new5

طراحی مجتمع تفریحی-توریستی با رویکرد اکوتکنولوژی

990,000تومان

توضیحات

192 صفحه

فایل word

 

پایان نامه برای دریافت درجه کارشناسی ارشد در رشته : معماری

گرایش: معماری

 

عنوان:

طراحی مجتمع تفریحی-توریستی با رویکرد اکوتکنولوژی (توسعه و ساماندهی پارک IT سنندج )

 

 

فهرست مطالب :

چکیده 5
فصل اول : کلیات تحقیق 6
مقدمه: 6
بيان مساله 6
اهمیت و ضرورت تحقیق: 8
اهداف کلی 9
سوالات تحقیق 9
ساختار فصول 10
فصل دوم : مبانی نظری 10
مقدمه 12
مفاهیم و مسائل اصلی اوقات فراغت و گردشگری 12
مفهوم اوقات فراغت 12
فعالیتهاي اوقات فراغت 13
گردشگری 13
جاذبه هاي گردشگري 15
طیف گردشگران 18
فعالیت های گردشگران 19
ضرورت طرح های گردشگری و نتایج آن 19
انواع توریسم 20
طبيعت گردي و گردشگري در طبيعت 20
تسهيلات و خدمات گردشگري 22
منابع گردشگری 23
مفاهیم و مسائل اصلی مربوط به پارک ها و باززنده سازی آن ها 23
تعریف پارک : 23
انواع پارکها : 24
طبقه بندی پارکها بر حسب اندازه ها: 25
طبقه بندی گروه مطالعات برنامه ریزی شهری وزارت کشور : 28
پارک محله ای : 28
باززنده سازی پارک ها 30
اکوتکنولوژی 38
مفهوم اكوتكنولوژی 39
معیار های طراحی معماری با رویکرد اکوتکنولوژیک 41
1- استحصال آب باران 57
2- آبیاری سیلابی 58
3- استحصال آب از سطوح عایق : شامل 58
فصل سوم : مروری بر ادبیات تحقیق و پیشینه تحقیق 80
پیشینه تحقیق در مورد توسعه و سامان دهی پارک ها 80
پارک هولم 83
پیشینه تحقیق در مورد معماري اکوتک 90
تاریخچه 90
گنبد پارلمان آلمان 91
برج‌های مسکونی سبز کوثر 96
نتیجه گیری 101
برنامه فیزیکی 102
جای گیری عملکردها و طراحی روابط فضاها: 102
ضوابط واستانداردها 107
احکام طراحی مجموعه توریستی تفریحی: 107
دسترسی آسان و متنوع 107
برنامه ریزی فضایی 107
قابلیت دسترسی: 114
سایبانها و سرپناهها 117
تجهیزات فضاهای بازی کودکان و نوجوانان 118
رابطه میان فعالیتها و وسایل مورد نیاز 118
رده بندی فعالیتهای آموزشی برای کودکان 14-0 ساله 120
بررسی فضاهای مورد نیاز و شرح استاندارد 123
سیستم سازه و تاسیسات : 134
سازه: 134
سقف کامپوزیت 134
سیستم 3DWall 135
تاسیسات : 135
فصل چهارم : روش اجراي تحقیق 136
مقدمه 136
روش تحقیق 137
روش جمع آوری اطلاعات 138
ابزار جمع آوری اطلاعات 139
روش تجزیه و تحلیل اطلاعات 139
فصل پنجم : معرفی بستر طرح 141
مقدمه 141
معرفی اجمالی استان کردستان و شهرستان سنندج 141
اقلیم کردستان 142
جمعیت و نیروی انسانی 142
منبع: (سالنامه آماری استان کردستان سال 1385). 143
وجه تسمیه کردستان 143
اقتصاد: 143
صنایع دستی 144
شهرستان سنندج 144
ویژگی های اقلیمی 146
دما 146
رطوبت 146
بارندگی 146
روز های یخبندان 147
باد 147
بررسی تابش آفتاب در سنندج 148
لرزه خیزی : 148
روند شکل گیری شهر سنندج 149
وجه تسميه شهر سنندج(سنه يا سنه دژ) 151
جاذبه های توریستی استان کردستان و سنندج 151
مراکز دیدنی شهر سنندج 153
ارتفاعات سنندج: 157
علت انتخاب شهر سنندج بعنوان محل مطالعه 158
مناطق کوهستانی 158
پشنهادات طراحی براي اقلیم سرد هماهنگ با طراحی پایدار 159
منطقة مورد مطالعه 160
توپوگرافی، جلوه های منظر و معرفی لکه ها: 168
نتيجه گيري: 175
فصل ششم : نتیجه گیری و پیشنهادات 176
ایده ها و راهکار های پیشنهادی 176
راهکارهای پیشنهادی سامان دهی پارک ها 176
راهکارهای پیشنهادی اقلیمی 181
راهکارهای پیشنهادی اکوتکنولوژیکی 182
راهکارهای پیشنهادی مربوط به طراحی حجم ساختمانی 183
فهرست منابع 189

 

 

 

 

 

 

