مقایسه عملکرد ورزشکاران دوچرخه سوار در آزمون 4 کیلومتر بر حسب شاخصهای فیزیو لوژیکی

59,000تومان

توضیحات

دانشگاه شيراز

واحد بین ­الملل

 

پایان­ نامه کارشناسی ارشد در رشته تربیت بدنی و علوم ورزشی- فیزیولوژی ورزشی

 

 

مقایسه عملکرد ورزشکاران دوچرخه سوار در آزمون 4 کیلومتر بر حسب شاخصهای فیزیو لوژیکی

چکیده

 

هدف این تحقیق مقایسه عملکرد دوچرخه سواران در آزمون 4 کیلومتر بر اساس شاخص های فیزیولوژیکی بود. بدین منظور 30 نفر از دوچرخه سواران منتخب استان فارس با دامنه سنی    25 -18 سال و حداقل 3 سال سابقه فعالیت در این رشته ورزشی، به صورت داوطلبانه شرکت کردند.

آزمودنی ها در یک جلسه، آزمون 4 کیلومتر دوچرخه سواری را انجام دادند و رکورد آنها ثبت شد. صبح روز آزمون، برای تعیین غلظت هموگلوبین و میزان هماتوکریت از آزمودنی ها، خون گیری و برای اندازه گیری حجم ذخیره بازدمی و حجم بازدمی با فشار در ثانیه اول از آزمودنی ها، تست اسپیرومتری گرفته شد. برای تجزیه و تحلیل داده ها از نرم افزار spss 16 و روش آماری کروسکال والیس استفاده شد.

بر اساس یافته ها تفاوت معناداری بین عملکرد دوچرخه سواران در آزمون 4 کیلومتر و حجم ذخیره بازدمی (Sig=0/019)  و حجم بازدمی با فشار در ثانیه اول  (Sig=0/0001) مشاهده شد.  همچنین تفاوت معنی داری بین عملکرد دوچرخه سواران در آزمون 4 کیلومتر و میزان هماتوکریت آنان(Sig=0/003)  وجود داشت. اما تفاوت معنی داری بین عملکرد دوچرخه سواران در آزمون 4 کیلومتر و غلظت هموگلوبین آنان(Sig=0/319)  دیده نشد. {P=0/05 }

به طور کلی می توان نتیجه گرفت که بهبود و بالا رفتن این شاخص های فیزیولوژیکی ( میزان هماتوکریت، حجم ذخیره بازدمی و حجم بازدمی با فشار در ثانیه اول ) سبب بهبود عملکرد دوچرخه سواران و اجرای هرچه بهتر و در نتیجه کاهش رکورد آنان می شود. از این رو مربیان و ورزشکاران رشته های مختلف ورزشی می توانند در برنامه های تمرینی خود از روش هایی استفاده کنند که باعث بهبود و افزایش این شاخص های فیزیولوژیکی در ورزشکاران گردد.

واژه های کلیدی : دوچرخه سوار، آزمون 4 کیلومتر، حجم ذخیره بازدمی، حجم بازدمی با فشار در ثانیه اول، میزان هماتوکریت، غلظت هموگلوبین

فهرست مطالب

عنوان                                                                                                                      صفحه

فصل اول : مقدمه

1-1-بیان مسئله …………. 4

1-2-اهمیت و ضرورت تحقیق…… 6

1-3-اهداف تحقیق……….. 9

1-3-1-هدف کلی …. 9

1-3-2-اهداف اختصاصی …….. 9

1-4-سؤالات تحقیق …….. 9

1-5-تعریف واژه ها و اصطلاحات ………… 10

فصل دوم : مفاهیم بنیادی و ادبیات تحقیق

مقدمه…. 12

2-1- مفاهیم بنیادی ……….. 12

2-1-1- دوچرخه سواری ………… 12

2-1-1-1- تاریخچه دوچرخه سواری ….. 12

2-1-1-2- عوامل مهم در موفقیت دوچرخه سواران … 15

2-1-1-3- خصیصه نمای عملکرد ………. 15

2-1-2- تنفس ………… 16

2-1-2-1- نکات قابل توجه آناتومیکی …………… 17

2-1-2-2- اصول مکانیکی تهویه ریوی ………….. 19

2-1-2-3- ساختار دستگاه تنفس………… 20

2-1-2-4- منطقه جریان هوایی ………….. 20

2-1-2-5- مبادله گازها در ریه … 21

2-1-2-5-1-  تهویه حبابچه ای ……. 21

عنوان                                                                                                                      صفحه

2-1-2-5-2- نسبت تهویه به جذب اکسیژن ………. 22

2-1-2-6- کنترل تهویه ای ………. 23

2-1-2-6-1 عوامل عصبی ….. 23

2-1-2-6-2 عوامل هومورال… 23

2-1-2-6-3- PO2 پلاسما و گیرنده های شیمیایی ……… 24

2-1-2-7- اثر ورزش بر حجم جاری ….. 24

2-1-2-8- اثر ورزش بر تهویه دقیقه ای ……….. 24

2-1-2-9- اثر ورزش بر نسبت تهویه به جریان خون ………….. 25

2-1-2-10- سازگاریهای کوتاه مدت عملکرد ریوی هنگام فعالیت ورزشی ………….. 25

2-1-2-11- تهویه هنگام انتقال از حالت استراحت به حالت پایدار فعالیت ورزشی 25

2-1-2-12 اثر تمرین بر عملکرد ریه ….. 26

2-1-2-13 حجم ها و ظرفیت های ریه …………. 26

2-1-2-13-1- حجم ها و ظرفیت های ایستای ریه ……… 27

 2-1-2-13-2- حجم های پویای ریه ……… 29

2-1-3- خون …….. 30

2-1-3-1- ترکیب خون … 30

2-1-3-2- خون سازی ….. 30

2-1-3-2-1- هماتوپوئز ………. 31

2-1-3-3- دودمان سلول های خونی ….. 31

  2-1-3-4- اریتروپوئز ….. 31

2-1-3-5- هموگلوبین ….. 32

2-1-3-6- شاخص های هماتولوژی خون ………. 32

2-1-3-7- تعداد گلبولهای قرمز خون … 32

2-1-3-8- غلظت هموگلوبین ….. 33

2-1-3-9- محاسبه تغییر حجم پلاسما …………. 34

2-1-3-10- هماتوکریت …………… 35

2-1-3-11- میانگین حجم گویچه ای …………… 35

2-1-3-12- میانگین هموگلوبین گویچه ای …. 35

2-1-3-13-  میانگین تراکم هموگلوبین گویچه ای…… 36

2-1-3-14- اثر ورزش بر پارامترهای خونی …… 36

عنوان                                                                                                                      صفحه

2-1-3-15- آیا ورزش سبب ایجاد کم خونی می شود؟ …….. 37

2-1-3-16- تأثیر تمرین بر حجم خون و سلولهای قرمز خون ………. 38

2-1-3-16-1- تأثیر تمرین بر هموگلوبین ………….. 39

2-1-3-17- انتقال اکسیژن و دی اکسید کربن در خون ……. 39

2-1-3-17-1- انتقال اکسیژن ……….. 39

2-1-3-17-2- اشباع هموگلوبین ….. 39

2-2- ادبیات تحقیق ………….. 42

2-2-1- تحقیقات مربوط به تنفس ………….. 42

2-2-1-1- تحقیقات انجام شده در داخل کشور ………….. 42

2-2-1-2- تحقیقات انجام شده در خارج کشور ……….. 45

2-2-2-تحقیقات مربوط به خون………….. 50

2-2-2-1-تحقیقات انجام شده در داخل کشور…………… 50

2-2-2-2-تحقیقات انجام شده در خارج کشور… 52

2-2-3-تحقیقات مربوط به رشته 4 کیلومتر دوچرخه سواری……. 54

 فصل سوم:روش شناسی تحقیق

مقدمه…………. 59

3-1-روش تحقیق… 59

3-2-جامعه و نمونه آماری……….. 59

3-3-متغیر های تحقیق…… 60

3-3- 1-متغیرهای مستقل…… 60

3-3-2-متغیر وابسته…. 60

3-4-امکانات و ابزارهای مورد استفاده…… 60

3-5-روش جمع آوری اطلاعات… 60

3-5-1-اندازه گیری عملکرد آزمون دوچرخه سواری……….. 60

3-5-2-اندازه گیری حجم های ریوی…………. 61

3-5-2-1-روش کار با دستگاه اپیرومتر… 61

3-5-2-2-اندازه گیری ظرفیت حیاتی با فشار(fvc)…… 62

3-5-2-3-اندازه گیری ظرفیت حیاتی آهسته(SVC)…………… 63

3-5-2-4-اندازه گیری تهویه ارادی(MVV)……. 65

عنوان                                                                                                                      صفحه

