشتن شغل پایدار محروم می‌ماند. عدم استقلال مادی موجب وابستگی وی به اطرافیان می‌گردد. زمانی که فرد دارای کم توانی امکان استفاده از تسهیلات عمومی جامعه را نداشته باشد از تعامل با دیگران محروم می‌گردد وعدم دسترسی به منابع جامعه موجب طرد و انزوای فرد دارای کم توانی را فراهم می‌سازد. انباشتگی محرومیت‌ها برای اغلب این افراد بگونه‌ای است که هیچ پله‌ای برای صعود به پله بعدی وجود ندارد. محرومیت آنان نه ناشی از محدودیت در عملکرد این افراد بلکه بدلیل اختلال در سیستم ها وساختار‌ جوامعی است که امکانات موجود درآن برای همه طراحی نشده است. لذا در ادبیات نوین، کم توانی امری است نسبی، که نه ناشی از مشکلات فردی بلکه محصول شرایط جامعه می‌باشد. در واقع زمانی که شرایط جامعه بگونه‌ای باشد که تسهیلات وامکانات ونیزفرصت‌های برابر برای تمامی مردم فراهم نباشد ممکن است که هر فردی به نحوی در معرض عقب ماندگی اجتماعی، اقتصادی، فرهنگی و… قرار گیرد. در این شرایط وضعیت زنان دارای کم توانی  بخصوص در کشور‌های در حال توسعه بسیار وخیم‌تر است اغلب آنان با تبعیضی سه گانه مواجه اند: زن بودن، ناتوان بودن و زندگی در یک کشور کمتر توسعه یافته.

 

 

1-2- بیان مسئله

از ابتدای خلقت، بشر در فراز و نشیب زندگی همواره با حوادث و اتفاقات ناشناخته روبرو بوده است. سیل، زلزله، جنگ‌های خانمان سوز، بیماری‌های لاعلاج، فقر، شیوع فحشاء، مواد مخدر ،حوادث و اتفاقات ناشی از کار، تصادفات و… همه از عواملی هستند که سلامت انسان را تهدید نموده و همه ساله گروهی از انسان‌ها را دچار کم توانی می‌سازند.

ازنظر سازمان جهانی بهداشت، کم توانی عبارت است از هرگونه محدودیت یا فقدان توانایی انجام فعالیتهای معمولی ومتعارف که از یک نقص نشات می‌گیرد (سازمان بهداشت جهانی، 2008).

فرد دارای کم توانی کسی است که بخشی از توانایی‌های فیزیکی، جسمی، اجتماعی، حرفه ای، ذهنی و روانی خود را از دست داده یا اصلاً بدست نیاورده است. بنابراین باید سعی شود توانایی‌های او تا حد ممکن افزایش یابد. (نودهی، 1385: 28).

کم توانی بیماری نیست و معمولاً تا پایان عمر با فرد باقی می‌ماند، میزان مرگ و میر و بیماری در بین افراد دارای کم توانی به مراتب بیشتر می باشد. افراد دارای کم توانی غالباً به خدمات و فرصت‌هایی که در اختیار سایر افراد جامعه قرار داده می‌شود دسترسی ندارند. آنان اغلب از تصدی هر گونه شغل مهم و کلیدی در جامعه کنار گذاشته می‌شوند، عدم حضور در امور جامعه منجر به این می‌شود که نیاز‌های آنان در ورطه فراموشی قرار گیرد. کم توانی در اثر تعامل دوسری عوامل حاصل می‌شود، ویژگی‌های فردی که دارای کم توانی است و ویژگی‌های محیطی که ایجاد کننده محرومیت می‌باشد. احساساتی نظیر بی ارزش بودن، سردرگمی، مشکلات برقراری ارتباط اجتماعی، نداشتن آموزش، شغل و درآمد، زندگی منزوی و سایر تبعیضات اجتماعی، محرومیت‌هایی هستند که فرد دارای کم توانی آن‌ها را تجربه می‌کند. این پیامد‌ها بستگی مستقیم با شرایط محیطی، امکانات و منابع اجتماعی و مقررات تبعیضی در جوامع دارد. هر چند این تبعیضات بر اساس شرایط اجتماعی و کلیشه‌های منفی نسبت به افراد دارای کم توانی وجود دارد اما زنان بار این تبعیضات را بیشتر بر دوش می‌کشند.

در سرشماری نفوس ایران در سال1360 افراد نابینا، ناشنوا، قطع اندام ها، تغییر شکل اندام‌ها وفلج کامل به عنوان فرد ناتوان ودارای کم توانی سرشماری شده اند و افراد فاقد این شرایط از سرشماری خارج بوده ا ند.

در سرشماری 1375 با محور قراردادن خانوار از 12398235 خانوار کشور نزدیک به 479590 خانوار دارای فرد دارای کم توانی سرشماری شده اند. بدین ترتیب نسبت خانوارهای دارای فرد دارای کم توانی به خانوارهای عادی 9/3 درصد بوده است. این نسبت در نقاط شهری 4/3 در صد در نقاط روستایی 7/4 در صد محاسبه شده است (محمدی، 1385: 11).

بر اساس مطالعات انجام شده به منظور شناسایی اقشار نیازمند به خدمات بهزیستی، 2/6 درصد جمعیت ایران 60 سال و بالاتر بوده اند و5/6 در هزار افراد بررسی شده مبتلا به ضعف وعدم کارکرد اندام‌ها و7/2 در هزار نیز مبتلا به فلج اندامها می‌باشند. در این بررسی مهمترین علت کم توانی، بیماریها با 8 /28، ضربه 3/26، و مشکلات مادر زادی 7 /21 درصد گزارش شده است (جغتایی، 1377: 13).

سازمان بهداشت جهانی(WHO) معتقد است: تقریباً 10درصد از جمعیت جهان با کم توانی زندگی می‌کنند که بزرگترین گروه اقلیت جهان هستند به دلیل رشد جمعیت جهان، پیشرفت‌های پزشکی و فرآیند سالمندی تعداد افراد دارای کم توانی در حال افزایش است، شمار جهانی افراد دارای کم توانی بیش از 650 میلیون نفر است که با خانواده‌هایشان رقمی معادل 2 میلیارد نفر را در بر می‌گیرد که بنوعی درگیر مسئله کم توانی هستند ( 2006 , UN ).