چکیده

رشد و توسعه شهر، افزایش انواع آلودگی هاي زیست محیطی و بصري و کمبود فضاهاي باز شهري، لزوم توجه به پاركها و فضاهاي سبز را بیش از گذشته مطرح نموده است. این فضاها با تاثیرگذاري بر کیفیت محیط زیست شهري و ایجاد فضایی براي افزایش تعاملات اجتماعی، نقش با اهمیتی در توسعه پایدار شهري ایفا می نمایند . نتیجه این اهمیت ما را ملزم به طراحی اماکن تفریحی-توریستی جهت فراهم آوردن امکانات لازم برای فعالیت های تفریحی،اجتماعی،علمی و فرهنگی تمامی اقشار جامعه می نماید . از این رو سعی گردیده است با استفاده از راهکارهای مناسب در زمینه اکوتکنولوژی و با در نظر گرفتن ویژگی های طبیعی منطقه مورد نظر به راهکارهایی جهت طراحی مجتمع توریستی و ساماندهی پارک ها دست یابیم و این راهکارها را در طراحی سایت مورد نظر به کار گیریم .
روش تحقیق در این پژوهش تحلیلی-توصیفی است که از طریق مطالعات نظری پیرامون مبانی نظری به اصول و چهارچوب مورد نظر دست می یابد و با رویکردی کیفی سعی در به کار بستن اصول تبیین شده در امر طراحی در جهت سوال و ارائه راهکارهایی جهت باززنده سازی سایت مورد نظر دارد . روش گردآوری اطلاعات شامل مطالعه و بررسی كتاب ها ، مقالات ، ، اسناد و گزارش هاي موجود و وبرداشت های میدانی از منطقه موردنظر و همچنین روش تحلیل اطلاعات، استدلال منطقی می باشد.
کلید واژه : گردشگری ، اکوتکنولوژی ، توسعه و ساماندهی پارک ، مجتمع تفریحی-توریستی

 

 

فصل اول : کلیات تحقیق

مقدمه:

در دوران جديد، نياز به گذران مناسب اوقات فراغت از جمله نيازهای مهم افراد به شمار می رود. به طور كلی اوقات فراغت به زمانی اطلاق می گردد كه فرد كليه امور مقيدكننده مربوط به كار، خواب و ساير نيازهای اوليه را انجام داده و فارغ از چنين قيودی است. فعاليت فراغتی نيز به هر نوع مشغوليتی كه در اين زمان انجام می شود اطلاق می گردد كه می تواند شامل انواع فعاليت های ورزشی، هنری، علمی و… باشد. انجام چنين فعاليت هايی نياز به فضاهای متناسب خود دارد و لزوم توجه به مراكز تفریحی،توریستی و پيش بينی فضاهايی برای گذران مناسب اوقات فراغت در شهرها ضروری به نظر می رسد. تامین فضاهای تفریحی برای تعاملات، زندگی اجتماعی و حفظ حقوق نسل های آینده ،ضرورت حفظ تمامی امکانات طبیعی و تبدیل آن به مکان های تفرجی را ایجاب می کند .به گونه ای که در تعارض با پایداری و بقای مکان یاد شده نبوده و منابع آن بدون آسیب دیدگی برای نسل های آینده باقی بماند .

 

 

 

بيان مساله

در شهرنشینی جدید، به ویژه در شهرهای بزرگ به دلیل توسعه ابعاد کالبدی، سلطه حرکت سواره، جدایی کار و فراغت و جدایی از محیط طبیعی، ایجاد تعادل در روابط انسان و محیط و چگونگی سامان دادن به اوقات فراغت به عنوان یک نیاز اساسی مطرح گردیده و به یک محور اصلی در برنامه ریزی شهری و محیطی تبدیل شده است.به نظر برخی از جامعه شناسان، اهمیت فراغت در جامعه جدید شهری به اندازه‌ای است که از آن به عنوان چهارمین بخش فعالیت انسانی پس از کشاورزی، صنعت و خدمات یاد می‌کنند.(رشیدزاده و گندوانی، 4:1391).بنابراین فضاهای تامین کننده این بخش اساسی از فعالیت های انسانی می بایست کیفیت فضایی مناسبی داشته و دارای بخش های لذت بخش، امن، و خاطره انگیزی بود ، پارک های شهری و مجتمع های تفریحی از جمله فضاهایی هستند که در صورت طراحی و ساماندهی دقیق دارای ویژگی های فوق بوده و علاوه بر تاثیرگذاري بر کیفیت محیط زیست شهري، خدمات و فضایی براي افزایش تعاملات اجتماعی ایجاد کرده و از آنجاییکه موجب خوانایی شهر می گردند، علاوه بر هویت محلی، قسمتی از هویت ملی محسوب گشته و نقش با اهمیتی را در توسعه پایدار شهري ایفا می نمایند.توسعه پایدار استراتژي است که به دنبال حصول اقتصادي قوي، محیطی پاك و عدالت اجتماعی حاصل می شود. در حوزه محیط پاك، پارك هاي شهري عنصر مهمی در ایجاد یک شهر پایدار می باشند.
اکوتکنولوژی هم در چند دهه اخیر با بهره گیری از اصول توسعه پایدار علوم زیادی را تحت پوشش قرار داده است. این مفهوم در طراحی ابنیه به رویکردی اطلاق می شود که با توجه به آن، طراحی ساختمان بر اساس استفاده از برترین تکنولوژی روز دنیا، با پیروی از اصول توسعه پایدار و با هدف بهینه سازی مصرف انرژی و به حداقل رساندن آلودگی های زیست محیطی انجام می گیرد . تجلی این رویکرد، بیشتر در ساخت و ساز های کشور های پیشرفته مشهود است و توجه به منظر شهری با ایجاد بام سیز و دیوار سبز و استفاده از انرژی های پاک از مواردی است که حاصل تلفیق مفاهیم توسعه پایدار و توسعه شهری است.
از مصادیق مهم حرکت در راستای اهداف توسعه پایدار، توجه به بهینه سازی مصرف انرژی است. در پژوهش اربابیان (1380) به بهینه سازی مصرف انرژی در ساختمان پرداخته شده است. بهینه سازی به این نکته اشاره دارد که اکوتکنولوژی مخالف مصرف انرژی نیست بلکه به دنبال جلوگیری از اتلاف انرژی است. همچنین از اهداف اکوتکنولوژی، کاهش مصرف انرژی نیست بلکه استفاده بهینه از انرژی است. در ازای کل انرژی های مصرفی در جهان، سهم ساختمان، صنعت و حمل و نقل به ترتیب 50 %، 25 % و 25 % بوده است. لازم به ذکر است که انرژی در ساختمان در چهار بخش کلی مصرف می شود که به ترتیب، روشنایی با 25 درصد، گرمایش و سرمایش با 45 درصد، وسائل و تجهیزات با 15 درصد و میزان تلفات انرژی نیز 15 درصد برآورد شده است..
بنابراین در این پژوهش سعی شده که با بهره گیری از مفهوم اکوتکنولوژی که خود با استفاده از اصول توسعه پایدار بنیان نهاده شده، فضایی با تاثیرگذاري مثبت بر کیفیت محیط زیست شهري، خدمات و افزایش تعاملات اجتماعی طراحی کرد که بتواند نقش با اهمیتی را در توسعه پایدار شهري ایفا نماید و امکانات تفریحی و رفاهی لازم جهت رضایت استفاده کنندگان را فراهم آورد .