3-5-3-اندازه گیری پارامتر های خونی………. 66

3-6- روش آماری جهت تجزیه و تحلیل اطلاعات………. 67

فصل چهارم : یافته های تحقیق

مقدمه…… 69

4-1- ویژگی های جمعیت شناسی شرکت کنندگان …………… 69

4-2- تجزیه و تحلیل توصیفی داده ها…. 70

4-2-1- جدول شاخص های آمار توصیفی …………… 70

4-2-2- نمودار های پراکندگی متغیر های تحقیق………….. 70

4-3- تجزیه و تحلیل استنباطی داده ها……… 76

4-3-1- سوال اول…….. 76

4-3-2- سوال دوم……….. 77

4-3-3- سوال سوم…. 79

4-3-4- سوال چهارم… 80

فصل پنجم : بحث و نتیجه گیری

مقدمه …………… 83

5-1- خلاصه تحقیق ……….. 83

5-2- نتایج تحقیق ………….. 84

5-3- بحث و بررسی و نتیجه گیری ………. 84

5-4- محدودیت های تحقیق ……….. 87

5-4-1- محدودیت های قابل کنترل ………….. 87

5-4-2- محدودیت های غیر قابل کنترل ….. 87

5-5- پیشنهادات …………… 87

5-5-1- پیشنهادات کاربردی ……….. 87

5-5-2- پیشنهادات پژوهشی…………. 88

فهرست منابع و مآخذ

منابع فارسی ……….. 89

منابع انگلیسی…………. 94

فهرست جداول

عنوان                                                                                                                      صفحه

جدول(2-1)  فاصله مرجع هماتوكریت و گلبول قرمز خون انسان…………. 33

جدول (2-2) فاصله مرجع غلظت هموگلوبین خون انسان…………. 34

جدول(4-1)ویژگی های جمعیت شناسی شرکت کنندگان………… 69

جدول( 4-2) آماره های توصیفی متغیرهای اندازه گیری شده….. 70

جدول (4-3) نتیجه آزمون کروسکال والیس برای متغیرهای حجم ذخیره بازدمی و عملکرد آزمون4 کیلومتر  76

جدول (4-4) نتیجه آزمون کروسکال والیس برای متغیرهای حجم بازدمی با فشار در ثانیه اول و عملکرد آزمون 4 کیلومتر     78

جدول (4-5) نتیجه آزمون کروسکال والیس برای متغیرهای میزان هماتوکریت و عملکرد آزمون 4 کیلومتر    79

جدول (4-6) نتیجه آزمون کروسکال-والیس برای متغیرهای غلظت هموگلوبین و عملکرد آزمون 4 کیلومتر  80

فهرست شکل ها

عنوان                                                                                                                      صفحه

شکل(2-1)تبادل گازی بین دستگاه های گردش خون و تنفس…. 17

 شكل (2-2) اندازه حجم­ها و ظرفیت­های ایستای ریه …… 27

 شکل (2-3) منحنی تجزیه اکسی هموگلوبین…….. 40

 شکل (2-4) اثر درجه PH   خون بر منحنی تجزیه اکسی هموگلوبین…………… 41

 شکل(2-5)اثر درجه حرارت خون بر منحنی تجزیه اکسی هموگلوبین…………… 41

شکل (3-1) متغیرهای قابل سنجش در طی تست F.V.C………… 63

شکل (3-2): متغیرها قابل اندازه­گیری در طی تست S.V.C……… 65

شکل (3-3): حداكثر تهویه ارادی M.V.V… 66

شکل (4-1) نحوه پراکندگی رکورد دوچرخه سواران در آزمون 4 کیلومتر………. 71

شکل (4-2)، نحوه پراکندگی میزان حجم ذخیره بازدمی دوچرخه سواران……… 72

شکل(4-3)، نحوه پراکندگی میزان حجم بازدمی با فشار در ثانیه اول….. 73

شکل (4-4)، نحوه پراکندگی میزان هماتوکریت دوچرخه سواران…………. 74

شکل(4-5)، نحوه پراکندگی غلظت هموگلوبین دوچرخه سواران………….. 75

شکل(4-6) چگونگی پراکندگی متغیرهای  حجم ذخیره بازدمی  در آزمون 4 کیلومتر………… 77

شکل(4-7) چگونگی پراکندگی متغیرهای  حجم بازدمی با فشار در ثانیه اول در آزمون 4 کیلومتر 78

شکل(4-8) چگونگی پراکندگی متغییرهای میزان هماتوکریت  در آزمون 4 کیلومتر… 79

 شکل(4-9) چگونگی پراکندگی متغیرهای غلظت هموگلوبین در آزمون 4 کیلومتر…. 81

فصل اول

مقدمه

پیشرفت­های قابل توجه در زمینه تكنولوژی علی رغم مزایای بی­شماری كه از نظر سرعت و دقت انجام كارها برای انسان به ارمغان آورده، یكی از بزرگترین معضلات زندگی مدرن یعنی فقر حركتی را نیز در پی داشته است. آثار نامطلوب فقرحركتی بر سلامت عمومی باعث شیوع بیماری های غیر واگیر نظیر مشكلات قلبی- عروقی، مشكلات تنفسی و ناهنجاری­های وضعیتی شده است ( تقی زاده،1382).

مهمترین وظیفه افراد تحصیل کرده در زمینه تربیت بدنی و علوم ورزشی، توسعه و گسترش ورزش در بین عموم مردم، آگاه کردن افراد از عوارض ناشی از بی تحرکی و بیان فواید فعالیت بدنی می­باشد. با آگاهی از فواید ورزش و دوری از بی تحرکی و عادت به فعالیت، آنها در شرایط و وضعیت جسمانی مناسب تری قرار گرفته و علاوه بر طول عمر بیشتر، از بسیاری از بیماری­های جسمانی و روانی نیز دور خواهند بود (رزم آرا، 1377).

بنابراین، وظیفه یک متخصص در امور ورزش قبل از هر چیز تشویق افراد است و چه بهتر است که این تشویق و ترغیب از سنین پایین آغاز شده تا به این وسیله به هدف دوم که بهبود  وضعیت ورزش قهرمانی است، نایل شویم( معماری، 1381).

برای ارتقاء ورزش قهرمانی، نخست لازم است که عوامل موثر در افزایش کارایی و عملکرد ورزشکاران در رشته ورزشی و حتی ماده های مختلف یک رشته ورزشی آگاهی پیدا کرده، تا بدین ترتیب با شناخت تفاوتهای فردی افراد، وقت، هزینه و سرمایه های مالی و انسانی گزافی را به هدر ندهیم. با انتخاب افراد مستعد برای هر رشته ورزشی ویژه علاوه بر جلوگیری از اتلاف هزینه می توان پیشرفتهای چشمگیری در زمینه ورزش قهرمانی به دست آورد (موحدی،1372).

پژوهش های گوناگونی که از سالهای 1650 تا 1750 میلادی انجام شده و تا کنون نیز ادامه دارد، همگی مبین این امر هستند که عملکردهای حرکتی افراد با مشخصات فیزیکی و فیزیولوژیکی آنها ارتباط دارد. همچنین پژوهشهای زیادی نشان می دهند رشته های مختلف ورزشی و  حتی ماده های مختلف یک رشته ورزشی، نیازمند ویژگیهای خاص هستند. بنابراین  برای دستیابی به سطوح بالای موفقیت ابتدا باید از خصوصیات مورد نیاز هر رشته ورزشی آگاهی داشته، سپس به شناسایی افراد مستعد که دارای مشخصات آنتروپومتریکی و فیزیولوژیکی مطابق با ویژگیهای مورد لزوم آن رشته ورزشی هستند، بپردازیم تا با آموزش افراد منتخب هم فرصت برای تمامی افراد مستعد باز شده ، هم نتایج مطلوب تری به دست آید. بدین ترتیب، یک متخصص علوم ورزشی در دو زمینه سرمایه گذاری می کند:

 1) در زمینه سلامت افراد وعادت دادن آنها از دوران کودکی و نوجوانی به پرداختن به فعالیت بدنی و کسب فواید ناشی از آن از بدو کودکی.

2) در زمینه ورزش قهرمانی و ارتقاء سطح و تعداد ورزشکاران نخبه در کشور (موحدی،1374)  .

انجام فعالیت های ورزشی و استفاده صحیح از بدن، عامل تعیین کننده سلامتی است که سبب رهایی از تنش ها و فشارهای روانی می شود، زیرا توانایی های فرد را در مقابله با مشکلات افزایش می دهد. میزان توانایی و تحمل فعالیت های ورزشی در افراد مختلف متغیر است. این تفاوت با اجزای انتقال دهنده اکسیژن در خون ارتباط مستقیم دارد (ترکان،1375).