در ایران بر اساس سرشماری نفوس و مسکن کل کشوردرسال 1385 ازجمعیت 70495782 نفری کشور با در نظر گرفتن نرخ شیوع کم توانی به میزان 38/4 تعداد 3087715 نفر دارای کم توانی در کشور وجود دارد که ازاین تعداد 2/24 درصد یعنی معادل 747132 نفر تحت پوشش سازمان بهزیستی قرار دارند که 36 درصد یعنی968,268نفر را زنان و64درصد یعنی 164,478 نفر را مردان تشکیل می‌دهند توجه به آمارها نشان دهنده این واقعیت است که افراد دارای کم توانی بخش عظیمی از جمعیت کشور را تشکیل می‌دهند و لذا نمی توان نسبت به مسائل ومشکلات ونیز حقوق آنان بی اعتنا بود. کم توانی و نقص برای زنان در مقایسه با مردان مشکلات بیشتری ایجاد می‌کند و پیامد‌های آن برای زنان بسیار جدی و قابل تعمق است. در بسیاری از کشور ها، بخصوص کشور‌های در حال توسعه محرومیت‌های اجتماعی، اقتصادی و فرهنگی زنان را از دسترسی به خدماتی مانند: مراقبت‌های بهداشتی، آموزش و پرورش، حرفه آموزی و اشتغال باز می‌دارد و بنابراین در چنین کشور‌هایی زنان دارای کم توانی  تقریباً هیچ گونه امکاناتی برای غلبه بر مشکلات خود ندارند، شرکت در فعالیت‌های اجتماعی و فرصت‌های تحصیلی برای دختران و زنان دارای کم توانی  بسیار اندک است. احتمال دریافت حرفه آموزی و اشتغال برایشان محدود می‌باشد. زنان دارای کم توانی  بشدت در معرض خشونت‌های جسمی، جنسی و روانی قرار می‌گیرند. دختران و زنان دارای کم توانی  بیشتر گرفتار فقر می‌باشند، مشارکت آنان در تصمیم گیری‌ها نیز بطور کلی بسیار ناچیز است. در بسیاری از کشور‌ها زنان در صورت ناتوان شدن از سوی شوهرانشان رها شده و از زندگی در کنار فرزندانشان محروم می‌شوند. تحقیقیات در زمینه کم توانی معمولاً نسبت به تفاوت‌های جنسیتی بی تفاوت بوده است (وایت، 1977: 23). لذا در بررسی مسائل مربوط به کم توانی، نیاز‌ها وتجربیات زنانه در نظر گرفته نشده است.

در طی چند دهه گذشته سلامت بعنوان یک حق بشری و هدف اجتماعی در جهان شناخته شده است که باید در دسترس همه انسان‌ها قرار گیرد، اخیراً مفهوم وسیع تری از سلامت بوجود آمده وآن کیفیت زندگی است. برخی کیفیت زندگی را با مفاهیمی چون رضایت مندی از زندگی، خشنودی، آسایش خاطرو حتی زندگی خوب بکار می‌برند (فرانس 1992: 23 ) سازمان بهداشت جهانی کیفیت زندگی را ادراک فرد از موقعیتش در زندگی و در متن فرهنگ و نظام‌های ارزشی که در آن زندگی می‌کند و در ارتباط با هدف، انتظارات و ارتباطات و نیاز هایش می‌داند. بطور کلی کیفیت زندگی دارای ابعاد مختلف فیزیکی، روانی واجتماعی است که پهنه وسیعی از زندگی فرد را در بر می‌گیرد. کیفیت زندگی درک منحصربه فرد هر شخص است در مورد اینکه آیا زندگی او با وجود ارتباطاتی که با دوستان، آشنایان و اجتماعش داردبرایش رضایت بخش و قابل قبول است یا نه؟ (پارک و پارک، 1376). یکی از جامع‌ترین و کامل‌ترین تعاریف کیفیت زندگی به وسیله پروفسور هور نکوئیست(1985) ارائه گشته است وی کیفیت زندگی را بر اساس مطالعات خود و یافته‌های سایرین بعنوان نیاز بیان شده و رضایت عملی در یک تعداد از ابعاد اصلی زندگی با تمرکز خاص بر احساس خوب بودن تعریف می‌نماید به عقیده وی اندازه گیری کیفیت زندگی به وسیله بررسی ابعاد 5 گانه زیر از زندگی افراد امکان پذیر است.

  1. قلمرو فیزیکی شامل سلامت بدن و فشار ناشی از بیماری خاص
  2. قلمرو روانی و عاطفی شامل احساس رضایت از زندگی، احساس خوب بودن و عملکرد فکری و عقلانی و اعتقادات
  3. قلمرو اجتماعی شامل تماس اجتماعی و ارتباط مناسب بادیگران بطورعموم وباخانواده وهمسربه طورویژه.
  4. قلمرو رفتاری: فعالیتی شامل ظرفیت پذیرش مراقبت از خود و انجام کار و فعالیت و حرکت
  5. قلمرو مادی، شامل وضعیت اقتصادی و مالی فرد و بطور کلی درک فرد ازرضایت مندی در زندگی (زارعی، 1387: 23).

برغم تمام پیشرفت‌های بشری چنین بنظر می‌رسد، کم توانی یک واقعیت همیشه پایدار خواهد بود و امیدی به ریشه کنی مطلق آن وجود ندارد، اما باید به دنبال راه حل‌هایی برای کیفیت بخشیدن به زندگی افراد دارای کم توانی باشیم، زیرا ناتوانی یک مشکل فردی نیست، بلکه محدودیتی است که از طرف جامعه، مانع مشارکت این افراد در زندگی اجتماعی می‌شود(محمدی، 1385: 9)

عوامل اجتماعی و اقتصادی چون درآمد، شغل، تحصیل، تأهل، میزان مشارکت در جامعه و… همگی بر کیفیت زندگی فرد دارای کم توانی تأثیر گذار است. اما در دستیابی به همین عوامل نیز زنان دارای کم توانی  بدلیل جنسیت خود از فرصت‌های برابر در جوامع بر خوردار نمی‌باشند. دراین تحقیق سعی شده که وضعیت کیفیت زندگی زنان دارای کم توانی  بررسی شده و مشخص شود که برخی از متغیر‌های اقتصادی واجتماعی چه تاثیری برکیفیت زندگی آنان دارد.

 

 

 

1-3- اهمیت و ضرورت

دبیر کل سازمان ملل متحد (دکوئیار، 1996) در مقدمه کتاب Prejudice and Dignity می‌گوید: بیش از250 میلیون نفر افراد دارای کم توانی شدید و متوسط در کشور‌های در حال توسعه زندگی می‌کنند که سالیانه 10 میلیون نفر به تعداد آنان افزوده می‌شود، اکثریت آنان را افراد فقیر، وابسته، تحت ظلم و خشونت، فراموش شده و محروم از آموزش‌های عمومی، حرفه‌ای و فاقد شغل تشکیل می‌دهند. آنان زودتر از دیگران می‌میرند و به هنگام زنده بودن نیز هیچ قدرتی ندارند. بین 15 تا 20 درصد از مردمی که زیر خط فقر زندگی می‌کنند دارای نوعی ناتوانی یا ناتوانی هستند. اکثریت آنان بطور مجازی از برنامه‌های خدمات عمومی کنار گذاشته شده اند. آنان نیازمند آماده سازی برای حضور در زندگی در جامعه هستند. حقوق بشر برای آنان در نظر گرفته نمی‌شود. (کمالی، ، 43)

هرچند زنان نیمی از جامعه بشری را تشکیل می‌دهند. اما هرگز صاحب نیمی از فرصت‌های موجود در جامعه نبوده و نیستند. آنان همواره انواع تبعیض‌ها را در زندگی خود تجربه می‌کنند. در این میان زنان دارای کم توانی در قیاس با افراد سالم از حقوق وفرصت‌های برابر با آنها برخوردار نیستند، زنان دارای کم توانی  تحت تاثیر کلیشه‌های رایج درباره ناتوانی درقیاس با زنان سالم به دیده تحقیر نگریسته می‌شوند و آنگاه که زنان دارای کم توانی  با مردان دارای کم توانی مقایسه می‌شوند، باز هم تحت تأثیر تبعیضات جنسیتی از شرایطی نا برابر رنج می‌برند. این امردسترسی زنان دارای کم توانی را  به فرصت‌ها و امکانات و منابع موجود در جامعه بشدت کاهش می‌دهد و بالطبع بر کیفیت زندگی آنان تأثیری بسیار منفی دارد.