 

 

اهمیت و ضرورت تحقیق:

با توجه به اهمیت تفریح در جنبه های مختلف زندگی انسان لازم است بین انسان و طبیعت رابطه ای نزدیک برقرار گردد.از طرفی این رابطه باید به حفظ اکوسیستم و ارزش های طبیعی محیط بینجامد و در بلند مدت باعث حفظ و تثبیت آن گردد.لذا با توجه به رو به اتمام نهادن ذخایر انرژی تجدید ناپذیر و اثرات مخرب ناشی از ورود آلاینده های مصنوعی باید به دنبال راهکاری جهت حفظ ارتباط متقابل انسان و طبیعت بود.
از طرفی با نگاهی به تکنولوژی عصر حاضر در قلمرو زندگی فردی و تعمق در اثرات مثبت و منفی تکنولوژی در این زمینه ، می توان روند تغییرات رو به رشد نحوه زندگی انسان را احساس کرد. محصولات تکنولوژی که هر روز به بازار مصرف وارد می شود، فرهنگی جدید نیز با خود به ارمغان می آورند و انسان به عنوان یک مصرف کننده صرف تولیدات مادی و معنوی تکنولوژی، آن را می پذیرد و خود را بدان وابسته می داند. وابستگی که گهگاه موجب پایمال شدن ارزشهای انسانی نیز گشته است. برخی اندیشمندان همچون هربرت مارکوزه، نظریه عمومی خویش را در باب سلطه تکنولوژی چنین بیان می کند: تمامی جوامع صنعتی به واسطه اعتقادشان به علوم و تکنولوژی خود را با عقلانیت ابزاری تولید سازگار ساخته اند، عقلانیت ابزاری تمامی بخشهای فرهنگی ، سیاسی ، اجتماعی و اقتصادی جامعه را ناگزیر می سازد تا به اصل مهم بهره وری مادی وفادار بمانند. لیکن در اینجا مقوله ای به نام استفاده صحیح از تکنولوژی مطرح می گردد مبنی بر اینکه می توان از تکنولوژی به گونه ای صحیح بهره برد تا ارزشهای انسانی را تحت الشعاع قرار ندهد.
همچنین شرایط نامساعد محیطی شهرها، کمبود و نقایص فضاهاي باز و سبز شهري در کلان شهرهاي کشور، لزوم توجه به پارك ها و فضاهاي سبز شهري را به لحاظ عملکردهاي اکولوژیک و اجتماعی این فضاها بیش از گذشته مطرح نموده است. پارك شهري با تاثیر بر جنبه هاي مختلف محیطی، اقتصادي و اجتماعی که پایه هاي پایداري شهري می باشند، کیفیت زندگی و زیست پذیري شهرها را ارتقا داده و با کارکردهاي زیباشناختی خود در رسیدن به وضعیت مطلوبتر محیطی شهرها موثر هستند
دلیل انتخاب موضوع در این سایت پتانسیل بالای گردشگری آن بوده که با این وجود فاقد بخش های تجاری,تفریحی,آموزشی و خدماتی می باشد و بر خلاف نام گذاری آن به نام فناوری اطلاعات توجه مناسبی به جنبه های مختلف تکنولوژی در آن انجام نگرفته است.

 

 

اهداف کلی

این تحقیق بر اساس سه هدف کلی زیر تنظیم خواهد شد :
الف.ایجاد امنیت ،پویایی و حضور فعالیت های انسانی در سایت با بهره گیری از فناوری های روز دنیا
ب.طراحی مجموعه ای جهت سامان دهی خلاهای موجود در سایت در هماهنگی کامل با عناصر موجود
ج.بهینه سازی مصرف انرژی وکاهش آلاینده ها بوسیله تکنولوژی های روز و ارتباط مستقیم کاربران سایت با این تکنولوژی ها

همچنین از مهمترین اهداف عملیاتی تحقیق می توان به موارد زیر اشاره کرد :
الف – ساماندهی طبیعی-فضایی ودمیدن روح و ایجاد تحرک و پویایی در بخشی از شهر که به خاطر قرار داشتن در بخش اصلی گردشگری شهر دارای پتانسیل بالایی می باشد .
ب – حفظ و اعتلای ارزش های هویتی منطقه
ج – برنامه ریزی برای توسعه پایدار با بهره گیری از تکنولوژی
د– حفظ فرم و توپوگرافی طبیعی سایت و هماهنگی کامل آن با بستر پیرامون خود
ه – حفاظت از سایت و حاشیه اطراف آن و ایجاد حریم مناسب
و – ایجاد فرصت های مناسب شغلی در منطقه