فعالیت شدید بدنی، ظرفیت تحمل و افزایش مصرف بیش از حد اکسیژن در بدن انسان، و گسترش اثر انتقال اکسیژن نیز به عواملی از قبیل حجم خون در گردش و ظرفیت حمل توسط خون وابسته است. ظرفیت حمل اکسیژن به وسیله غلظت هموگلوبین و تعداد گلبولهای سرخ شناور خون تعیین می شود. مطالعات بی شماری نشان می دهد که در اثر افزایش متابولیسم به هنگام فعالیتهای ورزشی، ترکیب خون تغییر می کند. برای مثال، گلبولهای سرخ افزایش و آب (پلاسما) کاهش می یابد که خود این امر افزایش غلظت و بالا رفتن قابلیت انتقال اکسیژن توسط خون شده و در نتیجه کارایی فعالیت بدنی بیشتر می شود. این موضوع نه تنها زمان تمرین را تحت الشعاع قرار می دهد، بلکه برای سلامتی ورزشکاران نیز جنبه حیاتی دارد (زبیگیو،1990)[1].

دوچرخه سواری ورزش مفرح و جذابی برای همه اقشار جامعه و یکی از راه های پر بار کردن اوقات فراغت است. دوچرخه سواری همچنین به عنوان ورزش قهرمانی جایگاه خود را در کشور ما پیدا کرده است و خوشبختانه در سالهای اخیر رشد چشمگیری در ورزش دوچرخه سواری قهرمانی دیده شده است.

با توجه به کمبود تحقیقات علمی در زمینه شناخت عوامل موثر در ارتقاء رکورد  ورزشکاران در رشته دوچرخه سواری کشور و ناکامی دوچرخه سواران ایرانی در مسابقات جهانی، المپیک و عدم حضور یکصد ساله دوچرخه سواران ایران در مسابقات حرفه ای دنیا باعث شد محقق در راه اعتلای ورزش دوچرخه سواری کشور تحقیقی با هدف مقایسه عملکرد دوچرخه سواران در آزمون 4 کیلومتر بر اساس شاخصهای فیزیولوژیکی آنان انجام دهد.

1-1-  بیان مسئله

همگان بر این نكته واقفند كه تنفس جزء جدا نشدنی حیات هر موجود زنده است كه توسط عمل هماهنگ دستگاه تنفس و گردش خون صورت می ­گیرد. دستگاه تنفس از مهم­ترین دستگاه­های حیاتی بدن محسوب شده و در كنار سایر دستگاه­ها، از اجزای اصلی تهیه اكسیژن برای عضلات و اعضای مختلف بدن می ­باشد. نقش این دستگاه در فعالیت ­های بدنی و
رشته­های مختلف ورزشی به ویژه رشته­های استقامتی حائز اهمیت است (گلین و فیشر،1979)[2].

دستگاه گردش خون وظیفه برآوردن نیازهای بافت ها یعنی حمل مواد غذایی به بافت ها، حمل فرآورده های زائد به خارج از بافت ها، رساندن هورمون ها از یک  قسمت بدن به قسمت دیگر و به طور کلی حفظ یک محیط مناسب در تمام مایعات بافتی برای بقا و عمل مناسب سلولها را بر عهده دارد (شادان،1377).

خون وظایف مفید بسیاری در تنظیم عملکرد طبیعی بدن به عهده دارد. حجم کل خون با اندازه و شرایط تمرینی فرد تغییر قابل توجهی می کند. حجم های خون بالاتر با توده خالص بدن بزرگتر و سطوح تمرین استقامتی بالاتر در ارتباط است. خون ترکیبی از پلاسما و عناصر متشکله است. عناصر خون شامل سلول های قرمز خون، سلول های سفید خون و پلاکت ها می باشد. درصدی از حجم کل خون که شامل سلول ها یا عناصر متشکله است، هماتوکریت نامیده می شود. سلول های قرمز خون، اکسیژن را در پیوند با هموگلوبین منتقل می کنند؛ کاهش در تعداد و عملکرد سلول های قرمز خون می تواند تحویل اکسیژن را محدود کند و بنابر این اجرای ورزشی را تحت تاثیر قرار دهد(ویلمور، 2008).[3]

نظر به اين­كه آمادگي قلبي- تنفسي يكي از مهم­ترين شاخص­هاي فيزيولوژيك آمادگي عمومي بدن است و نيز آمادگي هوازي مطلوب در قبال همكاري و هماهنگي دستگاه­ هاي قلب و تنفس ميسر مي باشد؛  بنابراين،  به همان اندازه  اهميت  قلب  و عروق و تحقيقات
بي­شماري كه دستگاه قلبي عروقي به خود اختصاص داده است، ضروري است درباره سلول های خونی و دستگاه ريوي و اثر این دو بر عملكرد ورزشکاران تحقيقات  بيشتري صورت گيرد. به طور كلي بيشتر تحقيقات انجام شده دربارة دستگاه ريوي و سلول های خونی در حوزة پزشكي و روي افراد مبتلا به بيماري­هاي انسدادي، بیماری های خونی  بوده و در حوزة فيزيولوژي ورزش نيز مطالعات مربوط به تأثير فعاليت بدني و ورزش و انواع آن  بر حجم های ريوي و پارامترهای خونی می باشد؛ که از آن جمله می توان به تحقیقات زیر اشاره نمود:

(خسروي، 1376) با بررسی تأثير يك برنامة تمرين تناوبي زير بيشينة شنا بر حجم­ها و ظرفيت­هاي پويا و ايستاي ريوي زنان ميان­سال نتيجه گرفت كه ظرفيت­هاي ايستاي ريوي زنان شناگر شامل ظرفيت حياتي و ظرفيت­هاي پوياي ريه (حجم بازدمي با فشار در ثانيه اول و درصد آن و نيز حداكثر تهويه ارادي و درصد آن) در گروه آزمايش به طور معناداري بالاتر از گروه كنترل است.

(هوانگ چوآنگ و وان اوزنز [4]،  2006) در پژوهشي كه روي تغييرات پاسخ عملكرد ريوي به يك برنامه تمريني كنترل ­شده 10 هفته­اي در افراد مسن كم ­تحرك انجام دادند، به اين نتيجه رسيدند كه تمرين هوازي با شدت بالا تاثير معناداري بر ظرفيت حياتي با فشار و حجم بازدمي با فشار در ثانيه اول دارد؛ در حالي كه تمرين هوازي با شدت متوسط بر ظرفيت حياتي با فشار اثر معنادار دارد.

 (کلاپ، 2000) دریافت تمرینات منظم ورزشی باعث تغییراتی در هموگلوبین، هماتوکریت و گلبول های قرمز خون گشته و باعث افزایش غلظت این فاکتور های خونی و همچنین خون می گردد؛ که به دنبال این سازگاری ها و تغییرات، عملکرد ورزشکاران طی این تمرینات بهبود پیدا خواهد کرد.

 از موضوعات مورد علاقه فیزیولوژیست های ورزشی مطالعه تاثیر فعالیت بدنی و ورزشی بر حجم ها و ظرفیت های ریوی و همچنین تاثیر فعالیت بدنی بر پارامترهای خونی می باشد و چون تفاوت این شاخص های فیزیولوژیکی اغلب به تفاوت های وراثتی نسبت داده شده است، موجبات غفلت از پرداختن بیشتر به توسعه و تاثیر این  فاکتورها بر روی عملکرد را فراهم آورده است (مک آردل[5]،1379) .

بهبود این شاخص های  فیزیولوژیکی می تواند در پیشرفت ورزشکاران اثرگذار باشد؛ لیکن با توجه به مطالعات محقق، تحقیقی در زمینه اثر این شاخص ها روی عملکرد ورزشکاران انجام نشده است. این مساله تا حدی ارائه یک نظر جامع درباره اثر این شاخص های  فیزیولوژیکی بر عملکرد را کمی با تردید روبرو نموده است و محقق را بر آن داشته است تا به این موضوع بپردازد که آیا ورزشکارانی که دارای شاخص های فیزیولوژیکی مناسب تری می باشند عملکرد بهتری دارند؟

1-2-ضرورت و اهمیت تحقیق

بسیاری از والدین علاقمند هستند فرزندانشان موفقیت در یک رشته ورزشی را تجربه کنند. برخی از والدین حتی ممکن است تمایل داشته باشند فرزند خود را در سطح نخبگان ورزشی و قهرمانان ملی و بین المللی ببینند. امروزه تحقیقات علمی در حوزه علوم ورزشی لزوم داشتن توانایی فیزیولوژیکی مناسب برای رسیدن به اوج قله قهرمانی در رشته های مختلف را به اثبات رسانیده است ( باشفاعت،1387).

اگر به خوبی به اطراف خود بنگریم، مشاهده خواهیم کرد که برخی افراد بعد از گذشت سالیان متمادی تلاش و تمرین، پیشرفت چندان در خور  توجهی در یک رشته ورزشی خاص نداشته و در عوض کسانی نیز بوده اند که به عبارتی راه صد ساله را در یک شب طی کرده اند و در مدت کوتاهی در زمره ورزشکاران تراز اول یک رشته ورزشی خاص قرار گرفته اند. این موضوع مساله داشتن یا نداشتن عوامل فیزیولوژیک مناسب برای کار و تلاش در یک رشته ورزشی خاص را مطرح می سازد ( بومپا[6]، 1985، هاره[7]، 1982 ).