در ایران براساس سرشماری کل کشور درسال 1385 از جمعیت 70495782 نفری کشور با در نظر گرفتن نرخ شیوع ناتوانی به میزان 38/4 تعداد 3087715 نفر دارای کم توانی در کشور وجود دارد که از این تعداد 2 /24 درصد یعنی معادل 747132 نفر تحت پوشش سازمان بهزیستی قرار دارند و 36 درصد یعنی967,268 نفر را زنان و64 درصد یعنی 164,478 نفر را مردان تشکیل می‌دهند توجه به آمارها نشان دهنده این واقعیت است که مسائل و مشکلات زنان دارای کم توانی  بعنوان بخش بزرگی از جمعیت کشور باید مورد تحقیق و بررسی قرار گیرد، هرچند آنان جمعیت بزرگ و گوناگونی را به لحاظ اجتماعی – اقتصادی، فرهنگی و… تشکیل می‌دهند اما همه آنان یک زمینه مشترک دارند و آن تبعیض است. زنان دارای کم توانی  با محدودیت‌های متفاوتی مواجه می‌شوند که برخی ناشی از نگرش‌های منفی خود آنان نسبت به ناتوانی شان می‌باشد و بخشی نیزحاصل محیط زندگی آنان است اما در اغلب مواقع این محدودیت‌ها توسط جامعه اعمال می‌شود وتمامی این مشکلات زندگی آنان را با دشواری مواجه می‌سازد. کیفیت زندگی زنان دارای کم توانی  تحت تأثیر عوامل اقتصادی، اجتماعی وفرهنگی دگرگون می‌شود بر اساس اصول بیان شده در منشور سازمان ملل متحد که ارزش ومنزلت ذاتی وحقوق برابر وجدا ناپذیر همه اعضای خانواده بشری را بعنوان بنیان آزادی، عدالت وصلح در جهان به رسمیت می‌شناسد. و با یاد آوری میثاق بین المللی حقوق اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی، میثاق رفع کلیه اشکال تبعیض نژادی ومیثاق رفع کلیه اشکال تبعیض نسبت به زنان و ماده 6 میثاق حقوق افراد دارای کم توانی مصوب سال2007 میلادی دولت‌های عضو اذعان می‌دارند، که زنان و دختران دارای کم توانی در معرض تبعیضات مضاعف قرار دارند بنابر این دولت‌های عضو می‌باید همه اقدامات مناسب را به منظور اطمینان از توسعه، پیشرفت وتوانمند سازی زنان دارای کم توانی  جهت بهره مندی آنان از حقوق بشر وآزادی‌های بنیادی مندرج در میثاق به عمل آورند (سازمان ملل متحد، 2007).

امروزه زنان و موضوعات مربوط به آنان برای حکومت‌ها و سیاستگذاران، فعالان حقوقی و نیز پژوهشگران اهمیت ویژه‌ای یافته است. نظم نوین جهانی بگونه‌ای است که جهت گیری دولت‌ها در برابر زنان و دیدگاه‌های جنسیتی آن‌ها در برنامه ریزی‌های کلان می‌تواند مشروعیت حکومت‌ها را متزلزل سازد. در دوران معاصر زنان بعنوان نیمی از جامعه و نیروی مولد دارای نقشی والا در توسعه جوامع بشمار می‌روند. لذا نیاز‌ها ومشکلات آنان باید مورد توجه جدی دولت‌ها قرار گیرد. زنان دارای کم توانی  نیز از این قاعده مستثنی نمی‌باشند، آنان نیز حق دارند به تمام امکاناتی که دراختیار افراد سالم قرار می‌گیرد فارغ از جنسیت خود دسترسی داشته باشند. حق آموزش، حرفه آموزی، داشتن شغل و درآمد مناسب، حق تصمیم گیری در امور مربوط به خود، مشارکت فعال در جامعه و امور سیاسی و نیز داشتن زندگی زناشویی از حقوق مسلم آنان می‌باشد. بنابراین ضروری است که دولت‌ها در کلیه سیاستگذاری‌ها و برنامه ریزی هایشان برای افراد، وضعیت افراد دارای کم توانی و بویژه زنان دارای کم توانی را در نظر بگیرند.

ضرورت تحقیق درباره کیفیت زندگی از اهداف مشخص سازمان‌های اجتماعی، رفاهی و بهداشتی درمانی است. سیاست گذاران و مجریان دولتی که در حیطه‌های مختلف خدمات اجتماعی، رفاهی، توان بخشی، پزشکی، بیمه‌ای و… فعالیت می‌کنند نسبت به حفظ وتوسعه کیفیت زندگی نگران هستند وهر از گاهی در تلاش اند تا ارزشیابی از خدمات و فعالیت‌های خود داشته باشند. دست یابی به شاخص‌های رفاه و بهزیستی عمومی جامعه زمانی تحقق می‌یابد که از تمام فرصت ها، امکانات ومنابع موجود در هر کشوری به نحو احسن و برای تمامی اقشار جامعه بهره برداری شود. اتلاف منابع در ابعاد گوناگون منابع فیزیکی وانسانی وعدم مدیریت صحیح امکانات، فرایند توسعه اجتماعی واقتصادی را بسمت درستی هدایت نکرده ولاجرم با عدم تحقق رفاه وبهزیستی جامعه، نابرابری‌های اجتماعی را تشدید می‌گردد. تحقیق وبررسی مفهوم کیفیت زندگی درخصوص افراد دارای کم توانی، بویژه زنان می‌تواند به متولیان امور یاری رساند. تا برای کسب فرصت‌های برابر اقتصادی، اجتماعی، سیاسی و فرهنگی زنان دارای کم توانی کوشش‌های مضاعفی بعمل آورند.

ضرورت اصلی این پژوهش دربعد علمی: شناخت عمده‌ترین متغیر‌های تاثیر گذار بر کیفیت زندگی زنان دارای کم توانی است ودر بعد عملی: بهره گیری از نتایج پژوهش جهت اتخاذ سیاست‌های مناسب و تدوین برنامه‌های اجرایی موثر می‌باشد.

 

 

1-4- هدف کلی پژوهش

شناخت عوامل اقتصادی- اجتماعی مرتبط با کیفیت زندگی زنان دارای کم توانی عضوسه سازمان غیر دولتی شهر تهران

 

 

1-4-1- اهداف اختصاصی

– تعیین کیفیت زندگی زنان دارای کم توانی جسمی- حرکتی در جامعه مورد مطالعه

– تعیین کیفیت زندگی زنان نابینا در جامعه مورد مطالعه

– تعیین کیفیت زندگی زنان ناشنوا در جامعه مورد مطالعه

 

 

1-5- انگیزه پژوهشگر

انگیزه پژوهشگر از انجام این تحقیق مدت 20 سال کار در معاونت توانبخشی سازمان بهزیستی در شهر و روستاهای کشور و آشنایی نزدیک با مسائل، مشکلات و نیاز های افراد دارای کم توانی، بویژه زنان می باشد.

 

 

1-6- فایده پژوهش

– شناخت بهتر وبیشتر از کیفیت زندگی زنان دارای کم توانی جهت اطلاع رسانی به سازمان‌های متولی به منظوراینکه خدمات خود را متناسب با شناخت شرایط این زنان برنامه ریزی و اجرا نمایند.

– بهره گیری از نتایج تحقیق به منظوراینکه سازمان‌های متولی بتوانند در زمینه توانمندسازی اصولی زنان دارای کم توانی، برنامه ریزی اجرایی ومطالعاتی کارآمدتر وموثر‌ترداشته باشند.