 

سوالات تحقیق

1-چگونه با استفاده از رویکردهای اکوتکنولوژی می توان فضایی تفریحی برای تمامی اقشار جامعه طراحی نمود ؟
2- چگونه با طراحی مجتمع با رویکرد اکوتکنولوژی می توان توجه به مبحث انرژی و مصرف بهینه آن را همزمان با رضایت کاربران فراهم آورد؟
ساختار فصول
اين پژوهش در شش فصل تقسيم شده است، در فصل اول به کليات پژوهش پرداخته و سپس در فصل دوم(مباني نظري) به مباحث مربوط به گردشگری ، پارک ها و سامان دهی آن ها و تشریح اکوتکنولوژی می پردازد. فصل سوم رساله شامل دو بخش است، در بخش اول به تحليل و بررسي نمونه های موردي در رابطه با اکوتکنولوژی و توسعه و ساماندهی پارک های شهری پرداخته مي شود و در بخش دوم به ارايه استانداردها و ضوابط طراحي براساس دستورالعمل ها پرداخته مي شود. در فصل چهارم روش اجراي تحقيق که تحلیلی توصیفی است، مورد بررسی قرار می گیرد. فصل پنجم، در بخش اول به شناخت بستر طراحي که شامل ابعاد مختلف فرهنگي، جغرافيايي ، اقليم ، معماري و … و در بخش دوم به شناخت و تحليل سايت محل برگزيده پرداخته شده است. فصل ششم راهبردها استخراج شده و به معرفي مدارک و مستندات طراحي مي پردازد.

 

 

فصل دوم : مبانی نظری

تفریح وگردشگری (تعاریف و انواع)
پارک ها و باززنده سازی آن ها ومراکز تفریحی-توریستی
اکوتکنولوژی(اصول،اهداف و…)

مقدمه

در این فصل در بخش نخست به مباحث مربوط به اوقات فراغت و گردشگری وشرح انواع آن پرداخته ایم ؛ در بخش بعدی به تشریح مباحث مربوط به پارک های شهری و اصول ،اهداف و فرآیند توسعه و ساماندهی پارک ها و بررسی ارتباط آن با توسعه پایدار و بررسی مراکز تفریحی-توریستی و می پردازیم و سپس به معرفی اکوتکنولوژی و شرح اصول و اهداف آن و معیار های طراحی معماری با رویکرد اکوتکنولوژیک می پردازیم .

 

 

 

مفاهیم و مسائل اصلی اوقات فراغت و گردشگری

مفهوم اوقات فراغت

اوقات فراغت ساعت یا روزهایی است که فرد آن را به میل خودش، به منظور استراحت، تفریح و سرگرمی، افزایش معلومات و توسعه ي مهارت ها یا شرکت داوطلبانه در امور اجتماعی پس از انجام وظایف شغلی، خانوادگی و اجتماعی ضروری، براي پرداختن به فعالیتها و اشتغال هاي معینی که در این تحقیق فعالیت هاي فراغت نامیده شده است، صرف میکند. البته اوقات فراغت فرصت هایی است که به انسان دست میدهد؛ یعنی اختیار دارد که از زمان، بهترین بهره را ببرد و اگر آن را رها نماید دچار آسیب و اختلال روحی- اخلاقی خواهد شد. باید توجه داشت که اوقات فراغت با بیکاري، کار و تفریح هاي سالم متفاوت است؛ زیرا بیکاري، به معناي از دست دادن شغل(موقت یا دایم) و کار، به معناي گذراندن وقتی براي فعالیت خاص و با هدف خاص است که مبتنی بر اجبار اقتصادي، اجتماعی، اخلاقی و… است. تفریحهاي سالم نیز به نحوهي استفاده از اوقات فراغت دلالت دارد (نجات نعمت، 1391: 147).
اوقات فراغت، ساعاتی است که باید بدون اجبار، صرف اموری شود که شخص به آنها تمایل دارد و تا حد ممکن نباید با نفع اقتصادی، همراه باشد یا منبع درآمدی برای شخص، محسوب گردد؛ بلکه باید به کسب تنوع، ایجاد سرگرمی، فراهم آوردن امکانات رشد فکری و جسمی در راستای تعالی و رسیدن به ارزش های معنوی، منجر گردد.
الف)جدا بودن وقت فراغت از کار و مسوولیت هاي دیگر؛
ب) وجود میل، فعالیت هاي دلخواه و در نهایت، داشتن حق انتخاب؛
ج) نداشتن انگیزه و نفع اقتصادي (نجات نعمت، 1391: 147).