استعدادهای بزرگی در زمینه دوچرخه سواری در کشور عزیز ما وجود دارد که در صورت آموزش و تمرین صحیح می توانند در آینده رشد و پیشرفت هر چه بیشتر آنها با این ورزش را در ایران سبب شود. ورزشکار باید به سطح مطلوب یا بهتر بگوییم عملکرد خوبی برسد و در ضمن سالم بماند ( فراهانی،1386 ).

چون هر رشته ورزشی ویژگیهای جسمانی و فیزیولوژیکی خاصی را می طلبد و ویژگی فیزیولوژیکی متفاوت نتایج متفاوت در عملکرد را رقم می زند.  بنابراین لازم است به دنبال افراد مستعد که دارای ویژگیهای فیزیولوژیکی ویژه مناسب برای هر رشته ورزشی بوده یا به عبارتی گزینش افراد مستعد باید بر مبنای اصول علمی قرار گیرد سپس یک برنامه دقیق و منسجم تمرینی برای افراد با ویژگی های متفاوت و تواناییهای مختلف تدوین شود تا افراد دارای قابلیتهای بیشتر بتواند برتری خود را نسبت به سایرین به معرض اجرا بگذارند. تأثیر عوامل فیزیکی مختلف بر روی عملکرد ورزشکاران تائید شده است ( ویلمور،1386 ).

ویژگیهای ساختاری و فیزیولوژیکی از جمله خصوصیاتی است که بین افراد متفاوت است و سبب تفاوتهایی در عملکرد و اجرای آنها می شود. رشته های ورزشی مختلف و حتی ماده های مختلف یک رشته ورزشی نیازمند ویژگی های فیزیولوژیکی خاص هستند (صباغیان راد،1380).

بنابراین می توان نتیجه گرفت ویژگیهای آنتروپومتریکی و فیزیولوژیکی می توانند بر عملکرد و اجرای ورزش تاثیر چشمگیری داشته باشند  (رزم آرا، 1377).

با توجه به ضرورت انجام تحقیقات ارتباط عملکرد فیزیولوژیکی در رشته های مختلف ورزشی برای دستیابی به مدالهای جهانی و المپیک و کمبود تحقیقات و اطلاعات مربوط به ارتباط این دو در رشته دوچرخه سواری محقق در پی پاسخگویی به سوال زیر می باشد :

عملكرد ورزشكاران بر حسب شاخصهای فیزیولوژیك نظیر حجم ذخیره بازدمی و حجم بازدمی با فشار در ثانیه اول، میزان هماتوکریت، غلظت هموگلوبین چگونه است ؟

تعیین و اندازه گیری عوامل فیزیولوژیکی از زمان مورد نیاز برای رسیدن به اوج عملکرد ورزشی (در یک ورزش خاص) توسط افراد برگزیده می کاهد، بکارگیری تمرینات علمی را تسهیل می کند، فعالیتهای قهرمانی را کم هزینه تر، کوتاه تر و کار آمدتر می کند.

آشنایی با پاره ای از حجم های تنفسی امکان شناخت فیزیولوژیکی تنفس و چگونگی عملکرد ریه ورزشکار می دهد (آل فاكس،1383 ).

در گذشته محققان عموماً عملکرد دوچرخه سواران نخبه را به وسیله ارزیابی vo2max، بازده قدرت، تجمع اسید لاکتیک در خون و… اندازه گیری می کردند. از آنجایی که بسیاری از روشهایی که برای اندازه گیری این پارامترهای فیزیولوژیکی استفاده می شوند، پر هزینه و وقت گیر می باشند، لذا محققان استفاده از سایر پارامترهای فیزیولوژیکی را پیشنهاد می کنند. علاوه بر روش های استاندارد طلایی برای مشخص کردن عملکرد دوچرخه سواران روش های دیگر مثل اندازه گیری کاهش حداکثر اکسیژن ذخیره ای و آستانه تهویه به محققان امکان می دهد تا به صورت مناسب تری عواملی را که در برتری و ضعف  یک  دوچرخه سوار تاثیر دارند را مشخص کنند ( ماتیو[8]،2004).

تحقیق حاضر موجب بررسی عوامل فیزیولوژیکی روی عملکرد دوچرخه سواران شده و موجب شناسایی عوامل موثر و تاثیر گذار بر اجرای هر چه بهتر عملکرد این ورزشکاران شده و در طرح ریزی برنامه های تمرینی و نیز بهبود و ارتقای سطح کیفی این ورزش موثر می باشد و در مجموع به پیشرفت ورزش دوچرخه سواری کمک می کند.

سعی شده است که با استفاده از تکنولوژی و دانش مبنی بر فیزیولوژی فعالیت بدنی، عملکرد ورزش را پیش بینی کنند، تا برنامه تمرینی لازم را تجویز کنند و یا نیروی بالقوه استثنایی ورزشکاران را تشخیص دهند ( ویلمور،1387).

همزمان با افزایش آمادگی جسمانی که حاصل فعالیت های ورزشی است، انتظار می رود ظرفیت حمل اکسیژن از طریق تغییرات عوامل خون بهبود یابد. با وجود این نتایج گوناگون و بعضا غیر همسو، سبب شده تا موضوع تاثیر فعالیت های ورزشی با شدت ها و مدت های مختلف بر عوامل هماتوژیکال، سطح مهارتی ورزشکاران و ارتباط آن با عوامل تشکیل دهنده بافت خون، دامنه تغییرات پاسخ عوامل سازنده خون بر فعالیت های ورزشی، در دستور کار پژوهشگران باشد (گائینی،1380).

پژوهشهای اندكی در زمینه دوچرخه و دوچرخه سواری گروه‌های سنی مختلف در سطح کشور انجام شده است، به همین علت نیاز به پژوهش بر روی گروه سنی خاص دوچرخه سواران از مدتها پیش احساس می‌شد.

اگرچه تحقیقاتی مثل ( بارک[9]،1986و نیومن،1992و کین[10]،1985و پیک[11]، 1989)اجزای مختلف سیستم انرژی را مشخص می کند. اما محققان کمی بر روی پارامترهای فیزیولوژیکی مهمی که با عملکردهای موفق دوچرخه سواری مرتبط اند تمرکز کرده اند، مخصوصا رشته 4 کیلومتر( ماتیو،2004) .

از آنجا که ورزش دوچرخه سواری، ورزش بسیار جذاب و مفرحی می باشد، و قابلیت این را دارد که ورزشکار از سنین پایین تا میانسالی و حتی سنین پیری(البته نه به صورت حرفه ای) در این رشته به فعالیت بپردازد؛ و با توجه به این که این ورزش نیاز چندانی به زیرساخت های ویژه ندارد و به راحتی، حتی در جاده ها و در سایر مکان ها نیز قابل اجرا می باشد و برای بانوان نیز محدودیت چندانی ندارد؛ ونیز با توجه به این که دوچرخه سواری در کشور ما از جمله ورزش های نوپایی است که اگر به آن بها داده شود، می تواند در مسابقات بین المللی و المپیک مقام و مدال های با ارزشی کسب کند، محقق بر آن شد تا تحقیق خود را در زمینه دوچرخه سواری اجرا کند.

نتایج تحقیق حاضر میتواند به مربیان دوچرخه سواری برای طراحی برنامه های تمرینی در جهت ارتقا و بهبود عملکرد دوچرخه سواران کمک کند. همچنین فدراسیون  دوچرخه سواری و دیگر نهاد های مسئول در امر برنامه ریزی و مدیریت ورزشی نیز می توانند از تحقیق حاضر و تحقیقات مشابه در طراحی برنامه های کوتاه مدت و بلند مدت و همچنین گزینش ورزشکاران مستعدتر جهت بالا بردن کیفیت عملکرد تیم ها و مربیان در سطوح مختلف ورزش حرفه ای استفاده کنند.

در نهایت انجام چنین تحقیقاتی باعث ایجاد انگیزه در دوچرخه سواران و افراد علاقمند می شود تا به این ورزش روی بیاورند و به صورت جدی تر در این ورزش فعالیت کنند. باشد تا به این وسیله گامی هر چند کوچک در راه اعتلای ورزش کشور عزیزمان ایران برداشته شود.

1-3- اهداف تحقیق

 

1-3-1-هدف کلی

هدف کلی از انجام این تحقیق، مقایسه عملكرد دوچرخه سواران در آزمون 4 كیلومتر بر اساس  شاخصهای فیزیولوژیك می باشد.

1-3-2-اهداف تخصصی

1- مقایسه عملكرد دوچرخه سواران در آزمون 4 كیلومتر با حجم ذخیره بازدمی.