 

 

2- فصل دوم: ادبیات موضوع

سیر تحول کم توانی در طول تاریخ

وضعیت زنان دارای کم توانی

تئوری‌ها و مبانی نظری تحقیق

چارچوب نظری تحقیق

سئوالات و فرضیه‌های اصلی تحقیق

مروری بر پژوهش های انجام شده

 

 

2-1- مقدمه

این فصل ابتدا به شرح الگوهای نظری، دیدگاه‌ها و نظریه‌های مرتبط در خصوص مسائل کم توانی و کیفیت زندگی پرداخته وسپس به پیشینه مطالعات انجام شده در داخل وتحقیقات انجام شده در خارج از ایران می‌پردازد.

 

 

2-2- سیر تحول کم توانی در طول تاریخ

در طول تاریخ همواره افراد کم توان وجود داشته اند. کم توانی قدمتی همپای تاریخ بشر دارد. مروری بر تاریخچه کم توانی نشان میدهد که در هر دوره‌ای از تاریخ، در هر فرهنگ و تمدنی و در همه طبقات اجتماعی، افرادی وجود داشته ا ند که از نظر فعالیت‌های اجتماعی و یا کنش‌های ذهنی پایین‌تر از حد طبیعی عمل نموده و نیازمند توجهات ویژه‌ای بوده اند، مطالعه در زندگی افراد دارای کم توانی در سراسر ازمنه تاریخی آشکار کننده این حقیقت تلخ است که رفتار غالب جوامع با این گروه از افراد ظالمانه و بدور و از هر گونه عدالت اجتماعی و رفتارهای انسانی بوده است. در گذشته‌های دور، در خانواده‌های فقیر، کودکان با کار خود در خدمت اقتصاد خانواده بودند، در شرایطی که خانواده با تلاش سخت و توان فرسا برای گذران زندگی دست به گریبان بود، کودکان بیشتر بعنوان افرادی برای کمک به معیشت خانواده درنظر گرفته می‌شدند. در چنین شرایطی کودکان دارای کم توانی که قادربه هیچ گونه کمکی به خانواده نبودند معمولاً بعنوان نیرویی سربار نگریسته می‌شدند. مردم تصور می‌کردند افرادی که با هنجارهای جامعه انطباق ندارند، دارای روح خبیث هستند و به همین دلیل این افراد، در معرض نابودی، فراموش شدن و طرد از جامعه قرار داشتند. یافته‌های باستان شناسان بیانگر این مطلب است که رفتارهای غیر عادی و ناسازگارانه افراد، توسط کاهن ها، کشیشان و جادوگران معالجه و مداوا می‌شد. با تغییر شیوه زندگی مبتنی بر شکار به اقتصاد کشاورزی تحولی در زندگی افراد دارای کم توانی رخ داد. برقراری ارتباط کلامی و زندگی گروهی از همین دوره آغاز شد. با ظهور این دوران، بنظر می‌رسد که فرصت برای افراد دارای کم توانی، حداقل در حد زنده ماندن، افزایش یافت. مصریان باستان اولین گروه‌هایی بودند که نسبت به افراد دارای کم توانی و زندگی آنان علاقمندی نشان دادند. در نوشته‌های قدیمی مصر(پاپیروس) توصیه‌ها و دستورالعمل‌های پزشکی، سحر و جادوهایی برای درمان بسیاری از بیماری‌ها آمده است. در این اسناد تاریخی، مطالبی نیز برای درمان عقب ماندگی ذهنی صرع، نابینایی و ناشنوایی ذکر شده است.

رومیان و یونانیان معتقد بودند که یک جامعه پویا و زنده از توان بالقوه شهروندان نشات می‌گیرد. آنان قوانینی را تصویب نمودند که بر اساس آن، افرادی که قادر نبودند به برتری جامعه کمک کنند، در اولین فرصت حذف شوند. برای یونانیان، کودکان ثروت و دارایی کشور محسوب می‌شدند. در شهر اسپارت یونان باستان، طبق قانون، نوزادان تازه متولد شده را نزد سالمندان می‌بردند تا مشخص کنند که آیا شهروند مناسبی خواهند شد یا خیر. کودکانی که از لحاظ جسمانی قادر به رشد و مستعد سلحشور و جنگجو شدن بودند بصورت رسمی توسط دولت پذیرفته می‌شدند، اما تا سن هفت سالگی نزد مادر باقی می‌ماندند. نوزادانی که دارای مشکلات بینایی و یا سایر کم توانی‌ها و نقص‌ها بودند در کوهستان‌ها رها و یا به امواج رودخانه‌ها سپرده می‌شدند. (میرخانی، 1378: 4-1)ارسطو در کتاب سیاست ذکر می‌کند: « باید قانونی باشد که هیچ فرد ناقصی حق ادامه حیات نداشته باشد » توجه به زندگی افراد دارای کم توانی در طول تاریخ از جنبه‌های پزشکی آغاز شد و مساله درمان، در مرحله اول اهمیت قرار داشت. بررسی‌های پزشکی مقدم بر آموزش استثنایی بود و هیچگونه امکانات آموزشی برای افراد دارای کم توانی، تا نیمه قرن هیجدهم، وجود نداشت. برای قرن ها، تصور می‌شد که افراد دارای کم توانی، تحت تاثیر قدرت مافوق نامرئی خدایانی قرار دارند که در بالای کوه و یا درختان زندگی می‌کنند و رفتارهای غیر عادی، ناشی از نیروی این خدایان است. در قرون وسطی، قوانین کلیسا تبعیضاتی بر علیه افراد دارای کم توانی ایجاد نمود. آنان حق استفاده از ارث، گواهی و شهادت در دادگاه را نداشتند و هم چنین از عقد قرارداد و سایر حقوق محروم گردیدند. در قرن سیزدهم موقعی که هنری سوم پادشاه انگلستان دارای یک دختر ناشنوا شد یک مورخ معاصر وی، دخترک را چنین توصیف کرد: «کودک گنگی که به درد هیچ چیز نمی‌خورد. » در قرن شانزدهم در آلمان افراد عقب مانده ذهنی داخل قفس محبوس می‌شدند. بیشتر افراد دارای کم توانی در قرون وسطی، یک زندگی فاقد امنیت و متزلزل را تجربه کردند. از حمایت عمومی نشانه‌ای وجود نداشت و مراقبت از افراد دارای کم توانی تحت حمایت کلیسا انجام می‌گرفت در این دوران نگرش‌های گوناگونی در خصوص عقب ماندگی ذهنی وجود داشت. بعضی‌ها حرکات وصحبت‌های زیر لب عقب ماندگان ذهنی را گفتگو با شیطان می‌دانستند و گروهی نیز آن را رابطه رمزآمیز بین فرد و الهام الهی تلقی می‌کردند. (همان: 7-5)