 

 

فعالیتهاي اوقات فراغت

فعالیت هاي اوقات فراغت فعالیت هایی است که پرداختن به آنها به طور معمول براي کسب فراغت صورت میگیرد. این فعالیتها عبارتند از: استراحت، دراز کشیدن، صحبت با افراد خانواده، رفتن به سینما، بازدید از موزهها و نمایشگاهها، گوش دادن به نوار موسیقی، تماشاي تلویزیون، شرکت در پایگاههاي بسیج، شرکت در مساجد و هیئات مذهبی(رفتن به نماز جمعه)، تماشاي مسابقه هاي ورزشی، مطالعه ي مجله، رفتن به پارك و مرکزهاي تفریحی، دیدار خویشاوندان و دوستان، قدم زدن در خیابانها، ایستادن سر کوچه و گذر، گردش در مرکزهاي خرید، بازي و ورزش، رفتن به تئاتر، گوش دادن به نوار مذهبی، گوش دادن به رادیو، تماشاي ویدیو، شرکت در کانون هاي فرهنگی، زیارت مکان هاي مقدس، اهل قبور و شهدا، مطالعه روزنامه، مطالعه کتاب، رفتن به مناطق خوش آب و هوا، انجام کارهاي هنري(غیرحرفه اي)، مسافرت، رفتن به اردو. فعالیتهاي عمده اوقات فراغت عبارتند از: (تفریحات ورزشها، کارهاي هنري، گشت و گذار و تفرج در بیرون شهر)، سرگرمیها، هنرهاي دستی و آموزش، ، گردشگري و تعطیلات، مشغولیات، تسهیلات و خرید فراغت با فراهم کردن امکان و فرصت برقراري روابط خانوادگی، دوستانه، گروهی و حرفه اي، به تقویت انسجام اجتماعی یاري می رساند و زمینه را براي انجام فعالیت هاي مشارکتی فراهم می کند؛ به عبارت دیگر فراغت هاي گروهی فرصتی براي تمرین مشارکت اجتماعی

 

 

 

گردشگری

گردشگري به عنوان يكي از عظيم ترين صنايع دنيا با بسياري از بخش هاي اصلي اقتصاد جهاني ارتباط دارد. هر پديده اي نظير گردشگري كه با ابعاد اقتصادي ، فرهنگي ـ اجتماعي و زيست محيطي زندگي بشر به شكل پيچيده اي در ارتباط بوده و بر سه سطح توليد ، ارائه و خدمات متكي باشد ، به آساني قابل تعريب نيست. در اين مورد در شماره 1991 مجلة اقتصاد مي خوانيم :
” تا كنون در خصوص ساختار تشكيلاتي صنعت گردشگري هيچ نوع تعريف قابل قبولي ارائه نشده است. هر نوع تعريفي در اين زمينه با خطر ارزش گذاري نادرست فعاليتهاي اقتصادي (كم ارزش يا خيلي با ارزش جلوه دادن فعاليت هاي اقتصادي) روبرو مي باشد. بنابر ساده ترين تعريف ، گردشگري صنعتي است كه موجب مي گردد تا افراد براي مدتي از خانه هاي خود خارج شده و جهت بازديد از ديگر نقاط جهان به سفر بپردازند و در طول مدت سفر نيز نيازهاي پذيرايي و اقامتي آنها را بر طرف مي نمايد” (فنل ،1383: 21).
كلاوسون وكنچ و ميشل معتقدند كه تركيب پيچيدة عوامل مختلف در سيستم اقتصادي ـ اجتماعي و عدم توجه جدي به آنها تعريف گردشگري را دشوار مي نمايد. در بيشتر موارد ، فاكتورهايي نظير روش هاي اصولي و فلسفي ، جهت گيري اسلوبي (روش شناسانه) و يا اهداف تحقيقاتي موجب مي گردند كه محورها و موضوعات اصلي مطالعات گردشگري متفاوت باشد. تعاريف مختلف گردشگري ، هر كدام با قواعد خواص خود ، ارتباط ميان تحقيقات گردشگري و رشته هاي مختلف علمي را منعكس مي نمايند. به عنوان مثال ، ويژگي هاي اساسي و پايه هاي نظري مشتركي را مي توان ميان مطالعات گردشگري و مطالعات مربوط به اوقات فراغت و تفرج پيدا نمود. جانسون ـ وربك و دايتورست معتقدند كه واژه هاي اوقات فراغت ، تفرج و گردشگري به شكلي ناپايدار اما هماهنگ به هم مرتبط مي باشند. اين روابط بر خصوصيات تجربي و عملي كه معيار و مشخصة اين واژه ها هستند، مبتني مي باشند. از طرف ديگر، در تعاريف اقتصادي و فني آماي واژه گردشگري ، معمولا از روش هايي استفاده مي گردد كه بر تردد افراد ميان مرزهاي سياسي و ميزان پولي كه از اين آمد و شدها به دست مي آيد، مبتني مي باشند. از اين رو، در اين تعاريف فاكتور تجربي انسان معمولاً ناديده گرفته مي شود (فنل ،1383 : 22).