2- مقایسه عملكرد دوچرخه سواران در آزمون 4 كیلومتر با حجم بازدمی با فشار در ثانیه اول.

3- مقایسه عملكرد دوچرخه سواران در آزمون 4 كیلومتر با میزان هماتوکریت.

4- مقایسه عملكرد دوچرخه سواران در آزمون 4 كیلومتر با  غلظت هموگلوبین.

1-4-سؤالات تحقیق

آیا تفاوتی بین عملكرد دوچرخه سواران بر حسب  میزان حجم ذخیره بازدمی وجود دارد؟

آیا تفاوتی بین عملكرد دوچرخه سواران بر حسب میزان حجم  بازدمی با فشار در ثانیه اول وجود دارد؟

آیا تفاوتی بین عملكرد دوچرخه سواران بر حسب میزان هماتوكریت خون وجود دارد؟

آیا تفاوتی بین عملكرد دوچرخه سواران بر حسب غلظت هموگلوبین خون وجود دارد؟

1-5-تعریف واژه ها واصطلاحات

 

دوچرخه سواری: یکی از رشته های ورزشی پر نشاط و لذت بخش است که افراد با استفاده از دوچرخه های مخصوص در مسیرهای آسفالتی، ناهموار و پست دوچرخه سواری می کنند. ورزش دوم اروپا و از رشته های پر طرفدار ورزشی در کشور ما است که متاسفانه به علت پر هزینه بودن آن جوانان کمتری در سطح بالا قادر به ادامه فالیت هستند.

دوچرخه سواری تایم تریل: دوچرخه سواری که معمولاً در مسافتهای 80،15،10،4 کیلومتر به صورت انفرادی یا تیمی، مستقل از دیگر ورزشکاران یا تیمها برگزار می شود و ملاک رده بندی دوچرخه سواران یا تیمها، زمان (تایم)است و در پیست یا جاده برگزار می شود.

شاخصهای فیزیولوژیکی مورد بررسی در تحقیق حاضر عبارتند از: حجم ذخیره بازدمی، حجم بازدمی با فشار در ثانیه اول، میزان هماتوکریت، غلظت هموگلوبین.

دستگاه اسپیرومتر: دستگاهی است که برای اندازه گیری حجم ها و ظرفیت های ریوی استفاده میشود.

هموگلوبین[12]: مولکول هموگلوبین ترکیبی از یک پروتئین به نام گلوبین و چهار گروه دارای آهن به نام هم می باشد (آل فاکس،1383).

هماتوکریت[13]: نسبت حجم گلبول قرمز در خون را هماتوکریت گویند (گایتون،1377).

 حجم ذخیره بازدمی[14]: حجم هوایی است که می­توان بعد از پایان یک بازدم عادی با یک بازدم عمیق از ریه­ها خارج کرد و مقدار آن به طور طبیعی حدود 1100 لیتر است (دهقانی،1379).

حجم بازدمی با فشار در ثانیه اول[15]: حجم هوایی است که پس از یک دم کامل با قدرت و در یک ثانیه اول بازدم از ریه­ها خارج می ­شود و اغلب به صورت درصد ظرفیت حیاتی یا ظرفیت حیاتی زمانی بیان می­شود (سلطانی،1382).

 

 

 

 

فصل دوم

مفاهیم بنیادی و ادبیات تحقیق

مقدمه

این فصل شامل دو بخش مفاهیم بنیادی و ادبیات تحقیق می باشد. در این فصل محقق سعی دارد، نخست به بررسی مفاهیم بنیادی تحقیق که شامل توضیحاتی در مورد دستگاه تنفس، دستگاه گردش خون و ورزش دوچرخه سواری می باشد، پرداخته و سپس در ادامه نتایج تحقیقات انجام شده در داخل و خارج از کشور را در بخش ادبیات تحقیق مورد مطالعه قرار داده است.

2-1- مفاهیم بنیادی

 

2-1-1- دوچرخه سواری

2-1-1-1- تاریخچه دوچرخه سواری

[1] zbigiew

[2] Glyn and fisher

[3] wilmor

[4] Wahn osnesse  – Huang chuang

[5] Mc Ardel

[6]– bompa

[7]– horre

[8]– mathieu

[9]– burke

[10] -keen

[11] -pyke

[12] -hemoglobine

[13]– hematocrite

[14] -Expiratory reserve volume (EVR)

[15] -Forced Expiratory volume (FEV1sec)

فهرست منابع ومآخذ

منابع فارسی

آل فاكس، ادوارد؛ ماتیوس، دونالد.(1375).  فیزیولوژی ورزش، جلد دوم، ترجمه، اصغر خالدان، تهران، انتشارات دانشگاه تهران.

آل فاكس، ادوارد؛ ماتیوس، دونالد.(1383).  فیزیولوژی ورزش، جلد اول، ترجمه، اصغر خالدان، تهران، انتشارات دانشگاه تهران.

ابراهیم، خسرو؛ حلاجی، محسن.(1383). آشنایی با مبانی نظری و فرایند استعداد یابی ورزشی، تهران، بامداد کتاب.

ابوالحسنی، حسین. (1375). بررسی تاثیر یک دوره تمرین ویژه زیر بیشینه بر میزان تغییرات حجم ها و ظرفیت های ریوی مصدومان شیمیایی شهر اصفهان، پایان نامه کارشناسی ارشد، دانشگاه تهران، دانشکده تربیت بدنی و علوم ورزشی.

ادینگتون،ادگرتون.(1380). بیولوژی فعالیت بدنی، ترجمه، حجت الله نیك بخت، سازمان مطالعه و تدوین كتب علوم انسانی دانشگاه­ها، تهران.

اراضی، حمید.( 1386). پاسخ مرحله حاد به یک و دو جلسه تمرینات استقامتی و مقاومتی همزمان، فصلنامه المپیک.

اردکانی،  مصباح. (1388).  کالبد شناسی عمومی، انتشارات دانشگاه علوم پزشکی شیراز.

آزاد، احمد. (1372). بررسی تغییرات تنفسی دانش آموزان پسر دبیرستان­های شهر زنجان پس از هشت هفته فعالیت هوازی، پایان­نامه كارشناسی ارشد، دانشگاه تهران، دانشكده تربیت بدنی و علوم ورزشی.

اسكات، باورز ؛ادوارد، هاولی. (1377). نظریه و كاربرد فیزیولوژی ورزشی، ترجمه، بختیار ترتیبیان، ارومیه، انتشارات جهاد دانشگاهی.

انصاری، فرخ؛ عابدینی، احمد. (1366). خون چیست؟ چاپ اول، انتشارات آذر، تهران.

 با شفاعت،  هادی. (1387).   بررسی و تدوین شاخصهای استعداد یابی در رشته دوچرخه سواری کورسی مردان از دیدگاه مربیان برجسته کشور،  پایان نامه کارشناسی ارشد،  دانشگاه شهید چمران اهواز.

 بارک، ادموند آر. (1385). فیزیولوژی دوچرخه سواری : راهنمای مربیان و ورزشکاران، ترجمه، شمس الدین تقوی، تهران، کمیته ملی المپیک جمهوری اسلامی ایران.

ترتیبیان، بختیار.( 1387). اثر یک دوره برنامه تمرینی منتخب هوازی 10 هفته ای بر 17 بتا- استرادیول سرم، فصلنامه المپیک.

ترکان، فرزانه.(1375 ).  سومین دوره آموزش طب ورزشی، تهران، انتشارات اداره کل ورزش بانوان کشور، انجمن پزشکی و ورزشی بانوان.

تقسیمی، جمشید. (1376). بررسی عوامل هماتولوژیک خون ورزشکاران استقامتی و مقایسه آن با غیر ورزشکاران، پایان نامه کارشناسی ارشد، دانشگاه تهران.

 تقی زاده، مصطفی. (1382). بررسی تأثیر یك دوره تمرینات اصلاحی برتغییرات زاویه لوردوز دانش آموزان پسر 11 تا 13 ساله  مقطع راهنمایی مشهد، پایان­نامه كارشناسی ارشد، دانشگاه گیلان، دانشكده تربیت بدنی و علوم ورزشی.

جلالیان، حسین. (1384). مقایسه حجم­ها و ظرفیت­های ریوی معلولین ضایعه نخاعی ورزشكار و غیر ورزشكار، پایان­نامه كارشناسی ارشد، دانشگاه آزاد اسلامی واحد مشهد.

 جلیلیان، غلامرضا. (1372).  بررسی اثر تمرینات هوازی بر میزان ظرفیت حیاتی دانشجویان سیگاری دانشگاه تهران، پایان­نامه كارشناسی ارشد،دانشگاه تهران، دانشكده تربیت بدنی و علوم ورزشی.