تجربه افراد دارای کم توانی در قرون وسطی، سرشار از سختی، محرومیت و انزوا بود. افراد دارای کم توانی در حکم دلقک‌های دربار در اجتماع پذیرفته می‌شدند اما نگرش غالب نسبت به آنها با خرافات و ترس همراه بود. اعتقاد بر این بود که این کم توانی‌هایی فکری و جسمی را شیطان به آنان داده است از این رو آنان موجوداتی گناهکار و شرور به حساب می‌آمدند. جوامع بدوی و قبایل اولیه که جهت بقا خود سخت تلاش می‌نمودند. افراد ضعیف و دارای کم توانی را که در تکاپوی زندگی موثر محسوب نمی‌شدند، طرد می‌کردند. به عنوان مثال اسپارت ها، کودکان ناقص الخلقه را طعمه گرگ‌ها می‌نمودند و مردم هند باستان افراد دارای کم توانی را به امواج خروشان رودخانه‌ها می‌سپردند، هم چنین در بسیاری از تمدن‌های باستانی رسم بر این بود که در سال‌های قحطی، تعدادی از افراد دارای کم توانی راقربانی می‌کردند زیرا اینگونه افراد را عناصری وابسته به شیطان می‌دانستند و به وجود ارواح خبیثه و حلول آنها در جسم و روح افراد دارای کم توانی معتقد بودند. در برخی تمدن‌ها که مذهب در آنها رسوخ کرده بود روش‌های انسانی‌تری در مورد افراد دارای کم توانی بکار رفته است بطوریکه در آئین کنفوسیوس معلم چینی و همینطور در دین پیامبر ایرانی زرتشت به وضوح خواسته شده که با افراد دارای کم توانی رفتاری انسانی داشته باشند. (علم سرشت، 371: 11) می‌توان گفت پس از عصر روشنگری و غلبه علم و دانش بر فضای جهان، گسترش و تعمیق اطلاعات، رفته رفته علم بر خرافات و سحر و جادو غلبه کرد. بطور کلی در طول تاریخ عقاید و نظرات مردم نسبت به افراد دارای کم توانی تحت تاثیر تحولات اقتصادی واجتماعی آن زمان بوده و فرهنگ ملت‌ها در آن عقاید و نظرات تاثیری شگرف داشته است.

 

 

2-2-1- روند تاریخی شرایط افراد دارای کم توانی

در منابع تاریخی سخن بسیاری از نحوه برخورد با افراد دارای کم توانی اعم از کشتن، قربانی کردن، ترحم و نگهداری از آنان در مراکز سرپوشیده و دور از دید مردم و جدا از جامعه به میان آمده است. در طی قرون، عقاید تعصب آمیز و نگرش افراد غیر دارای کم توانی، به میزان قابل ملاحظه‌ای تعیین کننده کیفیت زندگی و سرنوشت افراد دارای کم توانی بوده است. عکس العمل‌های مردم نسبت به این افراد را می‌توان به پنج مرحله تقسیم نمود:

  1. دوران حذف و طرد افراد دارای کم توانی از جامعه
  2. دوران نگهداری در نوا نخانه‌ها ودورکردن آنها از معرض دید مردم
  3. دوران نگهداری افراد دارای کم توانی در شبانه روزی‌ها بر اساس نوع کم توانی « خدمات موسسه‌ای »
  4. مرحله تشویق و حمایت افراد دارای کم توانی در راستای زندگی در کنار خانواده و جامعه « خدمات تلفیقی »
  5. مرحله خود شکوفایی که عبارت است از حمایت از افراد دارای کم توانی در جهت دست یابی به نهایت توانایی‌های خود.

خودشکوفایی به این معناست که هر فرد دارای کم توانی بتوانند از عهده بر آوردن نیازهای خود بر آید و با دستیابی به یک نقش مثبت در زندگی اجتماعی، بصورت مستقل، محترمانه و با کرامت زندگی کند در واقع این هدف می‌تواند آرمان توان بخشی باشد. (مقدم، 1385: 8-9)

 

 

2-2-1-1- آغاز تحول در وضعیت زندگی افراد دارای کم توانی

از بدو خلقت بشر، بیماری همواره همراه وی بوده است و اولین تلاش‌های انسان برای مهار بیماریها بوده، این دوره تاریخی را، پزشکی درمانی[1] گویند پس از کشف میکروب ها، با کتری ها، ویروس‌ها و… توجه به علل اکثر بیماری‌های عفونی و کشف میکروب‌های مختلف و توجه به موضوع واکسن‌ها و مصونیت‌های حاصله در اثر واکنش‌های گوناگون، بسیاری از بیماری‌ها مثل: آبله، وبا، طاعون و امثال آن درمان یا ریشه کن گردید. این دوره تاریخ پزشکی را دوره پیشگیری[2] نامیدند.

2-3- پیشنهاد برای پژوهش‌های آتی

– انجام پژوهش های کیفی در خصوص تجارب زندگی خانوادگی و مسائل پیرامون آن برای زنان دارای کم توانی.

– انجام پژوهش‌های کیفی در خصوص زندگی زناشویی، مشکلات عاطفی و نیازهای جنسی زنان دارای کم توانی.

– انجام پژوهش‌های کیفی در خصوص خشونت‌های اعمال شده در مورد زنان دارای کم توانی که بدلیل تعصبات فرهنگی همواره بصورت پنهان تداوم می‌یابد.

– انجام پژوهش‌ درباره کیفیت زندگی زنان کم توان سرپرست خانوار .

– مطالعه تطبیقی در خصوص سیاست‌های تدوین شده برای زنان دارای کم توانی در دیگر کشورها با کشورایران.

– انجام پژوهش‌های کیفی درخصوص تاثیر نگرش‌های منفی جامعه در برداشت از خود زنان دارای کم توانی.

– انجام پژوهش‌ در خصوص تاثیر جنسیت در کیفیت زندگی افراد دارای کم توانی.

2-4- محدودیت‌های پژوهش

– تعریف هرکس از کیفیت زندگی خود یک ذهنیت فردی می‌باشد که از شخصی به شخص دیگر تفاوت دارد، این متغیر در پاسخگویی به سوالات موثر بوده ولی از سوی پژوهشگر قابل کنترل نبوده است.

– احساسات، عواطف و شخصیت جامعه مورد مطالعه از جمله عوامل مداخله گری هستند که برپژوهش های مربوط به کیفیت زندگی تاثیر می‌گذارند.

– کمبود وقت، کثرت سئوالات وبی اعتمادی جامعه مورد مطالعه، به تاثیر اینگونه پژوهش ها موجب عدم دقت، بی حوصلگی وبی علاقگی و نیز تمرکز کمتر در پاسخگویی صحیح به سئوالات بود.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