صنعت گردشگري با رشته هايي نظير روانشناسي ، جامعه شناسي ، انسان شناسي ، جغرافيا و اقتصاد مرتبط است و به نظر مي رسد كه اين روابط در واقع نشان دهندة نوعي تعريف از اين صنعت است. اما ، علي رغم وجود ارتباط ميان گردشگري و ساير رشته هاي علمي افرادي نظير ليپر معتقدند كه واژه گردشگري را بايد به عنوان يك موضوع مستقل و منحصر به فرد تعريف نمود. ليپر بيان مي دارد كه براي تعريف اين واژه بايد از روشي استفاده كرد كه اصول گردشگري را در حول و حوش يك ساختار صنعتي بنا نهاد. وي صنعت گردشگري را سيستم بازي در نظر مي گيرد كه پنچ عنصر موجود در آن با محيط زيست داراي واكنش هستند. اين عناصر عبارتند از :
1. انسان متحرك
2. منطقة توليد
3. منطقة انتقال
4. منطقة مقصد
5. صنعت گردشگري
تعريف ليپر شبيه تعريفي است كه وال و ماتيسون از واژة گردشگري بيان نموده اند. آنها گردشگري را شامل سه عنصر اصلي مي دانند كه عبارتند از :
1- عنصر فعال كه شامل مسافرت به مقصد مورد نظر است.
2- عنصر ايستات يا غير فعال كه شامل توقف در مقصد است.
3- يك عنصر مهم كه از دو عنصر بالا نتيجه مي شود ، به تاثيرات گردشگران با سيستم اقتصادي ، اجتماعي و فيزيكي كه به طور مستقيم يا غير مستقيم با آنها در ارتباط هستند ، مربوط مي شود.
موريسون و ميل در سال 1985 گردشگري را به عنوان شبكه اي از بخش هاي مرتبط تعريف كرده اند. اين شبكه شبيه لانة عنكبوتي است كه با دست زدن به يك قسمت از آن ارتعاش حاصله در تمام سطح شبكه احساس مي گردد. آنها معتقدند كه گردشگري از چهار جزء اصلي زير تشكيل شده است :
1. بازار (دستيابي به بازار)
2. مسافرت و سياحت (خريد محصولات)
3. مقصد (شكل تقاضا)
4. بازاريابي (فروش محصولات)
اسميت با تاكيد بر دشوار بودن ارائه تعريفي جامع از واژة گردشگري بيان مي دارد كه واقع گرايانه ترين روش براي تعريف اين واژه پذيرش تعاريف مختلف گردشگري است كه هر يك هدف خاصي را دنبال مي نمايند. تجربه نيز ثابت نمود كه اين روش مي تواند عملي ترين روش براي تعريف گردشگري به حساب آيد ، گردشگري به عنوان شبكه مرتبطي متشكل از گردشگران و سرويس هاي خدماتي مربوطه (تسهيلات ، جاذبه ها ، حمل و نقل و مهمان پذيري) كه براي تسهيل سفر گردشگران فراهم و استفاده مي گردند ، تعريف شده است. بر اساس مصوبات سازمان جهاني جهانگردي ، گردشگر بدين صورت تعريف مي شود : ((فردي كه براي داشتن اوقاتي خوش حداقل براي يك شب به مسافرت بپردازد))، اما در مورد جهانگردان بين المللي اين مدت نبايد بيشتر از يك سال باشد و براي مسافران داخلي ( افرادي كه در كشور خودشان به مسافرت مي پردازند ) بايد شش ماه در نظر گرفته شود. همچنين ، هدف اصلي آنها از انجام سفر مي بايست صرفاً باديد از نقاط توريستي باشد ، نه اين كه براي انجام فعاليت هاي اقتصادي و كسب منافع مادي و غيره به منطقه سفر كرده باشند (فنل ،1383: 23-24).