حسینی كاخك، سید علی­رضا. (1380). بررسی میزان و شیوع استفاده از مكمل­های نیروزا در ورزشكاران نخبه پرورش اندام باشگاه­های مشهد و تهران، پایان­نامه كارشناسی ارشد، دانشگاه تهران، دانشكده تربیت بدنی و علوم ورزشی.

حسینی میمی، محمدعلی. (1372). بررسی اثرات مشترك ورزش درمانی و آرام‌سازی در بهبود عملكرد ریوی جانبازان شیمیایی، پایان­نامه كارشناسی ارشد، دانشگاه تربیت مدرس تهران، دانشكده تربیت بدنی و علوم ورزشی.

خسروی، نیكو. (1376). تأثیر یك دوره تمرین تناوبی زیر بیشینه شنا بر حجم­ها و ظرفیت­های استاتیك و دینامیك ریوی زنان، پایان­نامه كارشناسی ارشد تربیت بدنی، دانشگاه تربیت مدرس، دانشكده تربیت بدنی علوم ورزشی.

دهقانی، حمیده. (1379):  بررسی تست­های عملكرد ریه در افراد سیگاری و مقایسة آن با افراد سالم. پایان نامة دكترای پزشكی. دانشگاه علوم پزشكی مشهد، دانشكدة پزشكی.

رابرت، رابرگز ؛اسكات، رابرتس. (1384). اصول بنیادی فیزیولوژی ورزشی. (انرژی، سازگاری­ها و عملكرد ورزشی). ترجمه، عباسعلی گائینی، ولی الله دبیدی روشن،انتشارات سمت.

رزم آرا، احدالله. (1377). بررسی ارتباط اندازه های آنترو یومتریکی اندام فوقانی بدن با عملکرد حرکتی پرتاب ریسک دانش آموزان پسر غیر ورزشکار دوره متوسطه، پایان نامه کارشناسی ارشد، دانشگاه رازی کرمانشاه.

رستمی، احمد و همكاران. (1379). فیزیولوژی شناخت اعمال و وظایف اعضای مختلف بدن، اصفهان، انتشارات كنكاش.

رودس،رادنی ؛ فلانزر، ریچچارد.(1384).  فیزیولوژی بدن انسان، ترجمه، حمیده علمی غروی، حسین دانشفر، انتشارات مدرسه.

سایت رسمی فدراسیون دوچرخه سواری جمهوری اسلامی ایران. (1387).

سلطانی، حسین. (1382).  تأثیر تمرینات هوازی منتخب بر حجم­ها و ظرفیت­های ریوی دانشجویان پسر غیر ورزشكار دانشگاه­های مشهد، پایان­نامه كارشناسی ارشد، دانشگاه آزاد اسلامی واحد مشهد.

سندگل، حسین.(1371).  فیزیولوژی انسانی، ناشر مؤسسه انتشارات یزد، چاپ دوم.

شارکی، براین. (1372). فیزیولوژی آمادگی جسمانی، ترجمه بهروز ژاله دوست ثانی، محمدرضا دهخدا، انتشارات وزارت آموزش و پرورش.

شجاعی اردكانی، امیر. (1375). بررسی ارتباط عملكرد ریوی با آمادگی دستگاه قلب و عروق در ورزشكاران جوان دانشگاه تهران، پایان­نامه كارشناسی ارشد، دانشگاه تربیت مدرس، دانشكده تربیت بدنی و علوم ورزشی.

شجاعیان، هاجر. (1383).  مقایسه تأثیر دو نوع برنامه تمرین تناوبی سرعتی و تناوبی استقامتی بر برخی حجم­ها و ظرفیت­های ریوی دانشجویان دختر غیر ورزشكار، دانشگاه آزاد اسلامی واحد مشهد.

صباغیان راد،لیلا.(1380). ارتباط بدنی وحداکثر اکسیژن مصرفی با رکورد 100 متر چهار شنای شناگران زبده تهران،پایان نامه کارشناسی ارشد،دانشگاه آزاد اسلامی،تهران.

طالب پور، مهدی. (1375).  بررسی و مقایسه ارتباط بین ظرفیت حیاتی وتوان هوازی بیشینه در دانشجویان دونده سرعتی و استقامتی دانشگاه تهران و ارائه مدلی برای برآورد توان هوازی از طریق آزمون اسپیرومتری، پایان­­نامه كارشناسی ارشد، دانشگاه تهران، دانشكده تربیت بدنی و علوم ورزشی.

عظیمی، قاسم ؛ ابراهیمی، رامین. (1385).  تغییر آزمون عملکرد ریه.

علیاری، بهنام. (1383). بررسی خصوصیات فیزیولوژیکی و آنترو پومتریکی قهرمانان سرعت و استقامت تیم ملی دوچرخه سواری شرکت کننده در مسابقات قهرمانی آسیا در کره و مقایسه این اطلاعات با یکدیگر و با رکوردهای بدست آمده در سال 1382.

عنبریان، مهرداد. (1371).  بررسی اثرات تمرین هوازی بر روی تهویه ریوی نابینایان در رابطه با بدشكلی­های قفسه سینه، پایان­نامه كارشناسی ارشد، دانشگاه تربیت معلم، دانشكده تربیت بدنی و علوم ورزشی.

قنبرزاده، محسن. (1381).  مقایسه اثر دو نوع برنامه ویژه تمرینی روی شاخص­های اسپیرومتری و تحمل به فعالیت در مصدومین ریوی گازهای شیمیایی جنگی استان خوزستان، پایان­نامه دكترا، دانشگاه تربیت مدرس، دانشكده تربیت بدنی و علوم ورزشی.

قنبری، احمد علی؛ رحمانی نیا، فرهاد؛منصور صادقی، منیژه،مقایسه تأثیر یک دوره تمرینات منتخب هوازی بر میزان هموگلوبین، هماتوکریت و فریتین زنان ورزشکار و غیر ورزشکار، فصلنامه المپیک.

قهرمانلو، احسان.( 1386).  مقایسه اثر سه نوع تمرین قدرتی، استقامتی و هوازی بر ویژگی ها ی بیو انژریک، قدرت بیشینه و ترکیب بدنی مردان تمرن نکرده،فصلنامه المپیک.

كاستیل، دیوید ؛ ویلمور، جك.(1375). فیزیولوژی ورزش، جلد اول، ترجمه،دكتر ضیاء معینی و همكاران.

کاستیل، دیوید آل ؛ویلمور، جک اج. (1387). فیزیولوژی ورزش و فعالیت بدنی، ترجمه، ضیاء معینی  و همکاران، انتشارات مبتکران.

كریمی مقدم، سیمین. (1372). بررسی تأثیر یك دوره تمرین تناوبی هوازی ویژه بر ظرفیت­های ریوی دانشجویان دختر غیر ورزشكار دانشگاه تهران، پایان­نامه كارشناسی ارشد، دانشگاه تهران، دانشكده تربیت بدنی و علوم ورزشی.

 گایتون، آرتور. (1384). فیزیولوژی پزشكی، جلد اول، ترجمه، فرخ شادان، تهران، انتشارات چهر.

گایتون، آرتور؛ هال، جان ادوارد. (1387).  خلاصه فیزیولوژیکی پزشکی، ترجمه حوری سپهری،  کامران قاسمی،  علی راستگار فرج زاده،  انتشارات اندیشه رفیع،تهران.

گائینی، عباسعلی. (1380).  مقایسه تأثیر یک فعالیت ورزشی بیشینه و یک فعالیت ورزشی زیر بیشینه بر پایه عوامل هماتولوژیکال نوجوانان ورزشکار و غیر ورزشکار، حرکت.

گائینی، عباسعلی . (1384). مبانی فیزیولوژی ورزشی ویژه دوره کارشناسی ارشد تربیت بدنی، انتشارات دانشگاه پیام نور.

 لدینگهام، ویترال. (1369). درسنامه پزشكی آكسفورد، جلد دوم، بیماری های قلب و عروق، تهران، انتشارات نشر دانشگاهی.

لیندنر، والفرام. (1386).  تمرینات دوچرخه سواری، ترجمه، مجید جلالی فراهانی، سعید صالحی،انتشارات کمیته ملی المپیک جمهوری اسلامی ایران.

مددی، بهمن.(1376).  بررسی تأثیر یک جلسه فعالیت بدنی شدید روی میزان هماتوکریت و گلبولهای قرمز و هموگلوبین خون در کشتی گیران زبده و نوجوان شهرستان اردبیل، پایان نامه کارشناسی ارشد، مرکز آموزش و تربیت مربی.

معماری، ساحل. (1381). مقایسه ویژگیهای فیزیولوژیک، سوماتومتریک، ترکیب بدن منتخبی از شناگران سرعتی و استقامتی دختر شهر تهران، پایان نامه کارشناسی ارشد، دانشگاه تهران.

مك آردل، ویلیام؛ كچ، فرانك ؛ كچ، ویكتور.(1379). فیزیولوژی ورزشی (انرژی و تغذیه)، ترجمه،اصغر خالدان، تهران، سازمان مطالعه و تدوین كتب علوم انسانی دانشگاهها، سمت.