منابع

منابع فارسی

  • کتاب
  1. بزرگ نیا، فاطمه(431368). ضایعات ص: 42-. نخاعی، چاپ اول، انتشارات سازمان بهزیستی کشور،
  2. پارک، جی.ای. پارک،ک(1376). کلیات خدمات بهداشتی، شجاعی تهرانی، حسین ، ملک افضلی،تهران، نشر سماط.
  3. روزن، ماروین. کلارک، جرالد. کبوتز، مارتین(1370). آموزش و درمان معلولین، میر حسنی،سید اکبر، چاپ اول، انتشارات رشد، ص: 30.
  4. علم سرشت، پریوش. دل پیشه، اسماعیل(1371). توان بخشی و بهداشت معلولین، انتشارات چهر ص:33.
  5. کریمی درمنی،حمید رضا (1385). توانبخشی گروه‌های خاص،تهران، انتشارات گستره. ، چاپ اول، ص: 21.
  6. قانون جامع حمایت از حقوق معلولان،انتشارات سازمان بهزیستی کشور،1385.
  7. نودهی مقدم، افسون (1385). مبانی توانبخشی، تهران، انتشارات دانشکده علوم بهزیستی و توانبخشی.
  8. هارتلی،سالی (388). توان بخشی مبتنی بر جامعه به مثابه بخشی از توسعه اجتماع و راهبرد کاهش فقر، پاکزاد منش،پروین . مشیری رودسری،علی . ،اسدی، محمد رضا، سازمان بهزیستی چهار محال بختیاری
  9. كوشا، مهروش (1381 ). زنان و معلولیت، ماهنامه پیام توان بخشی،ستاد گسترش توان بخشی مبتنی بر جامعه ، شماره 46 .
  10. میرخانی، سید مجید( 1378). مبانی توان بخشی، جلد 1، انتشارات دانشگاه علوم بهزیستی و توان بخشی، ص: 11 – 3.
  • پایان نامه
  1. ایروانی، ثمانه(1385).طراحی مجتمع علمی فرهنگی هنری معلولین با نگاه دوم(مناسب سازی شهری برای معلولین با تاکید بر مطالعات میدانی در شهر تهران)، پایان نامه کارشناسی ارشدرشته معماری دانشگاه آزاد اسلامی.
  2. باجلان،سارا(1387).بررسی وضعیت دسترسی افراد دارای کم توانی به امکانات و فضا های عمومی دانشگاه های شهر تهران در سال1387، پایان نامه کارشناسی ارشد،گروه مدیریت توانبخشی، دانشگاه علوم بهزیستی و توانبخشی.
  3. بابا زاده،ملوک (1381).بررسی میزان آگاهی،نگرش وعملکرد مسئولین شهر اصفهان در امر مناسب سازی شهری برای معلولین، پایان نامه کارشناسی ارشد،گروه مدیریت توانبخشی، دانشگاه علوم بهزیستی و توانبخشی.
  4. تاتینا بلداجی،ام لیلا( 1387 ). بررسی مقایسه ای کیفیت زندگی زنان سرپرست خانوار تحت پوشش سازمان بهزیستی وزنان سرپرست خانوارشاغل خدماتی شهر تهران، پایان نامه کارشناسی ارشد،گروه رفاه اجتماعی، دانشگاه علوم بهزیستی و توانبخشی.
  5. خالصی، محمد (1386). بررسی مقایسه ای کیفیت زندگی زنان غیر شاغل دارای تحصیلات عالی و فاقد تحصیلات عالی شهر قم، پایان نامه کارشناسی ارشد رفاه اجتماعی،دانشکاه علوم بهزیستی و توانبخشی، ص: 3.
  6. زارعی گونیانی، طیبه (1387). بررسی و مقایسه کیفیت زندگی افراد ضایعه نخاعی مقیم مرکز و مقیم خانواده در شهر تهران،پایان نامه کارشناسی ارشد کار درمانی روان ، دانشگاه علوم پزشکی و خدمات درمانی ایران.
  7. درود، نسترن(1386). بررسی مقایسه ی کیفیت زندگی افراد ضایعه نخاعی و افراد عادی در شهر تهران ، پایان نامه کارشناسی ارشد کار درمانی، دانشگاه علوم بهزیستی و توانبخش، ص: 150-130
  8. رسولی، اعظم (1382). بررسی کیفیت زندگی بیماران تحت درمان با دیالیز در مقایسه با دریافت کنندگان پیوند کلیه ، پایان نامه کارشناسی ارشد، دانشگاه علوم بهزیستی و توانبخشی
  9. شاهنده، هانیه(1382) . بررسی کیفیت زندگی معلولین ضایعه نخاعی انجمن ضایعات نخاعی شهر تهران، پایان نامه کارشناسی ارشد، دانشگاه علوم بهزیستی و توانبخشی.
  10. شریفیان ثانی و همکاران (1383). بررسی نیاز‌ها و مشكلات دختران و زنان دارای کم توانی در ایران، تهران، انتشارات دانشکده علوم بهزیستی و توانبخشی.
  11. شفیعی، عباس( 1378). بررسی ارتباط میان عوامل اقتصادی – اجتماعی و نیازهای معلولین در استان ایلام، پایان نامه کارشناسی ارشد مدیریت، دانشگاه علوم بهزیستی و توانبخشی.
  12. صفری شیرزی،حمیده (1383). مقایسه کیفیت زندگی دختران معلول ذهنی 20 -14 ساله استفاده کننده از خدمات حرفه آموزی دولتی با افراد مشابه از بخش خصوصی ، پایان نامه کارشناسی ارشد، دانشگاه علوم بهزیستی و توانبخشی.
  13. فرخی،جواد (1386). کیفیت زندگی وعوامل موثر بر آن در میان سرپرستان خانوار‌های ساکن تهران،. پایان نامه کارشناسی ارشد، دانشکده علوم اجتماعی،دانشگاه علامه طباطبایی.
  14. قاسم زاده، رویا( 1387). بررسی دیدگاه و تجربیات معلولین جسمی حرکتی شهر تهران در زمینه حقوق معلولین، پایان نامه کارشناسی ارشد، گروه مدیریت توانبخشی، دانشگاه علوم بهزیستی و توانبخشی.
  • فصلنامه
  1. حسینی، سیدحسن . صفری، فاطمه (1387). معلولیت، فقرو طرد اجتماعی، فصلنامه علمی، پژوهشی رفاه اجتماعی، دانشگاه علوم بهزیستی و توانبخشی، سال هشتم، شماره 30 و31.
  2. رضوانی،رضا. شکیبا، علیرضا. منصوریان،حسین (1387). ارزیابی کیفیت زندگی در نواحی روستایی،فصلنامه رفاه اجتماعی،شماره 30 و31.
  3. رفعتی، نرگس (1383). کیفیت زندگی و عوامل مؤثر بر آن در سالمندان 65 سال و بالاتر ساکن کهریزک تهران، مجله دانشکده بهداشت و انستیتو تحقیقات بهداشتی،شماره، 3 ،ص: 74-67.
  4. دانشپور، زهرا( 1385). مناسب سازی محیط شهری برای حرکت افراد معلول، تهران،مر کز پژوهش‌های مهندسی و پزشکی جانبازان و معلولین.
  5. علامی، مصطفی (1382). مجموعه مقالات همایش علمی جانباز و خانواده، پژوهشکده مهندسی و علوم پزشکی جانبازان، ص: 158 – 155.
  6. فاین، بن (1385). سرمایه اجتماعی و نظریه اجتماعی؛ اقتصاد سیاسی و دانش اجتماعی در طلیعه هزاره سوم، سروریان، سید کمال، تهران، پژوهشکده مطالعات راهبردی.
  7. کربلایی اسماعیل، سیما . مدیریان، احسان . موسوی، بتول (1386). بررسی میزان رضایت از زندگی در جانبازان زن ضایعه نخاعی، خلاصه مقاله. چهارمین کنگره سراسری ضایعات نخاعی، پژوهشکده مهندسی و علوم پزشکی جانبازان ، ص: 104-.103
  8. کریمی اصل، هادی . بهشتی، اعظم . علیزاده، مصطفی (1386 ). تأثیر نگرش و باورهای معلولان ضایعه نخاعی بهزیستی قم بر کیفیت زندگی و سلامت آنها ، خلاصه مقاله چهارمین کنگره سراسری ضایعات نخاعی پژوهشکده مهندسی و علوم پزشکی جانبازان، ص: 56-7 5 .
  9. کمالی، محمد (1383). حقوق بشر و ناتوانی. فصلنامه علمی، پژوهشی رفاه اجتماعی، دانشگاه علوم بهزیستی و توانبخشی، سال سوم و شماره 13.
  10. کوهپایه، جلیل. افتخار، حسن . نجومی، مریم (1380). بررسی مقایسه ای کیفیت زندگی دانش آموزان نابینا با همتای بینای آنها، فصلنامه پایش، سال اول، شماره اول.
  11. گروسی،سعیده . نقوی، علی (1387)، سرمایه اجتماعی وکیفیت زندگی در شهر کرمان، فصلنامه رفاه اجتماعی،شماره 30 و31.
  12. محمدی شاهبلاغی،فرحناز (1385). مبانی نظری پرستاری توانبخشی، تهران، انتشارات دانشکده علوم بهزیستی و توانبخشی.
  13. موسوی، بتول.منتظری، علی . سروش،محمد رضا (1386). مقایسه کیفیت زندگی جانبازان زن دچار ضایعه نخاعی و مراقبین آنها، خلاصه مقالات چهارمین کنگره سراسری ضایعات نخاعی، پژوهشکده مهندسی و علوم پزشکی جانبازان، ص: 59-60 .
  14. میرزا حسینی، حسن (1382). بررسی کیفیت زندگی شهروندان بالای 16 سال شهرستان قم و رضایت آنها از زندگی، سازمان مدیریت و برنامه ریزی کشور، استان قم
  15. نجات،سحرناز وهمكاران( 1385 ). استاندارد سازی پرسشنامه كیفیت زندگی سازمان جهانی بهداشت QOL-BREF ترجمه وروان سنجی گونه ایرانی، مجله بهداشت وانستیتو تحقیقات بهداشتی،دانشگاه علوم پزشكی تهران،شماره4.