 

 

جاذبه هاي گردشگري

تعريف جاذبه : هر پديده يا عامل انگيزشي كه در مقصد جذابيت ايجاد كرده و منجر به مسافرت فرد يا افرادي از نقاط مختلف به مقصد گردشگري شود جاذبه ناميده مي شود .جاذبه ها را در ادبيات گردشگري به دو دسته تقسيم
مي كنند . جاذبه هاي طبيعي و جاذبه هاي فرهنگي كه هر كدام از اين انواع طيف متنوع و گوناگوني از پديده ها را به خود اختصاص مي دهند. وجود جاذبه ها يكي از مهمترين دلايل مسافرت مردم به يك مقصد خاص است . جاذبه هاي گردشگري به عنوان عامل جذب با توجه به ويژگيهاي خاص و جذابيتهايي كه دارند، مي توانند گردشگران را از نقاط مختلف و سرزمينهاي دور به سمت خود بكشانند . هر چقدر جاذبه گردشگري متنوع تر،منحصر بفردتر و جذاب تر باشد از قدرت كشش بالاتري برخوردار خواهد بود و در نتيجه حوزه نفوذ وسيعتري خواهند داشت . اهميت جاذبه ها به حدي است كه وجود امكانات اقامتي و پذيرائي، فروشگاههاي سوغاتي، و صنايع دستي حداقل به وجود چند جاذبه اوليه بستگي دارد كه اين جاذبه هاي او ليه ممكن است به صورت منفرد بوده و يا اينكه با جاذبه هاي بزرگتر يا كوچكتر خود تركيب شده باشند (طرح جامع توسعه گردشگري استان تهران،1385).
صنعت گردشگري از تعدادي عناصر كليدي تشكيل مي گردد كه جهانگردان به منظور دستيابي به اهداف عام و خاص خود و نيز رفع احتياجاتشان در نقاط توريستي به آنها متكي مي باشند (فنل ، 1383 :24).
مك كنل جاذبه هاي گردشگري را به عنوان رابطة عملي و تجربي ميان گردشگر ، مكان و يك علامت مشخصه توصيف مي نمايد. گردشگر مبين جزء انساني ، مكان شامل مقصد حقيقي يا محيط فيزيكي مي باشد و علامت مشخصه مبين برخي اشكال اطلاعاتي است كه گردشگر جهت شناسايي و فهم يك جاذبه خاص از آن استفاده نمي نمايد. لئو در اين مورد ديدگاه متفاوتي دارد و استدلال مي كند كه تحت شرايط فوق الذكر (گردشگر ، مكان و علامت مشخصه) هر چيزي كه مي تواند به عنوان يك جاذبه واقعي مطرح باشد ، حتماً شامل خدمات و تسهيلات نيز خواهد بود. وي به منظور تاكيد بر خصوصيات ذهني و عيني جاذبه ها توجه به سه نگتة ذيل را حائز اهميت مي داند :
ـ علامت مشخصه : ويژگي منحصر به فرد و محسوس يك منطقه را توصيف مي نمايد. هر منطقه يا مكان با يك نام ويژه و معمولا در ارتباط با مناطق كوچكتر شناخته مي شود. اين روش متداول ترين شكل مطالعة جاذبه ها در صنعت گردشگري است.
ـ ساختار تشكيلاتي : در اين مورد جاذبه ها موضوع اصلي نبوده وبيشتر به ماهيت مكاني ، ظرفيتي و زماني آنها تاكيد مي گردد. اين سلسله مراتب بر اندازه و وسعت منطقه اي كه توسط جاذبه اشغال مي شود ، مبتني مي باشد.
ـ ذهنيت يا ادراك : مكاني كه احساس گردشگر بودن را در شخص تقويت مي كند. جاذبه ها مكانهايي هستند كه احساسات گردشگر را بر مي انگيزانند. رلف اين نوع احساسات را احساسات دروني و بروني نام گذاري نموده كه با اصالت و حقيقي بودن مناطق سفلي و علياي (‌دور افتاده و پيشرفته ) مك كنل متناسب و مرتبط است.
ليپر با متناسب نمودن الگوي مك كنل به صورت تعريف سيستم ها ، بيان مي دارد كه جاذبه هاي گردشگري ترتيبي نظام مند از سه عنصر مي باشند. اين عناصر عبارتند از :
فردي با نيازهاي گردشگري ، هسته يا بخش مركزي (‌هر نوع ويژگي يا خصوصيت مكاني كه مورد بازديد قرار مي گيرد ) و حداقل يك علامت مشخصه ( يا همان اطلاعات مربوط به بخش مركزي ).
روش ليپر در تعريف جاذبه ها در آثار گان نيز منعكس مي باشد. گان در مورد اهميت جاذبه ها در تحقيقات گردشگري مطالبي را به رشته تحرير در آورده است. مدلي كه گان براي تعريف جاذبه هاي گردشگري تهيه نموده از سه بخش مجزا تشكيل مي گردد :
1- مركز يا هستة مركزي جاذبه
2- كمربند ايمني ، فضايي است كه بخش مركزي را در بطن خود قرار مي دهد. به عبارتي بخش مركزي به وجود اين بخش نيازمند است.
3- منطقه انتهايي يا توق كه شامل ساختار زير بنايي مطلوب مانند مراكز بهداشتي و اطلاعاتي براي گردشگر مي باشد.
گان بيان مي دارد كه فقدان هر يك از سه جزء فوق موجب نقصان جاذبه شده و مديريت آن را با مشكل مواجه مي نمايد.
برخي از مولقان نظير پيرس ، گان و ليپر به اين واقعيت اشاره مي نمايند كه جاذبه هاي گردشگري از لحاظ اندازه در سلسله مراتب خاصي قرار دارند.
اندازة آنها از جاذبه هاي بسيار اختصاصي و كوچك موجود در يك مكان تا جاذبه هاي كشوري و قاره اي متنوع بوده و همين امر تجزيه و تحليل اين مناطق را پيچيده تر مي سازد.
در نتيجه از لحاظ وجود جاذبه ها در مناطق مختلف و بين منطقه اي و نيز انواع كساني كه از آنها بازديد مي كنند ، مي توان جاذبه ها را به دو دسته مركزي و حاشيه اي تقسيم كرد.
تعداد و نوع جاذبه هايي كه گردشگران و يا گروه هاي گردشگري از آنها بازديد به عمل مي آورند موقعت هاي مطلوبي را ايجاد مي نمايند كه مبين نقش انواع مشخص گردشگران موجود در يك پايانة تفريحي است. بر اساس تجزيه و تحليل فاكتورهاي مكاني ، زماني و ساير فاكتورهاي رفتاري مي توان گردشگران را بر اساس نوع سفر و نوع استفاده از جاذبه هاي منتخب طبقه بندي نمود ( يكي از انواع گونه شناسي گردشگران ).
به عبارت ديگر ، مي توان چنين تصور كرد كه گروه هاي گردشگري بر اساس نوع جاذبه هايي كه براي بازديد انتخاب مي نمايند و بر اساس مدت زماني كه براي بازديد از اين جاذبه ها صرف مي نمايند ، متفاوت هستند. از تعاريف و مفاهيم مربوط به صنعت گردشگري چنين بر مي آيد كه اين صنعت مي بايست براي گردشگران علاقمند به جنبه هاي مختلف يك منطقه ، طيف وسيعي از فعاليت را در بر مي گيرد. به عنوان مثال ، ممكن است در يك منطقه و مقصد خاص گردشگري ، ايجاد يك مجموعة چند منظوره از موقعيت ها و فرص هاي گردشگري ( اختصاصي ترين موقعيت تا عمومي ترين فرصت گردشگري ) براي كساني كه در جستجوي تجربه هاي فرهنگي و طبيعي به شهرها ، روستا ها و محل هاي دور افتاده سفر مي نمايند ، امري لازم و مهم تشخيص داده شود (فنل، 1383: 25).

 

طیف گردشگران

گردشگران طیف بسیار وسیعی را تشکیل می دهند که با توجه به سن، جنس، شغل، تحصیلات، پایگاه اقتصادی و اجتماعی و نحوه نگرش دارای انگیزه ها و نیازهای مختلف فراغتی و تفریحی هستند و به فضاها و فعالیت های مختلف روی می آورند. شناسایی و تفکیک این گروه ها از جهت برنامه ریزی و سیاست های توسعه گردشگری حائز اهمیت است (شریفیان، 1392: 5).

.
.
.
.
.
.
.
.
.
.
.
.
.
.
.
.
.
.
.
.