مک آردل، ویلیام دی ؛ آی کج، فرانک ؛ آل کچ، ویکتور. (1384). فیزیولوژی ورزشی (انرژی و تغذیه). ترجمه خالدان، اصغر. انتشارات سمت.

مکرم، لیلا. (1386). پایان نامه کارشناسی ارشد، تعیین روابط بین عوامل آنترویومتریک و فیزیولوزیک منتخبی از دختران شناگر گروههای سنی شهرستان شیراز با عملکرد آنها، دانشگاه تهران.

وسیلیس،موگیوس. (1387).  بیوشیمی ورزشی، ترجمه، نادر رهنما و همكاران، انتشارات سمت و دانشگاه اصفهان.

ناظم، فرزاد. (1367). بررسی تأثیر فعالیت­های ورزشی ویژه بر دستگاه قلبی ـ تنفسی معلولین جسمی ورزشكار،پایان­نامه كارشناسی ارشد، دانشگاه تهران، دانشكده تربیت بدنی و علوم ورزشی.

نیک سرشت، اصغر.(1373).  بررسی تغییر ترکیبات خون در جریان 90 دقیقه بازی فوتبال، پایان نامه کارشناسی ارشد،دانشگاه تربیت معلم.

وید من، گریسهایمر. (1365). فیزیولوژی انسان، ترجمه، فرخ شادان ابوالحسن  حکیمانی، چاپ پنجم، تهران، انتشارات پیام.

ویرو،اتكو. ویرو، مهیس.(1386). پایش بیوشیمیایی تمرین های ورزشی، ترجمه، عباسعلی گایینی و همكاران، انتشارات سمت و پژوهشكده تربیت بدنی.

هرولند، تامس.(1379). فیزیولوژی ورزشی دوران رشد، ترجمه، عباسعلی گانینی،  انتشارات دانش افروز.

همت فر، احمد؛ نیک بخت، حجت الله؛ رسایی، محمد جواد؛ نادری، عزت الله. (1386). تأثیر یک برنامه تمرینی استقامتی بر عوامل خونی منتخب و اکسیژن مصرفی بیشینه، فصلنامه المپیک.

 

 

 

 

 

منابع انگلیسی

 

ANDEREN, p. (1975).  capillary density in skeletal muscle of man. Acta physiol.

Armour, j., Donnelly, P. (1993).  Institute of Respiratory medicine. Royal Prince Alfred Hospital. Camerdown. Journal Article, 6(2), 237-297.

Balaban,EP.( 1992 ).Sport anemia. Clin. Sport med.

Barlett, H.L. (1984). Body composition and expiratory reserve volum in female gymnasts and runners, med. scie. Sports.Exer, vol. 16 ,No 3,pp:311-5.

Barnes, M.M.,  cgee, D.M.M.,Bultler, A.K and Galbreath, R. (2004).

Belman, M.J., Mitman, C.(1988). Ventilatorymuscele improvesexercise capacity in COPD patients. Am.Rev.Respir.dis,Vol 121, pp:273.

Biancottipp. Caropreso,A-D. Vincenzit. Gonzit, GP. Gribad., CG. Hemat. (1992).Logical status in a group of male athlets of different sport. J. sports med physfitness.

Biancotto, pp, etal. (1992). Hemat. Logical status in a group of male at hletes of di fferent sport. Med. Phys. Fitness.

Bloom field. (1995). Science and medicine in sport.

Bompa, T.O.(1985).Talent Identification. science Periodical on research and technology in sport.  Ottawa.

Bowers, R.(1992).Sport Physiology.

Breiman, c., Rohling,  R., Krafft, A., Huch, A., Huch,  R. (2000). Blood droping ,, with recombinant erythropoietin and assessment  of functional iron deficiency in healthy Volunteers. Bntj  Haematology.

Broka, J., Kyle, C., Buske, E. (1999). Racing  cyclists  power  requirements  in  the 4000m individual  and  team  pursuits. Medicine and Science in Sports and Exercise.

Bungum, TT. (2006). Nuliparae  in  delivery  of  type  and  pregnancy  during Exercise.

Burke,E. (1986). The physiology of cycling. Science of cycling.

Chatterjee, s. et. al. (1988). Pulmonary Function  Studies  in  healthy  non-smoking men of Calcatta.  Annual  Human  Biology, 15,365-374.

Cheng, Y. J., Macera, C. A., Addy, G.L. sy, F.S., Wieland , D. ,Blair, S.N.(2003). Effects of Physical  activity  on exercise tests and  respiratory function.  British  Journal  of  Sport  Medicine, 37,521-528.

Chung , huang., Osnesse, wahn.(2006). chunges In Pulmonary Function Response to a 10 week controlled exercise programe In Sedentary elderly adults journal article:39q.(9).

Clanton, T.L.et.al.(1987). Effects of soccer training on lung Volumes and inspiratory  muscle  conditioning. Journal of Applied Physiology, 62(1), 39-46.

Clapp,jf. (2000). Pregnancy early in exercise regular Beginning Gynecol obstet JAM.

Clay Nicks, Richard Farley , Dana Fuller , Don Morgan , FACSM, Jennifer Caputo. (2005). Columbus state university. The effect of Respiratory muscle training on performance , Dyspnea, And Respiratory muscle fatigue in intermittent spring Athletes.

Coyle, E .,  Feltner, M ., Kautz, S. (1991). Physiological and biomechanical factors associated with elite endurance cycling performance. Medicine and Science in Sports and  Exercise.

Coyle, E.F ., FELTNER,M.E ., KAutz, S.A., HAMIT, M. T .,  MoNTAIN, N.S.J., BAYLOR, A.M ., ABRAHAM, L.D ., and PETREK, G.W. (2001). Physiological and biomechanical  factors associated with elite endurance  cycling performance.

Craig, N .,  Norton, K .,  Bourdon, P. (1993). Aerobic and anaerobic indicies

contributing to track endurance performance. Medicine and Science in Sports and Exercise, 67, 150-158.

Craig, NP .,  walsh, c .,  martin DT. (2000). Protocols for the physiological assessment of high performance track, road and mountain cy clistsin: Gore CJ, editor. Physiological testes for elite athletes/ Australian. Sport commission. Cham paign (IL): Human kinetics.

Craig, N ., Norton, K ., Conyers, R. (2001). Influences of test duration and event

specificity  on maximal oxygen deficit of high performance track cyclists. International Journal of Sports Medicine, 16, 534-540.

Di prampero, PE., cortilli, G.,  Megnoni,  P.,  saibene , F. (1979). Equation of motion of cyclist. J Appl  physiol.

Donnely, P. M. et. Al.  (1991).  Lung function …Aust. J Sci. Med. Sport, vol, 23, N (2), pp:42-46.

Dorn Van, MB. (2005). Gynecol  obstet  JA M  exercise to responses Cordiovascular  fetal  and ernal  Mat.

Dressendorfer,R .,  Keen, C.K  .,  Wade , C .,  Efclay baught, J.R.( 1991).   Development of runner’s anemia during a  zo Day roud race effect of iron supplements. Int. J. Sports.Med.

Glyn  and  Fisher. (1979). Seientific principles of Athletic Conditioning, P: 97.

Gorec, J., Hahn,A.G., Burge,C.M., Telford,R.D.(1997). Vo2 max  and hemoglobin mass of trained athletes during high intensity training. Intj sports Med.

Green, H ., Hughson, R ., Orr, G ., Ranney, D. (1983). Anaerobic threshold, blood

lactate, and muscle metabolites in progressive exercise. Journal of Applied Physiology.

Hagberg, J. M. et. Al.(1988). Opcit, pp:102.

Hains, Doglas A. (1993). Relation ship between lung function

and physical fitness in 9 to 15 years old Australian children. Australian Journal of Science Medicine in sport, 23(2), 42-46.

He inicke, k ., wolfarth, B .,  Winchenbach, p ., Biermunn,B ., schmid, A.(2001). Blood Volume and hemogolobin mass in elite athletes of different disciplines. Int J sports Med.

Higgins, M. & et. Al. (2006). Pulmonary function and cardiovascular risk factor relationship in black  and in white young men & women. J. chest, Vol, 99, N(2).

Hill, N. S & et.al.(1991).  Effect of an indurance …,Med. Sci. sports Exerc., 23 (11) , pp:1261.

Honnick, D.K. (1998). Exercise and sports in the adolescent withchronic Pulmonary disease. a dolescence medicine, 9,467-481.

Horre.(1982). In talent opportunity program.

http://  www.usa-gymnastics.org/women/tops/manuall.HtmI.1999

– Impelli 22eri FM, Marcorasm. (2007).  The physiology of mountain biking. Sport Med.