منابع لاتین

  1. –Kirchner,Corinne E.-Gerber,Elaine G.- S mith,BrookeC.(2008),Designed to Deter: Community Barriers to Physical Activity for people with Visual, American journal of preventive Medicine, Apeil, 34: 4:pg346-352,4p.
  2. Farghar, Morgan. Defintion of quality of life: A taxonomy joutnai of Advanced nursing, 1995.
  3. – Deiio Buono , Marirosa , ourciuoil , Deleo , diego , ” Quality of life and longevity ” Jornal of age and ageing , 1998
  4. – Thecenter for health promotion, htip; / www. Utoronto. ca /q/
  5. -.Whit.R.J. INVISIBLE WOMAN: Social stre o types about with a physical disability. Depaul university , 1997
  6. – Han، (1986). Public Support for rehabilitation: The analaysis of US disability policy 1 121.، Handicap and Society
  7. – Thomas – C. (1999).Female forms:Experiencing and nderstanding disability.Philadefphia:OpenUnive
  8. – Hidden sisters: women and girls with Disabilities in the Asian and pacific Regain united nations 1995.
  9. – Darcy, Simon, Sketching The Terrain Of Adaptable & Accessible Housing,(2002), University OF Technology, Sydney.
  10. – Accessing Quality In The Design & Construction Of Buildings In NSW, April (2002), Physical Disability Council Of NSW.
  11. – Peat، (1997)Community Based Rehabilitation.WB Saunders Company Ltd
  12. – Declaration on the Rights of Disabhed person proclaimed by General Assembly Resolution 3447 of December 1975.
  13. – Lonsdale, Susan (1990). Women and Disability: The Experience of Physical Disability among Women. New York: Martin’s Press.
  14. – Morris, Jenny (1991). Pride against Prejudice. London: Women’s Press.
  15. – Hershey, Laura (1993). Coming out in voices. Women & Therapy, 14(3-4), 9-17.
  16. – Shakespeare, Tom (1996). Power and prejudice: Issues of gender, sexuality and disability. In Len Barton (Ed.), Disability and Society: Emerging Issues and Insights (pp. 191-214). London: Addison Wesley Longman Limited.
  17. – Morris, Jenny (1991). Pride against Prejudice. London: Women’s Press.
  18. – Kutner, Nancy G. (1987). Social ties, social support, and perceived health status among chronically disabled people. Social Science and Medicine. 25 (1), 29-34.
  19. – White, R.J. (1997) Invisible women: Social stereotypes about women with a physical disability. Unpublished paper. DePaul University.
  20. -Pawel, Michaele A.jan- Feb(2003). the ideological war against institutional child care.
  21. – AI- jaded M.S.AI-Asmeriak.AI-Moutaery K.R. Quality of Life in males with spina cord injury in Saudi Arabia. Saudi Medj. dec (2004) [ abs
  22. – Markovic, m, Rukwong,p & Chirawatkul ,s(2007) ” Quality of Life Perceptions of Middle-Aged Women Living with a Disability in Muang District, Khon Kaen,Thailand”J Med Assoc Thai Vol. 90 No. 8 2007
  23. -Stateof of the Art,public Report of work ,package No , 20,March 2003
  24. – Monavar Hosain, G.M & othrs(2002) “impact of Disability on Quality of life of rural disabled people in Bangladesh”.center for health and population
  25. – Pegg youlnn. America’s Disability Policy: Another Double Standard. 1994; vol. 9 p p
  26. Rosemary, B. et al, stress self management: An Intervention for women with physical disabilities women’s Health, 2006: 389-400
  27. j kamp. (2000), Quality of life aging with disability, the university of southern californiia.
  28. World Helth organization.(2008).document A29/INFDOC/1-1976.geveva. Switzeland.available at:http://www.hcdg.org/definition.htm.

پیوستها

پیوست یک: چک‌لیست اطلاعات دموگرافیک

به نام خدا

زنان معلول بخشی از جمعیت کشور مارا تشکیل می دهند آنان دارای مسائل و مشکلاتی هستند که بخشی ناشی از معلولیت آنها و برخی ناشی از شرایط اجتماعی و اقتصادی آنان است . که این امر کیفیت زندگی آنان را که هدف مطالعه این تحقیق می باشد تحت تأثیر قرار می دهد. این پرسشنامه با هدف بررسی کیفیت زندگی زنان نابینا ، ناشنوا و معلولین جسمی حرکتی تنظیم شده و پاسخ های شما مارا در رسیدن به هدفمان یاری خواهد کرد. اطلاعات جمع آوری شده صرفا جهت استفاده در یک تحقیق دانشگاهی به کار رفته و کاملا محرمانه باقی می ماند . قبلا از همکاری شما متشکرم.

1- سن: ………….

2- نوع معلولیت :       q جسمی ، حرکتی                            q  نابینا                               q   ناشنوا

3- وضعیت تأهل:      qمجرد                q  متأهل       q   مطلقه        q بیوه                 q  سایر

4- وضعیت تحصیلی:

qبی سواد       q ابتدایی              q  دیپلم              qدانشگاهی

5- وضعیت اشتغال :       qبیکار            q شاغل

6- اشتغال شما از چه نوعی است ؟

7- منبع درآمد :

q کار غیر دولتی ( نام ببرید:………………………..)

q مستمری بگیر مؤسسات دولتی ( نام ببرید: ……………………..)

q مستمری بگیر مؤسسات غیردولتی ( نام ببرید: ……………………..)

q حقوق بازنشستگی

q ندارد

q سایر

8- وضعیت بیمه خود معلول :