فهرست منابع

منابع فارسی:
دیوید ای . فنل. (1383). مقدمه ای بر طبیعت گردی، ترجمه جعفر اولادی، انتشارات دانشگاه مازندران.
صبری، س، (۱۳۸۶) . طراحی اکولوژیک در جهت توسعه پایدار …
بیژن زاده، م، (۱۳۶۹) _ بررسی فضای سبز شهر تهران، …
حبیبی، م. و ملیحه، م. (۱۳۸۴) مرمت شهری. انتشارات دانشگاه تهران
توسلی، م. (۱۳۷۹) _ اصطلاح شناسی نوسازی و بهسازی شهری. …
میرزایی, شهره، ۱۳۸۶، باززنده سازی پارکهای شهری با نگرش توسعه پایدار، سومین همایش ملی فضای سبز و منظر شهری، جزیره کیش، سازمان شهرداریها و دهداریهای کشور
فتاحی, مهدی؛ محمد شجاعی و هانی اسدی، ۱۳۹۴، نقش راهکارهای اکوتکنولوژیک در طراحی بناها با رویکرد صرفه جویی درمصرف انرژی، دومین کنفرانس بین المللی پژوهش های نوین در عمران، معماری و شهرسازی، ترکیه، موسسه سرآمدهمایش کارین
لطیفی, محمد و نغمه علیزاد گوهری، ۱۳۸۸، معماری اکوتک از تئوری تا عمل
شریف خواجه پاشا, سپیده؛ ماهره مکاری و علی صفایی نسب، ۱۳۹۵، تکنو پلیس، شهر اکوتک سنگاپور نمودی از معماری هوشمند، کنفرانس بین المللی عمران، معماری، مدیریت شهری و محیط زیست در هزاره سوم، رشت، شرکت پیشگامان پژوهش های نوین
گلابچی، م.، ۱۳۹۱. “تعامل تکنولوژی و معماری، بررسی و نقد …
مژدگانی, اعظم السادات و رضا افهمی، ۱۳۹۵، برنامه ریزی طراحی ساختمان های اکوتک، دومین همایش بین المللی معماری، عمران و شهرسازی در آغاز هزاره سوم، تهران
قربانی سی سخت, پورمند و حمید اسکندری، ۱۳۸۸، معماری اکوتک، رویکردی زیست محیطی در معماری، سومین همایش تخصصی مهندسی محیط زیست، تهران، دانشگاه تهران، دانشکده محیط زیست
جهانگیری منش, پریسا و مهنوش محمودی، ۱۳۹۵، رویکرد پایداری و توسعه پایدار در طراحی مجتمع های تجاری – تفریحی، دومین کنفرانس ملی جغرافیاو برنامه ریزی،معماری و شهرسازی نوین، قم
شهسوار, بختیار؛ دکتر مسعود وحید وحدت طلب و دکترسیامک طلعت اهری، ۱۳۹۳، بررسی مبانی نظری طراحی مجتمع های تفریحی،توریستی،اقامتی،دومین همایش ملی چشم انداز نطنز در الگوی معماری و شهرسازی اسلامی در افق 1404، نطنز
آلن، ا، ساختمان‌ها چگونه عمل می‌کنند، ترجمه محمود گلابچی و …
تبنا, سامان، ۱۳۹۳، شاخصه های ساماندهی و بهسازی فضاهای سبز شهری با رویکرد توسعه پایدار شهری (نمونه موردی: پارک ملت مریوان)، دومین کنگره بین المللی سازه ، معماری و توسعه شهری، تبریز، دبیرخانه دائمی کنگره بین المللی سازه ، معماری و توسعه شهریتورکیلدسن، جورج. (1374). مبانی فراغت وتفریح، ترجمه ی زادبوم.
پیرمحمدی محمد. و رفیعی، وحید. (1394). تاثیر عوامل اقلیمی در طراحی ساختمان و راه رسیدن به طراحی پایدار، همایش ملی عمران با رویکردی بر توسعه پایدار.
ﺟﻐﺮاﻓﯿﺎي اﺳﺘﺎن ﮐﺮدﺳﺘﺎن. (1386)
سالنامه آماري. (1393). اداره کل ثبت احوال استان کردستان.
سالنامه آماری استان کردستان.(1385).
فرجی راد،عبدالرضا. و آقاجاني،سميه.(1388). تحليلي نو پيرامون گردشگري و جديدترين طبقه بندي آن، فصلنامه جغرافيايي سرزمين، علمي – پژوهشي، سال ششم، شماره 23.
لنگ، جان. (1381). آفرینش نظریه معماری، ترجمه عینی فر، علیرضا، انتشارات دانشگاه تهران.

محمودی، محمد. (1392). راهنمای گردشگری در استان های کردنشین، جلد اول، سنندج، انتشارات کردستان.
ميكاييلي تبريزي، عليرضا. و مهرمند، شهرزاد. (1389). طراحي پايدار فضاهاي گردشگري كوهستاني(مطالعه موردي: پارك طبيعت كوهسار تهران)، محيط شناسي، سال سي و هفتم، شمارة ۵۸.
نويفرت ارنست. (1384). اطلاعات معماری، نشرآب ، آينده سازان، چاپ اول.

منابع لاتین:
منابع اینترنتی:
سايت ميراث فرهنگي، صنايع دستي و گردشگري استان کردستان (1395). http://kurdistan.ichto.ir

دیدگاهها

هیچ دیدگاهی برای این محصول نوشته نشده است.

اولین نفری باشید که دیدگاهی را ارسال می کنید برای “طراحی مجتمع تفریحی-توریستی با رویکرد اکوتکنولوژی”

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

77 − 71 =

شناسه محصول: kord128 دسته: ,