Jeukendaup, A., Craig, N., Hawley, J. (2000). The bioenergetics of world class cycling. Journal of Science and Medicine in Sport, 3, 400-419.

Joke,J., Mahler, D.A. , Virgulto, J. A. (2003).  Respiratory muscle fatigue after  marathon running.Journal of Applied physiology.

Kara, B. (2005). International journal of sport medicine, 26 (3), pp: 220-224.

Keen, P .,  Coleman, S .,  Hale, T. (1985). The physiological demands of 4000m cycle pursuit racing. Journal of Sports Science, 3, 212-213.

Kumagai, S., Tanaka, K., Matsuura, Y., Matsuzaka, A., &

Kyle CR. (1986). Mechanical  factors  affecting the speed of cycle. In Science of cycling. edited by Burke ER. Champaign, IL : Human Kinetics.

Lakhera, T.C& et.al.(1994). Changes in lung function during adolescence in athletes and non-athletes. Journal of sports medicine and physical fitness, 34. 258-262.

Landor, A .,  Maaroos, J .,  Lepik, M ., Vider, J. (2002).Department of sports medicine and Renabilition. university of tartu. Estonia  sports  Medicine foucdation, Tallinn. Estonia.

Lehman, M.etal. (1991). Training overtraining a prospective experimental study with experienced middle and long distance runners.Int. J. Sports.

Loren, C., Tucker,A., Moon, D.(1990). Lung volume and maximal Respiratory Pressure in collegiate swimmers and runners. Research Queterly for Exercise and sport, 61(1),70-79.

Malczevska,j., szczepanska ,B. (2001).the assessment of frequency of iron deficiency in athletes from the transferring receptor-ferritin index. Intjsport Nutr Exer Metab.

Martin, D.E., May, D.F.(1987). Pulmonary Function. International Journal of  sport medicine, 2, P.87

Mathieu William.(2004). Effects of aerobic and anaerobic training protocols on 4000M track cycling time trial.

Mc Connell, A.K., S Romer, L.M. (2004). Respiratory muscle training in healthy humans. Resolving the controversy. International Journal of sports medicine.

Miller,  BJ., pate,  RR., Burgess , Lu. (1988). Foot  Impact  force and Intravascular  Hemolysis  During  Distance Running. International journal of sports  medicine..

Miyachi , M.,  Shibayama, H. (1992). Ventilatory  capacity….Ann. Physio. Antro polo. ,11(3),pp:265.

Morici, G., Liccardi, A. (1989). Static and dynamic lung functionin distacne runners and weight lifters. Med.Dello.sport, 42(2), 65-69

Morris , B., Mellion. (1995).Sport medicin secrets.

Neumann, G. (1992). Endurance in sports. Cycling, 54, 582-596.

Nevill , M. E ., Boobi ,s. L., Brooks , H s.T., Williams,c. (1989).Effect of training on muscle metabolism during treadmill sprinting.

Norris, s ., petersen,s. (1997). Effed of endurance training on transient oxygen uptake responses in cyclists. Journal of sports science.

Olds, T., Naton, K., Craig, N. (1993). Mathematical model of cycling performance. Journal of Applied Physiology, 75, 730-737.

Olds, TS., Norton, KI., Lowe EIA, Olives., Reay, F. (1995). Modeline road cycling performance. J Appl physiol.

Olds, T. (2001). Modeling human locomotion. Sports Medicine, 31, 497-509.

Peronnet, F.,  Boussou, P.,   Perrault, H., Ricci, J.(1991). The one hour cycling record at sea level and altitude. Cycling Sci

Patterson, R., & Moreno, M. (1990). Bicycle pedaling forces as a

Pomerance, JJ. (2005). Outcome pregnancy of effect its, pregnancy in activity physical.

Poullaka, j. (1980). Suppl  scanel  Gyne col obster Actu. Supplements iron without  and  with pregnancy  normal  after  and  during  stores  iron  of measure as  ferritin serum.

Pyke, F., Craig , N., 7 Norton, I. (1988). Physiological  and psychological  responses of pursuit and sprint  track  cyclists to periods of reduced training. Medical and Scientific Aspects of Cycling, 3, 147-163.

Quark PFT user manual.(2001). IV edition,  http :// www. Cosmed. it.

Ringdahi, EN. (2002).Minnepolis , medicine  sport and physician, the change for time opotune AN: exercise pregnangcy promoting.

Sakurada, F.,  Tanaka, J. (1996). sport  anemia : studies on themat. Logical status  in high school boy athletes. Rinsho , Byor i.

Schwandt ,  HJ.,  Heyduck,  B., Guna , HG.,  Rocker,  L. (1991). Influence of prolonged physical exercise on the erythropieten concentration in blood. Eur.  Appl , physiology.

Sezar, N., Katay, N. O. (2004).  Physical  medicine and rehabilitation clinic.

Sharkey, BJ. (1986). Coaches guide to sport physiology. Champaign, human kinetics.

Sonetti, DA., wetter, j., pe gelow, DF., Dempsey,JA.(2001). Effect of Respiratory muscle training versus  placebo on endurance exercise performance. Respiratory physiology.

Stepto , NIGEL K., HAWLEY,JOHNA., DENNIS,STEVENC., HOPKINGS, WILLG.(2000).Effect of different interval – training programs on cycling time-traill performance.

Swain, DP. (1994). The  influence  of body mass in endurance bicycling. Med sci sports Exerce.

Timonen, K.L., Pekkanen, J., Tiittanen,P., Salonen, R. O. (2002).   Effects of air pollution on changes in lung Function induced by exercise in children with chronic respiratory symptoms. Occupational and Environmental Medicine, 59,129-134.

Van,H.P. et al.(1991). Flow-Volume characteristics of elite Athletes. International Congress, 46,142.

Viegi, G. et. al. (1988). Variability of maximal …respiration.54 (1),pp:35.

Viredra, S. (1990). Effect of yoga breathing exercise (Pranayama) on air way reactivity in subjects with asthma.

Watson, A.W. (1995). Physical and fitness characteristics of successful gaelic footballer. British Journal sports medicine, 29(4), 229-231.

Weight, L. M., Keline , M., Noakes , T.D., Jacobs , P. (1992).  Sports  anemia-A  real or apparent  phenomenon  in endurance  trained  athletes ?  Int. J. sports. Med.

Weiner, p., Magadie, R., Beckermunm., wiener,M.,Berar, Yanay .(2003). Respiratory  resistance  training  increase  ventilatory  capacity in the elderly.

Weston , A.R., My burgh , K.H.,Dennis , c.s., Noakes, T.D., hawley, J.A. (1997).skeletal  muscle buffering capacity and endurance performance after High –intensity interral training by well-trained cyclists.

Wolfe, LA.(2007). Medsports. Egnancypr during exercise aerobic of prescription.

Womack, C.J., Harris, D.L., Katzel, L.I., Hagberg, J. M., Bleeker, E.R., Goldberg, A.P. (2000). Weight Loss, Not Aerobic Exercise, improves pulmonary Function in older obese men. The journal of Gerontology series A.

Zbigiew , szygula. (1990). Ery throcytic  sysrem  under the Influnce of physical. Exercise  and training. Sport Medicine.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Abstract

This study intends to compare the performance of cyclists in a 4-kilometer test based on physiological  indices. For this purpose 30 volunteers of the best cyclists of  fars  province participated in the study ranging from 18 to 25 years with at least 3 years of athletic background.

The participants performed the 4-kilometer test in one session and their records were taken. On the test day, the athletes blood were taken for specyfing  the density of hemoglobin and the amount of hematocrite and also spirometer test was used for measuring the expiratory reserve volume and the forced expiratory volume in the first second. Spss 16 and kruskal wallis test were used for analyzing the data.

The finding of the study showed a significant difference between the cyclists performance on a 4-kilometer test and expiratory reserve volume(Sig=0/019)  and  forced expiratory volume in the first second(Sig=0/000). There was also significant difference between the cyclists performance on a 4-kilometer test and the amount of their hematocrite (Sig=0/003). Howewer, no significant difference was found between the cyclists performance on a 4-kilometer test and the density of their hemoglobin (Sig=0/319).{P=0/05}.

It can generally be concluded that the improvement of  these indices(the amount of hematocrite, expiratory reserve volume and the forced expiratory volume in the first second) can improve the cyclists performance and their records. Therefore the coaches and the  athletes of different sport fields can use these approaches  in their exercises because it can enhance and improve the physiological indices in the athletes.

Key words: cyclist, 4-kilometer test, expiratory reserve volume,  forced expiratory volume in the first second, hematocrite, hemoglobin density

دیدگاهها

هیچ دیدگاهی برای این محصول نوشته نشده است.

اولین نفری باشید که دیدگاهی را ارسال می کنید برای “مقایسه عملکرد ورزشکاران دوچرخه سوار در آزمون 4 کیلومتر بر حسب شاخصهای فیزیو لوژیکی”

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

15 − 7 =