الف ) بیمه دولتی :  q دارد   ( نوع بیمه :  خدمات درمانی    تأمین اجتماعی      نیروهای    مسلح    سایر )

q ندارد

ب) بیمه مکمل :    q دارد  ( نام مؤسسه بیمه کننده :  …………………….. )

q ندارد

9-  وضعیت مسکن :     شخصی      استیجاری         سازمانی       q   سایر

10- میزان درآمد فرد معلول :

q  50000  تا 100000 تومان

q 100000   تا 200000 تومان

q 200000   تا 400000 تومان

q  400000  تومان به بالا

11 – آیا وضعیت شما در رابطه با جابجایی و رفت و آمد در دسترسی به امکانات موجود جامعه             ( پارک ها ، سینما ، کتابخانه،  اماکن و معابر عمومی ، مؤسسات دولتی ، دانشگاه ها ، و …..)  مناسب است ؟                    q بلی                 q  خیر

12- آیا شما به وسایل کمکی مورد نیاز خود به راحتی دسترسی دارید؟

q بلی                 q  خیر

13- آیا محل زندگی شما برای تردد آسان ، مناسب سازی شده است ؟

q بلی                 q  خیر

پیوست دو: پرسشنامه کیفیت زندگی

بسمه تعالی

پاسخگوی محترم:

این پرسشنامه مربوط به پایان نامه کارشناسی ارشد رشته مطالعات زنان و خانواده است. خواهشمند است به سؤالات زیر در مورد خودتان پاسخ دهید . این پرسشنامه بی نام است و اطلاعات شما به صورت فردی مشخص نمی شود و نتایج بصورت جمعی است.

1- کیفیت زندگی خود را چگونه ارزیابی می کنید؟

بسیار خوبq          خوبq            نه خوب و نه بدq               بد q             بسیار بدq

2- چقدر از سلامت خود راضی هستید؟

خیلی راضی q       راضیq     نه راضی و نه ناراضیq       ناراضی q           خیلی ناراضیq

3- چقدر درد جسمانی مانع کارهای مورد نظرتان می گردد؟

اصلا       یک کمی       اندازه متوسط       خیلی زیاد          حداکثر ممکن

4- چقدر برای فعالیت های روزمره نیازمند درمان پزشکی هستید؟

اصلا     یک کمی            اندازه متوسط              خیلی زیاد            حداکثر ممکن

5- چقدر از زندگی خود لذت می برید؟

اصلا       یک کمی       اندازه متوسط              خیلی زیاد            حداکثر ممکن

6- چقدر احساس می کنید که زندگی شما معنی دار است ؟

اصلا       یک کمی       اندازه متوسط    خیلی زیاد         حداکثر ممکن

7- چقدر قادر به تمرکز هستید؟

اصلا      یک کمی          اندازه متوسط        خیلی زیاد      حداکثر ممکن

8- چقدر در زندگی روزمره خود احساس امنیت می کنید؟

اصلا     یک کمی            اندازه متوسط              خیلی زیاد            حداکثر ممکن

9-  چقدر محیط اطراف شما سالم است؟

اصلا               یک کمی            اندازه متوسط              خیلی زیاد            حداکثر ممکن

10- آیا برای زندگی روزمره انرژی کافی دارید؟

اصلا               کمی           متوسط              اکثرا            کاملا

11 – آیا از ظاهر بدن خود راضی هستید؟

اصلا               کمی           متوسط              اکثرا            کاملا

12- آیا به اندازه احتیاج پول دارید؟

اصلا               کمی           متوسط              اکثرا            کاملا

13- چقدر به اطلاعات مورد نیاز روزمره خود دسترسی دارید؟

اصلا               کمی           متوسط              اکثرا            کاملا

14- چقدر امکان فعالیت های تفریحی دارید؟

اصلا               کمی           متوسط              اکثرا            کاملا

15- چقدر می توانید جابه جا شوید و تحرک داشته باشید؟

خیلی خوب          خوب            نه خوب و نه بد               بد              خیلی بد

16- چقدر از خواب خود رضایت دارید؟

خیلی راضی        راضی             نه راضی و نه ناراضی       ناراضی            خیلی ناراضی

17- چقدر از توانایی خود برای انجام امور روزمره زندگی رضایت دارید؟

خیلی راضی        راضی             نه راضی و نه ناراضی       ناراضی            خیلی ناراضی

18- چقدر از توانایی خود برای کار کردن ( اشتغال) رضایت دارید؟

خیلی راضی        راضی             نه راضی و نه ناراضی       ناراضی            خیلی ناراضی

19- چقدر از خودتان رضایت دارید؟

خیلی راضی        راضی             نه راضی و نه ناراضی       ناراضی            خیلی ناراضی

20- چقدر از روابط خصوصی خود رضایت دارید؟

خیلی راضی        راضی             نه راضی و نه ناراضی       ناراضی            خیلی ناراضی

21- چقدر از روابط جنسی خود رضایت دارید؟

خیلی راضی        راضی             نه راضی و نه ناراضی       ناراضی            خیلی ناراضی

22- چقدر از خدماتی که از دوستان خود دریافت می دارید راضی هستید؟

خیلی راضی        راضی             نه راضی و نه ناراضی       ناراضی            خیلی ناراضی

23- چقدر از شرایط محل سکونت خود رضایت دارید؟

خیلی راضی        راضی             نه راضی و نه ناراضی       ناراضی            خیلی ناراضی

24- چقدر از دسترسی خود به خدمات بهداشتی و درمانی رضایت دارید؟

خیلی راضی        راضی             نه راضی و نه ناراضی       ناراضی            خیلی ناراضی

25- چقدر از امکانات حمل و نقل خود راضی هستید؟

خیلی راضی        راضی             نه راضی و نه ناراضی       ناراضی            خیلی ناراضی

26- چقدر دچار حالاتی مانندخلق غمگین ، نا امیدی ، اضطراب و افسردگی می شوید؟

هرگز                 بندرت             نسباتا           اکثرا            همیشه

Abstract

 

The aim of this research is to study the effective socio-economic factors related to the quality of life of women with disabilities who are the members of certain NGOs in Tehran in 2009. This research is carried out based on a correlation technique.

A Sample of 126 women with disabilities who are active and permanent members of three NGOs in Tehran was chosen based on a proportional procedure. The data were collected through a demographic checklist as well as a WHO’s questionnaire on the quality of life. By using SPSS 14, the data were analyzed. Kolmogorov-Smirnov Test was employed to examine if the data on variable “quality of life” and its various dimensions are normally distributed. Then to test the relationship and correlation among the variables, certain methods, including Student’s t-test, Pearson’s correlation coefficient, and one-way analysis of variance were used accordingly.

The findings of the present study indicate a relationship between the socio-economic factors and the quality of life of women with disabilities. That is to say, certain factors such as regular employment, access to appropriate insurance services, access to necessary equipments , and access to facilities in the society are related to the quality of life of women with disabilities so that could contribute to improve their quality of life.

Key Words: women, disability, quality of life, socio-economic factors

 

Allameh Tabataba’i University

Faculty of Social Sciences

 

 

 

A Thesis submitted for the Degree of Master of Art in Women’s Studies

 

 

Title: Socio-Economic Factors Related to the Quality of Life of Women with Disabilities

 

 

 

Supervisor: Dr. Sayyed Ahmad Hoseini

 

Advisor: Dr. Homeira Sajjadi

 

By: ………………………

June, 2010

curative medicine -[1]

Preventive medicine -[2]

دیدگاهها

هیچ دیدگاهی برای این محصول نوشته نشده است.

اولین نفری باشید که دیدگاهی را ارسال می کنید برای “دانلود پایان نامه عوامل اقتصادی، اجتماعی مرتبط با كيفيت زندگي زنان دارای کم توانی”

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

29 − 25 =